Ekonomia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Maniobra-funtsa eta finantza-ratioak: enpresaren finantza-osasunaren analisia

Maniobra-funtsa

Maniobra-funtsa enpresaren epe laburreko finantza-egonkortasuna neurtzen duen adierazlea da. Funtsean, enpresak epe laburreko zorrei aurre egiteko duen gaitasuna adierazten du.

Maniobra-funts positiboa

Maniobra-funtsa kalkulatzeko bi formula:

1. MF = Aktibo Korrontea (AK) - Pasibo Korrontea (PK)
2. MF = (Ondare Garbia (OG) + Pasibo ez-korrontea (Pek)) - Aktibo ez-korrontea (Aek)

Positiboa denean (AK > PK, beraz, MF > 0), enpresa egoera ideal batean dago, finantza-egonkortasun arruntean. OG eta Pek-ek Aek finantzatzen dute, eta AK-ren zati batek (MF) epe laburreko zor guztiak kitatzeko gaitasuna ematen dio enpresari, oraindik marjina operatiboa mantenduz....

Enpresa Txikien Abantailak eta Desabantailak

Enpresa txiki bat sortzeak eta kudeatzeak berezko abantailak eta desabantailak ditu, enpresa handiekin alderatuta. Jarraian, horietako batzuk aztertuko ditugu:

Abantailak

• Oporrak nahi duzunean hartzeko aukera malgua.
• Zerga gutxiago ordaintzeko aukera.
• Instalazio txikiagoak eta kudeaketa errazagoa.
• Lankideekiko harreman estuagoa eta giro familiarra.
• Etekin hobeak lortzeko potentziala.
• Kontrol eta askatasun handiagoa erabakiak hartzerakoan.
• Hasiera erraza eta merkeagoa.
• Greba eta liskarrik eza, langile kopuru txikiagoa dela eta.

Desabantailak

• Enpresa handiek diru gehiago dute eta prezio merkeagoak eskain ditzakete.
• Lehengaiak erosteko beherapen gutxiago lortzeko zailtasunak.
• Dirulaguntzak lortzeko zailtasun handiagoa.

Gizarte Segurantza:

Sistema publikoa da, estatuak bere aplikazio esparruan dauden pertsonei babesa ematen die zailtasun egoeretan, diru laguntza eta prestazio ekonomikoen bidez, behar egoerak gainditzeko.

Ezaugarriak:

• Publikoa
• Derrigorrezkoa
• Ongizate estatuaren zutabea
• Konstituzioak eta legeek bermatua
• Elkartasun printzipioetan oinarritua

Egitura:

Araubide orokorra:

Araubide berezietan sartuta ez dauden beste kontratuko langileak hartzen ditu.

Araubide bereziak:

Langile autonomoak (LAB), ikatz meatzaritza, itsas langileak, funtzionarioak, ikasleen araubideak.

Betebeharrak:

Enpresa:

• Enpresa inskribatu
• Langileen afiliazioa
• Alta
• Baja
• Kotizazioa

Langilea:

• Kotizazioa
• Datu bilketa

Langile autonomoa:

• Afiliazioaren berri ematea
• Alta
• Baja
• Datu bilketa
• Aukeratutako kotizazioa araubide

1. Enpresak helburu zehatz batzuk lortzeko jaiotzen eta bizi izaten dira. Helburu horietara eramango dituzten jarduerak garatzeko, baliabide batzuk behar dira. Giza baliabideek, beste baliabideen aldean, ezaugarri bereziak azaltzen dituzte, hala nola, kostu handia, helburu eta interes propioak dituzte, eragina eta boterea ere.

Giza Baliabideen Azpisistema

2. Giza baliabideen azpisistema erakunde bat osatzen duten pertsona guztiek eratzen dute. Azpisistema handia da, erakunde osoan zehar hedatzen da. Horrek betetzen duen funtzioa lan-harremanetako funtzioa da. Erakundea lan-indar nahikoaz eta efizienteaz hornitzea, behar den unean eta ekonomikotasun-irizpideaz. Enpresa-jarduera hauetaz arduratzen da: giza baliabideen plangintza, bilatzea eta aukeratzea,...

Giza Baliabideen Kudeaketa

Enpresaren giza elementuarekin lotutako erabakien, ekintzen eta politiken multzoa da, enpresaren produktibitatea eta lehiakortasuna hobetzea helburu duena. Enpresak pertsonak hautatu eta prestatu behar ditu, gero baliabideak eman eta premiak bultzatu.

Giza Baliabideen Kudeaketaren Funtzioak

• Langileen antolakuntza eta plangintza: enpresako plantillaren antolakuntza, lanpostuen deskripzioa eta lanindarraren premia berrien plangintza.
• Biltzea: enpresako lanpostu baterako izangai egokiak erakartzea helburu duten prozedurak. Enpresa barnekoa nahiz kanpokoa izan daiteke.
• Hautaketa: zenbait hautaketa proba egin ondoren, bildutako hautagaietatik bat aukeratzea.
• Harrera-planak: aukeratutako hautagaia enpresan integratzea errazteko

Zerga Zuzenak eta Zeharkakoak: Desberdintasunak eta Adibideak

Zein da zeharkako eta zuzeneko zergen arteko desberdintasuna?

Zerga zuzenak pertsona fisikoen edo juridikoen errenta edo ondarea zuzenean zergapetzen duten zergak dira. Hau da, pertsona edo enpresa batek bere errenta edo jabetzengatik ordaindu behar dituen zergak dira, nahiz eta ez kontsumitu. Adibidez, PFEZ (Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga) edo Sozietateen gaineko Zerga.

Zeharkako zergak, aldiz, ondasunen edo zerbitzuen kontsumoa zergapetzen dute. Hau da, zerbait erosteagatik edo zerbitzu bat jasotzeagatik ordaindu behar diren zergak dira. Adibidez, BEZ (Balio Erantsiaren gaineko Zerga).

Zer zergapetzen du BEZak eta zein tarifa ditu?

BEZa, kontsumoa zergapetzen duen zeharkako...

Merkatuaren Oreka

Merkatuan bat egiten dute erosleek eta saltzaileek, bakoitzak bere kontsumo planak dituela, dagozkien eskariaren eta eskaintzaren kurba eta guzti. Ondasun eta zerbitzuen trukea gertatzeko, bi ekonomia eragileek prezio bat adostu behar dute. Puntu batean egiten dute bat kontsumitzaileen eta enpresen planek. Merkatu oreka bi modutan lor daiteke:

Merkatu Oreka Lortzeko Egoerak

• Gehiegizko Eskaria
• Gehiegizko Eskaintza

Gehiegizko Eskaria

Prezio jakin batean, kontsumitzaileek eskatzen duten produktu kantitatea handiagoa da enpresek eskaintzen dutena baino. Ondorioz, kontsumitzaile asko geratuko dira produktua gabe, eta asko prest egongo dira prezio handiagoa ordaintzeko.

Egoera horri gehiegizko eskaria deritzo. Eskasia dagoenez, enpresek...

Zer da lan arriskuen prebentzioa?

Enpresako zuzendaritzak onartu beharreko agiria da, eta elementu hauek izan behar ditu: enpresaren identifikazioa, enpresaren antolaketa-egitura, ekoizpenaren antolaketa, enpresako prebentzioaren antolaketa, prebentzioaren arloko politika eta helburuak.

Zertan datza “arriskuen ebaluazioa”? Zein etapa antzeman daitezke?

Prozesu honen bidez, eragotzi ezin diren arriskuak zenbaterainokoak diren aztertzen da, eta beharrezko informazioa biltzen da, enpresaburuak prebentzio-neurri egokiak hartu eta lehentasunez abian jarri ditzan.

• Arriskua check-list baten bidez (azterketa galdetegia edo gida) aztertzea.
• Arriskuaren zenbatespena egitea (zenbaterainokoa, larritasuna...).
• Arriskuaren balorazioa (arrisku maila: altua,

BPG: Barne Produktu Gordina

Herrialde batek denbora-aldi jakin batean (urtebetean) ekoizten dituen azken ondasun eta zerbitzuen balioa da, dirutan neurtua.

Kontabilitate Nazionala

Herrialde baten barnean aldi jakin batean egiten diren ekonomia-jarduerei buruzko informazioa jaso eta jakinarazten duten adierazleen multzoa da.

Makromagnitudeak

Faktore Kostuaren Araberako Nazio Produktu Gordina (NPGg)

Herrialdearen BPGg da, atzerriko enpresek barruan ekoitzitakoa kentzen baitu (AFE) eta enpresa nazionalek kanpoan ekoitzitakoa gehitzen (FNE).

Errenta Pertsonal Erabilgarria (EPE)

Familiek irabazten dutena eta benetan eskuragarri dutena ez da berdina, estatuaren birbanatzeko esku-hartzearen ondorioz: zerga zuzenak, enpresen banatu gabeko etekinak, Gizarte...

Hornikuntza Sailaren Funtzioak

Hornikuntza prozesua: Enpresaren esku jartzen den ekintza multzoa da. Horrela, enpresak bere produktuak egiteko behar dituen materialak ahalik eta baldintza onenetan eta kostu txikienean eskuratuz, enpresaren helburu komunei laguntzen die.

Erosketa Funtzioak

• Enpresa materialez eta bestelakoez hornituko duten iturriak aurkitu, aukeratu eta zehaztu.
• Aurrez ezarritako irizpideen arabera hornitzaileak aukeratu.
• Materialen prezioa, kalitatea eta garraioa alderatu.
• Entrega eta ordainketa epeak negoziatu, baita materialen itzulketak ere.
• Erosketa agindua eman, betiere hornitzaileekin adostutako baldintzetan.
• Materialen sarrera eta biltegiratzea.
• Materialen sailkapena.
• Izakinen kontrola.

Biltegiaren Kudeaketa Fasea

Biltegian stocka...