Batxilergoa mailako Historia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

1. Ekonomiaren Garapen Aldia (1957tik Aurrera)

Ekonomia garatu eta hazi egin zen

a) Egonkortze eta Garapen Planak

Frankismoaren Oinarriak eta Lege Funtsezkoak

1938an, Francoren lehen gobernua sortu zen. Estatuaren administrazio zentralaren legea aldarrikatu zen; lege horrek estatuburuari izaera orokorreko arau juridikoak emateko botere gorena ematen zion. Francok botere legegilea, judiziala eta exekutiboa bereganatu zituen. Errepublikaren aurka armatuta altxatu ziren. Francok bertan behera utzi zuen Errepublikaren lan erreformista. Autonomia-estatutuak indargabetu eta gaztelania hizkuntza ofizial bakarra ezarri zuen. Elizak ondasun eta pribilegio guztiak bereganatu zituen.

Lan arloko politika Lanaren Foruan jaso zen, estatu nazional-sindikalistaren oinarriak ezarriz: sindikatu eta errebindikazioen debekua, eta sindikatu bertikalen ezarpena. Prentsan eta...

Cadizko Konstituzioa (1812): Kokapena

Aurrean dugun testua Cadizko Gorteek aldarrikatu zuten Konstituzioaren zenbait artikulu dira. 1812ko martxoaren 19an, Cadizen, frantsesek konkistatu gabeko esparruan, aldarrikatu zen. Garai hartan, Karlos IV.a eta haren seme Fernando VII.a Baionan gatibu zeuden, Independentzia Gerran. Lehen mailako dokumentu publikoa da, bi hemisferioetako espainiar guztiei zuzendua. Formaren aldetik juridikoa da, eta edukia politikoa. Egilea Cadizko Gorteak dira. Helburua Espainiako sistema politikoa ilustrazioaren ideietan oinarrituz aldatzea zen.

Azterketa: Termino Historikoak

Monarkia:

Subiranotasuna pertsona bakar baten esku dagoen gobernu-mota.

Konstituzioa:

Herrialde bateko oinarrizko legeak; bertan, herrialdeko sistema

Bigarren Fasea

• 1942-1944

  • 1942

    • Maiatzean: Koraleko Itsasoen Gudua.

    • Ekainean: Midway eta Guadalcanaleko Itsas eta Aireko Gudua.

      • Hiruretan AEBek irabazi zuten.

    • Ekainean: Stalingradoko Gudua: 1942ko ekainean hasi eta 1943ko otsailean amaitu zen.

      • Hau izan zen Alemanek Sobietar Batasunean galdu zuten bataila garrantzitsuena.

    • Uztailean: El Alameingo Bataila.

      • Alemanek Ipar Afrikan galdu zuten lehen bataila izan zen.

• 1944-1945

  • 1944

    • Ekainean: Normandiako Lehorreratzea: AEBetako tropak Frantziako iparraldean sartu ziren eta Frantzia Alemaniarengandik askatu zuten.

    • Abenduan: Ardenetako Bataila azken saiakera izan zen, baina galdu egin zuten.

  • 1945

    • Abuztuan: AEBek bonba atomikoak bota zituzten Hiroshiman eta Nagasakin, Japonia errendiarazteko.

    • Irailean: Japonia errenditu

1. Erregimen Tsarista

Nola definituko zenuke Errusiako Iraultza?

Errusiako Iraultza historiako lehen erregimen komunista izatera igaro zen, erregimen ia feudala zen Errusia batetik abiatuta.

Zer zen tsarismoa?

Tsarismoa erregimen autokratikoa izan zen, botere absolutuak zituen tsar batek gidatua eta eredu sozioekonomiko tradizionaletan oinarritua.

2. Errealitate Ekonomikoa

Zertan oinarritzen zen Errusiako Inperioko jarduera ekonomikoa?

Antzinako laborantzan oinarritzen zen.

Zer esango zenuke Errusiaren industrializazioari buruz?

Ehungintza eta meatzaritza izan ziren sektore nagusiak. Metalurgian, enpresa handien kontzentrazioa eta finantzaketa mistoa (estatuko kapitala eta atzerrikoa) izan ziren ezaugarri nagusiak.

3. Errealitate Soziala

Gizarte errusiarraren

Zentro-eskuineko Biurtekoa (1933-1936)

Eskuineko alderdiek irabazi zituzten hauteskundeak, eta arrazoiak hauek izan ziren: sozialisten eta Azañaren koalizioa apurtuta zegoelako, anarkistak abstenitu zirelako eta emakumearen botoak eskuinari lagundu ziolako.

Erreformen Atzerakada

Erreformak atzera botatzea izan zen helburu nagusia. CEDAren eta Lerrouxen laguntzarekin gobernua osatu zen, eta honako neurriak hartu zituen:

• Erreforma guztiak zuzendu eta geldiarazi zituen.
• Sanjurjo eta beste kolpistak amnistiatu zituen.
• Ez zuen Euskal Estatutua onartu.
• Kataluniako lege aurrerazaleak errefusatu zituen.

Indar Politikoen Erradikalizazioa

Eskuineko politika Azañak egindako politikaren aurkako erreakzioa izan zen. Europan, bestalde, Alemanian Hitlerrek hartu...

1812ko Cadizko Konstituzioa

Cadizko Konstituzioa estatu baten arauak eta oinarrizko legeak zehazten dituen idatzia da. Bertan, estatuko botere antolaketa eta banaketa, oinarrizko eskubide eta betebeharrak eta politikarako oinarrizko prozedura arautzen dira. Diferentzia ideologikoak zeuden arren eta gerra egoeran egon arren, erreforma garrantzitsuena konstituzioa idaztea izan zen. Espainiak lehendabiziko erregimen liberalaren oinarrizko printzipioak ezarri zituen: sufragioa zeharkakoa eta erroldakoa zen, subiranotasun nazionala eta botereen arteko banaketa zituen oinarri. Legearen aurrean herritar guztiak berdinak ziren, askatasunak bermatzen zituen eta katolizismoa atxiki zen erlijio bakar gisa. Gobernu-sistema gisa monarkia konstituzionala...

Erdi Aroko Gorteak: Egitura eta Funtzioak

Gizarteko hiru estamentuetako ordezkariek (noblezia, kleroa eta hirietako ordezkariak) osatutako erakundea. Azken talde hau merkataritzaren ondorioz hirietan sortzen ari zen burgesiak osatzen zuen.

• Gaztelako Gorteak: Penintsulako zaharrenak, XII. mendean sortu ziren (1188). Erregeari eskaerak egiteko eta ezohiko zergak baimentzeko ahalmena zuten (aholkularitza funtzioa besterik ez).
• Aragoiko Koroako Gorteak: XIII. mendean sortuta, erresuma bakoitzak (Katalunia, Aragoi eta Valentziak) gorte independenteak zituen. Aragoikoek botere legegilea ere izan zuten. Kataluniako Gorteek XV. mendean Generalitat sortu zuten.
• Nafarroako Gorteak: XIII. eta XIV. mendeetan eratu ziren. Eginkizun nagusiak legeak berretsi,

Testu historiko-politiko baten aurrean gaude, zeina Estatuko Aldizkari Ofizialean (247. atala) argitaratu baitzen, 1937ko ekainaren 24an. Testuaren egilea Francisco Franco da eta hartzailea nazioa. Testuaren helburua, kontzertu ekonomikoak ezeztatzea da. Testua Burgosen berretsi zen 1937ko ekainaren 27an.

Testuaren Gaia eta Aurrekariak

Euskal Herriko lurraldeek pribilegioak zituzten, karga publikoak altxatzeko ahalegin gutxiago egin behar zituztelako. Mugimendu Nazionalaren aurka joan zirela eta sistema traizionatu zutela argudiatuz, Frankok dio amaitu egin behar dela kontzertu ekonomikoarekin, Espainiari kalte handia egin diolako. Amaitzeko, dio uztailaren 1etik aurrera antzinako sistema ekonomikoa indargabetuko dutela.

Foruen Abolizioa eta Kontzertuaren

1. Kokapena

Agiri honek euskal nazionalismoak sortu zuen lehen elkartearen estatutuak biltzen ditu; lehen mailako informazio-iturria da. Izaera zirkunstantziala eta politiko-ideologikoa du. Publikoa da, bertan hasierako euskal nazionalismoaren doktrina politikoaren oinarriak azaltzen direlako, Berrezarkuntzaren garaian. Helburua: pentsaera nazionalista eta elkartearen estatutuak publiko egitea.

Azterketa

Agiriak Euskeldun Batzokija izeneko elkarte nazionalistaren sorrera azaltzen du. Elkartea JEL leloaren jarraitzaileak elkartzeko tokia zen.

Gai nagusiak:

• A) Erlijioaren garrantzia.
• B) Bizkaia estatu independentea izango da.
• C) Estatua Elizaren menpe egongo da eta estatuaren legeak Jaungoikoaren menpe.
• D) Bizkaia, Euskal Herriko gainontzeko probintziekin