Enpresa eta Ekonomia: Oinarrizko Kontzeptuen Gida

Enpresaren funtzionamendua eta ekonomiaren oinarrizko printzipioak ulertzeko ezinbestekoak diren kontzeptuen glosarioa.

Gizataldea

Enpresarekin lotura zuzena duten pertsona guztiak.

Kapital-Ondasunak

Enpresak bere jarduera egin ahal izateko dituen ondasunak.

Aktibo Ez-Korrontea

Ekoizpen-jardueran denbora luzez erabiltzeko moduko ondasun edo ekipamenduek osatzen dute (adibidez, makinak, bulego-altzariak).

Aktibo Korrontea

Aldian-aldian berritzen diren ondasunak (adibidez, lehengaiak, bulego-materiala).

Enpresaren Funtzioak

Enpresa batek bere helburuak lortzeko burutzen dituen funtzio nagusiak:

• Hornikuntza

  Materialak erostea eta biltegiratzea dagokio.

• Ekoizpena

  Produktua ekoizten du; horretarako, lehengaiak

Finantza Pertsonalak Hobetzeko Gida

Aurreztea daukagun diruaren zati bat erreserbatzea da. Horrek aukera emango dit proiektuak eta etorkizuneko helburuak lortzeko.

Zergatik Aurreztu?

• Larrialdiak edo ezustekoak
• Diru-sarreren galera
• Gastu handiak etorkizunean
• Dirua inbertitzeko

Aurreztearen Onurak

• Diru-sarreren egonkortasuna
• Ondasunen jabetza
• Osasuna

Aurrekontua

Aurrekontua gure diru-sarreren eta gastuen plangintza da, eta horien jarraipena egitea ahalbidetuko digu.

Aurrekontuaren Helburuak

• Dirua zertan gastatzen dugun jakitea
• Gastuak lehenestea
• Aurreztea, helburu batzuk lortzeko
• Gure ahalmenen barruan bizitzea
• Kontrol bat eramatea eta ez desbideratzea

Aurrekontua Sortzeko Pausoak

1. Gastuak eta sarrerak identifikatzea
2. Gastuak lehenestea
3. Aurrezkia nahitaezko gastu finko

IZENBURUA:

- Izena: erakargarria

- Azala: estetika zaindu, argia eta arina

DESKRIBAPENA:

Helburuak eta azalpen orokorrak erakutsi, laburra izan:

• Ideia nagusia
• Esku-hartzearen edukia
• Biztanleria onuradura
• Lortu nahi den emaitza

JUSTIFIKAZIOA:

Arazoa identifikatzen datza; datuak bildu, errealitate eta ezaugarriak:

• Abiapuntuak
• Onurak
• Egokitasuna bermatzen duten egoera
• Proposamenak

ERAKUNDE ESPARRUA:

Erakunde esparrua aurkeztea du helburu:

• Jatorria
• Egoera juridikoa eta administratiboa
• Harremanak
• Instalazioak eta zerbitzuak
• Politikak eta instalazioak

HELBURUAK:

Lortu nahi duena adierazten du. 3 mailatan antolatu:

• Helburu nagusia: orokorra
• Helburu zehatza: nagusia zehaztu
• Helburu eragileak: zehatzak nola lortu definitu

HARTZAILEAK:

Nori zuzenduta dagoen. 2 mota:

• Zuzenekoak:

Dimentsioa, bere ekoizpen-ahalmena da, eta zenbait faktorek zehazten dute; esaterako teknologiak, langileen kopuruak edo merkatuak. Kokapena eta dimentsioa enpresa bat sortzean bi erabaki artu behar dira, izan ere elkarren menpekoak dira. Merkatu txiki bat, komenigarriagoa da dimentsio txikiko bi enpresa sortzea, dimensio handiko enpresa bakar bat sortzea baino. Dimentsioa dena delakoa izanda ere, enpresen helburuetako ekoizpen-ahalmena handitzea izaten da. Bi eratara eman daiteke

BH enpresak bere ekoizpen gaitasuna handitzea duenean. Modu ezberdinetan daude: ESPEZIALIZAZIOA: Enpresak ekoizten dituen produktuen ekoizpenarekin jarraitzea, kantitatea handituz. Merkatuon areago barneratzea, Merkatuo garatzea eta Produktuak garatzea. DIBERTSIFIKAZIOA:

1. Ingurune Orokorra (Hainbat Enpresa)

Faktoreak:

• Ekonomikoak

  Jarduera ekonomikoa, langabezia-egoera, interes-tasak, inflazioa, etab. Adibidez, interes-tasen jaitsierak eragin positiboa izan dezake enpresen aurreikuspenetan, baina langabezia-tasa altuak kontsumoaren jaitsiera ekarriko du, eta ondorioz, enpresek gutxiago ekoiztuko dute.

• Politiko-legalak

  Gobernuek hartutako politika ekonomikoaren neurriak eta enpresen jarduera kontrolatzeko ezarritako legeak. Adibidez, gutxieneko soldataren igoera, enpresak sortzeko betebeharrak.

• Soziokulturalak

  Lekuan lekuko gizartearen balioak, erlijioa, tradizioak, ohiturak, jarrerak eta jokabideak dira. Eragina dute eskarian, eta horregatik enpresek beren produktuak moldatu behar dituzte bizirauteko. Adibidez, gizartea

Marketin Kontzeptu Giltzarriak

Stock Haustura

Enpresako biltegia izakinik gabe geratzen deneko egoera da. Honek ekoizpen prozesua etetea eragin dezake eta, ondorioz, enpresak eskaerari ezin erantzun. Stock hausturek enpresari kostu handiak ekar diezazkiokete, eta era berean, biltegian izakinak edukitzeak ere bai. Horregatik, inbentarioen kudeaketa egoki batek stock haustura ekidin beharko du, betiere izakinen kostu txikiena bilatuz.

Merkatu Ikerketak

Merkatu baten ezaugarriak jakiteko eta enpresarentzako talde nabarmenetan segmentatzeko, merkatu objektiboa aukeratzeko eta, azken finean, arrakasta izan dezan marketin plangintza bat gauzatzeko, enpresak kanpo informazioa biltzeko tresna da. Laburbilduz, erabaki egokiak hartu eta helburuak lortzeko...

ZERGA-POLITIKA HEDATZAILEA

Jarduera ekonomikoaren beherakada eta langabezia tasa handiko egoeran aplikatzen da. Helburua, ekonomia bultzatzea da, hau da, eskaria eta enplegua sustatzea.

Gastu publikoa areagotzea:

Ekonomia bultzatzeko Estatuak obra publikoak aurrera eramaten ditu (errepideak, ospitaleak, institutuak), ondasun eta zerbitzuak erosten ditu, transferentziak, (langabezia sariak, erretiro sariak, enpresei diru-laguntzak, bekaka). Neurri hauek eskaria eragiten dute eta enpresek produkzioa areagotuko dute eta langile gehiago kontratatuko dituzte.

Zergen murrizketa:

Zergak jaistean errenta erabilgarria handiagoa izango da, hau da, familiek diru gehiago izango dute kontsumitzeko eta enpresek kostu txikiagoak izango dituzte, inbertsioa eta...

ASEGURUAK

Kontratu bat da, aseguru-etxeak hirugarren bati kalte-oradainak emateko konpromisoa hartzen du ezbeharren bat gertatzen bada eta trukean prima jasotzen du.

Prima: Aseguruaren prezioa

Poliza: Kontratuaren baldintzak jasotzen dituen dokumentua da

Aseguratzailea: Aseguru etxea

Aseguratua: Aseguruan arriskuan dagoen pertsona da

Hartzailea: Asegurua kontratzen eta prima ordaintzen duena

Onuraduna: Kontratuan hitzartutako kontraprestazioa jasotzen duena

Aseguratutako kopurua: Kontingentzia gertatuz gero ordaindutako gehiegizko kalte-ordaina

Kontingentzia edo ez beharra: Polizan aurreikusitako gertaera, aseguratzaileak bere betebeharrak betetzeko

Estaldura: Estalitako arriskua

ASEGURU MOTAK

Pertsona-aseguruak

- Bizitza-aseguruak

Kontraturik ohikoena,...

Abiotikoa: Inguruneko Eragile Fisiko Eta Kimikoak Dir, Organismoei Eragiten Dietenak. Izaki Bizidunen Parte Ez Dena Edo Hauen Produktu Ez Dena. Adb, Argia, Hezetasuna, Tenperatura.

Biotikoa: Ekosistema Bateko Flora Eta Fauna Dir, Elkarri Eragiten Dioten Izaki Bizidunak Dir.

Antropikoa: Gizakiak Garatutako Jarduera Baten Ondorioz, Ingurumen Natura Eraldatzearen Prozesuari Esaten Zaio.

Baliabide Naturala: Naturak Hornitzen Dituen Ondasunak Dir, Eta Pertsonek Zuzenean Kontsumitzeko Edo Ekoizpen-prozesuren Batean Erabiltzeko Erabiltzen Dituzte. Baliabide Naturalak Berriztagarriak Eta Ez Berriztagarriak Izan Daitezke.

Euri Azidoa: Ohikoa Baino Azidoagoa Den Euria Da. Garapen Industrialaren Eraginez Gertatzen Da Gehienbat, Horrek Eginiko Sufre Eta Nitrogeno...

Logistika Jatorrizko lekuaren, fabrikazioaren eta kontsumoaren artean baliabideak biltegiratzeko eta lekualdatzeko plangintza eta administrazio estrategikoko prozesu bat da. Hau da, ekoizpenaren eta merkatuaren arteko lotura da. Produktu ezberdindua Bereizitako produktu bat ezaugarri desberdinak dituena da, baina kontsumitzaileen premia berea asetzen duena da. Kontua ez da soilik besteetatik ezberdina izatea, baizik eta desberdina izatea eta kontsumitzaileek gehiago baloratzea. Bai onura gehiago ematen duelako, bai ase nahi duten beharra hobetu betetzen duelako. Hornikuntza katea Produktuaren jatorritik azken bezeroraino ehuntzen diren pasabide eta sareen multzoa. KPI Negozio batean egiten diren ekintzen eraginkortasunari eta produktibitateari...