Aseguruak eta Dirua: Zer dira eta nola funtzionatzen dute?
ASEGURUAK
Kontratu bat da, aseguru-etxeak hirugarren bati kalte-oradainak emateko konpromisoa hartzen du ezbeharren bat gertatzen bada eta trukean prima jasotzen du.
Prima: Aseguruaren prezioa
Poliza: Kontratuaren baldintzak jasotzen dituen dokumentua da
Aseguratzailea: Aseguru etxea
Aseguratua: Aseguruan arriskuan dagoen pertsona da
Hartzailea: Asegurua kontratzen eta prima ordaintzen duena
Onuraduna: Kontratuan hitzartutako kontraprestazioa jasotzen duena
Aseguratutako kopurua: Kontingentzia gertatuz gero ordaindutako gehiegizko kalte-ordaina
Kontingentzia edo ez beharra: Polizan aurreikusitako gertaera, aseguratzaileak bere betebeharrak betetzeko
Estaldura: Estalitako arriskua
ASEGURU MOTAK
Pertsona-aseguruak
- Bizitza-aseguruak
Kontraturik ohikoena, aseguratzaileak hitzartutako diru-kopurua ordaindu behar izaten zaio onuradunari
Beste pertsona-aseguru batzuk
- Istripuak, gaixotasunak, osasun-arreta, ehor
Kalteen Aurkako Aseguruak
Etxebizitza asegurua
etxeko kalte materialak estaltzen ditu (ura eragindako kalteak)
beste pertsonei edo haien ondasunei egindako kalteen gaineko erantzukizun zibila
Motordun ibilgailuen nahitzaezko asegurua
Kotxearenkin hirugarrenei eragindako kalteak estaltzen ditu
Eranntzukizun zibileko asegurua
pertsonen ondarea babesten du
DIRUA
Oro-har onartutako truke-bitartekoa edo ordainketa eta kobrantza-bitartekoa
Zer dira dibidenduak?
Dibidendua merkataritza-sozietate batek lortutako mozkinetatik bere bazkideei emandako sariak dira.
Zer da UTB?
Urteko Tasa Baliokidea mailegu baten kostu osoa nerutzen duen adierazlea da, adierazle bakar batean biltzen baitu eragikeataren kostu guztiak
Likidezia eta errentagarritasuna
Likideazi altuagoa errentagarritasun txikia
Arriskua eta errentagarritasuna
Arriskuzuzagoa errentagarritasun handiagoa
Inbertsioen dibertsifikazioa
Gure inbertsioen arriskua gutxitzeko modurik eraginkorrena da. Dirua arrisku-maila ezberdineko hainbat inbertsio-planeta banatzea esan nahi du
Zenbat kontsideratzen da inbertsio bateko errentagarritasuna duina?
Inbertsioaren etekina % 100etik gorakoa bada: Horrek esan nahi du zure inbertsioa errentagarria dela eta lortutako emaitzak zure inbertsioak sortutako gehiegizko dirua islatzen duela.
DIRU FUNTZIOAK
Truke-bitarteako
Ez bagenu ordainketa-eta kobrantza-bitartekorik, trukea erabili beharko genuke nahitaez: hau da, ondasunak ondasunekin trukatu beharko genituzke. Diruari esker, asko sinplifikatzen da eskaintzak eta eskariak egokitzeko arazoa, betiere, nahikoa diru izanez gero, noski.
Balio-gordailua
Dirua ondasun iraunkorra da eta, beraz, edukitzaileak aukera du egoki iruditu bitartean gordetzeko, aurrerago erabiltzeko. Dena den, diruak balioa galdu dezake inflazioaren eraginez. Hurrengo unitatean ikasiko dugu hori.
Kontu-unitate komuna
Ekonomiak dirutan neurtzen du gauzen balioa. Neurri-unitate horri esker, ondasunen arteko alderaketak eta multzokatzeak egin daitezke, bestela ezinezkoak liratekeenak.
DIRU-MOTAK
- Erabiltzen dugun dirua diru fiduziarioa dela esaten diogu, dela, denok dugun konfiantzan oinarritzen baita.
- LEGEZKO DIRUA: EUROPAKO BANKU ZENTRALAK JAULKITAKOA
- (TXANPONAK ETA BILLETEAK)
- BANKU –DIRUA
- Gordailuak egiten ditugunean, modu fisikoan egoteari uzten dio, hau da bankura eramaten dugunean diru birtuala bihurtzen da. Banku-diruarekin ordainketak egin ahal izango ditugu.
Epe finkorako gordailua edo ezarpenak
- Gordailua (bankura eraman duzun dirua) epe jakin batean ezin izango duzu erabili diru hori, epe finkoko gordailu bat bada.
- Jasoko duzu interes bat. Kontu korrontean jasoko duzuna baina handiagoa.
- Berreskuratuko bazen, dirua konpromisua hartu duzun denbora baino lehenago, penalizazioa bat izango duzu, hau da dirua ez zenuke dana berreskuratu ahal izango.