Batxilergoa mailako Ekonomia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

• Industria

  Lehengaiak kontsumo-produktu bihurtzen dituen jarduera ekonomikoa da. Horretarako, energia, giza baliabideak eta makina espezifikoak erabiltzen dira.

• Holding

  Jarduera nagusitzat beste enpresa batzuetako akzioak edukitzen duten enpresak dira, enpresa haiek kontrolatu eta haietatik errentagarritasuna eskuratze aldera. XIX mendearen amaieran sortu zen.

• Deslokalizazioa

  Lantegi baten leku-aldaketari deitzen zaio, lantegi bateko kostuak murriztu edo beste inguru ekonomiko bateko abantaila konpetitibo bat baliatzearren burutzen dena, langile kualifikatuak dituztelako.

• Goi-teknologia Industria

  Teknologia aurreratuenak eta berrienak erabiltzen dituzten industriak dira (telekomunikazioak, informatika, robotika, energia barriztagarriak). Puntako industria

Enpresak sistema irekia (inguruan faktoreak), ingurune orokor/zehatza. I.O Ekono fakt: ekono jarduera, langabezi egoera, interes tasa, inflazioa…(hazkunde ekono eta interes tasa jaitsi eragin ona enpresen aurreikuspenetan). politiko legalak: enpresak arautuko duten legeak, garrantzia, enpresak sortzeko baldintak, ingurumenaren babesaren gaineko legeak, lan arriskuen prebentzioa, zergak behera= jarduera ekono suspertzea. sozio-kultural: gizartearen balioak, erliji, tradizio, ohitura, jarrerak, jokabideak, negozioak egiteko moduan, aurrezteko joera, komunikatzeko modua. Teknolog:aldaketa teknl eragin itzela, arrakastaz lehiatzeko eraginkortasun handia eta aurrerakuntza tekno behar.

I.ZPartikularki. Sarrera berrien mehatxua: 2 fakt->sarrera...

Eskari-eskaintza

Eskaria, populazioak behar duen lehengai kopurua edo mota da. Eskaintza, aldiz, industriak ekoizten duen lehengai kopuruari deritzo. Bien artean ematen diren aldaketengatik prezioak gora edo behera egiten dute. Eskaria handia izanez gero, prezioa igo egiten da, eta eskaria txikia izanez gero, jaitsi.

Akzioa

Sozietate baten kapitala banatuta dagoen zatietako bakoitza da.

Burtsa

Merkatu bat, bertan prezioak finkatzen dira.

Enclosure

Nekazaritzarako erabiltzen diren lurrak.

Openfield

Paisaia eta landa mota bat da.

Lugorria

Denbora askoz landatu ez den toki bat.

Errotazio prozesua

Bessemer bihurgailua

Altzairua seriean ekoizteko lehen prozesu merkea izan zen.

Lurrun makina

Lurrun-makina uraren energia termikoa energia mekanikoan eraldatzen duen

Aktibo Ez-Korrontea

Ibilgetu Ukiezina

• Ikerketa
• Garapena
• Kontzesio Administratiboak
• Jabetza Industriala
• Traspasatze Eskubideak
• Aplikazio Informatikoak
• Ibilgetu Ukiezinaren Amortizazio Metatua (Negatiboan)

Ibilgetu Materiala

• Lurrak eta Ondasun Naturalak
• Eraikuntzak
• Instalazio Teknikoak
• Makineria
• Tresneria
• Altzariak
• Informazioa Prozesatzeko Ekipamenduak
• Garraio Elementuak
• Ibilgetu Materialaren Amortizazio Metatua (Negatiboan)

Ibilgetu Higiezinetako Inbertsioak

• Lur eta Ondasun Naturaletan Inbertsioak
• Eraikuntzetan Inbertsioak
• Ondasun Higiezinetako Inbertsioen Amortizazio Metatua (Negatiboa)

Epe Luzeko Finantza Inbertsioak

• Ondare-tresnetan egindako epe luzerako finantza-inbertsioak
• Epe luzeko kredituak
• Ibilgetua inorenganatzeagatik epe luzerako kredituak

Aktibo Korrontea

Izakinak

• Salgaiak
• Lehengaiak
• Enbalajeak
• Ontzikiak
• Bulegoko

Jarraian, Elkarte Anonimoen (SA) inguruko kontabilitate ariketak eta dagozkien asientoak aurkezten dira, kapitalaren kudeaketa eta erreserben erabilera aztertuz.

1. Elkarte Anonimoaren Sorkuntza eta Kapitalizazioa

Elkarte Anonimo bat sortzeko prozesua, hasierako harpidetzatik hasi eta dibidendu pasiboaren ordainketaraino:

1. Elkarte Anonimoa sortzea (200 € nominaleko 2.000 akzio eta 500 € nominaleko 3.000 akzio)

   Lehenengo SA (200 € x 2.000 akzio = 400.000 €):

   190 (400.000) ----- 194 (400.000)

   Bigarren SA (500 € x 3.000 akzio = 1.500.000 €):

   190 (1.500.000) ----- 194 (1.500.000)

2. Akzioen harpidetza eta % 25 bankuz ordaintzea

   Bazkideek akzio guztiak harpidetzen dituzte eta % 25 bankuz ordaintzen dute (400.000 €-ren % 25 = 100.000 €):

   572

Enpresa Bakoitzak Berarentzat Izendatzen Dituenak (Helburuak)

• Xedea: Enpresak unitate ekonomiko moduan duen zioa da.
• Ikuspegia: Enpresaren etorkizuneko irudia da.
• Baloreak: Enpresaren jarduteko ereduaren oinarriak diren printzipio etikoak dira.
• Helburuak: Epe jakin batean lortu nahi diren helburuak, ingurunea kontuan izan da eta ingurunearen aldaketara egokituz.
• Azpihelburuak: Helburuak garatzen dituztenak dira eta epe laburrekoak izaten dira.

Helburu Arteko Gatazka

Helburuen artean gatazka sor daiteke, beraz, beharrezkoa da horiek priorizatzea edo lehenestea.

• Estatuak eta administrazio publikoak: Dagozkien zergak ordaindu beharko dituzte.
• Enpresaburu profesionalaren helburuak: Kudeaketa ona egitea, enpresa haztea eta inbertsioak hobetzea.
• Langileak:

Finantza-Sistemaren Oinarriak

Diruaren Prezio Ofiziala

Herrialde bateko banku zentralak banku pribatuei maileguan emandako diruari aplikatzen dion oinarrizko interes-tasa da.

• Maileguak emateko aplikatzen den diruaren prezio ofiziala: Interes-tasa gero eta txikiagoa izan, orduan eta mailegu gehiago emango dira (alderantziz ere).
• Zirkulazioan dagoen diru kantitatea: Zenbat eta diru gehiago eman, diru kantitate handiagoa egongo da zirkulazioan (alderantziz ere).

Euriborra

Euroguneko 57 banku garrantzitsuenetako diruaren prezioaren arabera jartzen den indizea da.

Banku pribatuek familia eta enpresei maileguan uzteko erabiltzen duten diru hori EBZri ordaindu behar dioten interes-tasa baino gehiago kobratuta. Prezio-aldaketa horien aldeari mozkin-marjina...

PRODUKTIBITATEA

- Ordu guztiak: langileak X egunak X orduak = urteko orduak

- Lanaren Produktibitatea: Ekoitzitako produktu unitateak / Erabilitako lan unitateak (orduak)

- Kapitalaren Produktibitatea: Ekoitzitako produktu unitateak / Erabilitako kapital unitateak (makina orduak)

- Produktibitate osoa: Produktuaren balioa / Ekoizpenaren inbertsioa (euro bakoitzeko)

Formula:

- Ekoiztutako unitateak / lan orduak = produktibitatea

- Produktibitate tasa (konparaketa): (produk.2 - produk.1) / produk.1 X 100 = %

PUNTU HILA

- Itopuntua: Kostu Finko / (Salmenta Prezioa - Kostu Aldakorra) = x unitate

- Kostu totala: Kostu Finkoa + (Kostu Aldakorra x q)

- Mozkina: (p x q) - Kostu Finkoa - (Kostu Aldakorra unitarioa x q)

p = salmenta prezioa

q = kantitatea

EkPot. %

Enpresa

Ondasunen eta zerbitzuen ekoizpena koordinatzen dituen erakunde espezializatua da. Enpresaren ekoizpen-funtzioa aztertzeko hiru ikuspegi daude: ekonomikoa, utilitarioa eta teknikoa.

Nola Ekoitzi?

Ekoizpen-prozesuan, enpresak teknologia baten bidez ondasun eta zerbitzu batzuk bilakatzen ditu. Aurrerapen teknikoak baliabide berberekin gehiago ekoiztea ahalbidetzen duten produkzio-faktoreen hobekuntzak dira.

Teknologia

Ekoizpen-baliabideak ondasun edo zerbitzu bat lortzeko uztartzeko moduari deritzo.

Produktibitatea

Ekoitzitako kantitatearen eta kantitate hori lortzeko erabilitako ekoizpen-baliabideen kantitatearen arteko erlazioa da.

Merkatua

Merkatua esaten zaio saltzaileek eta erosleek produktu edo zerbitzu jakin baten inguruan egindako salerosketa-...

AKT: 1. akt ez kor: ibil. ukiez (aplikaz. inform.+ patenteak), ibil.mat (lurrak eta ond. nat.+eraikunt.+makiner.+altzar.+infor proz ekip.+ garrai elem.+ (-) ibil. mat. amort. metat.), ond. higiezinetako inberts. (lur ta ond.naturaletako inbert.+eraikuntz. inberts.), e/luz finan. inber. 2. akt kor: izaki. (salgai, lehengai, prod buk.), zordun komertzialak ta kobratzeko bestelako kontuak (bezer.+bez, kobratzeko merkatal efekt.+zordun+lansarien aurrerakinak+ogasun publi., zordun), e/lab finant. inbert., eskudirua ta bestelako akt. likido baliokideak (bankuak ta kredit. erakun.+kutxa,euroak). OG ETA PAS: 1.ond garb: fondo prop (kap. soz., erreserb, ekitaldiko emaitza (batzutan -), 2.pas ez korr: e/luz zorra (kredit. erakundeekiko epe luzeko zorrak,