DBH mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

DNA-ren ezaugarriak eta garrantzia

DNA-ren ezaugarri nagusiak hiru dira:

• Egitura: Bi kate antiparaleloz osatutako molekula luzea da.
• Osaketa: Kate bakoitza nukleotido izeneko unitateen loturaz osatuta dago (Adenina A, Timina T, Zitosina C eta Guanina G).
• Lotura: Nukleotido bakoitza parean dagoen katearen nukleotidoari lotuta dago.

Garrantzitsua da zelula guztietan egotea, informazio genetikoa daramalako, karaktereak kontrolatzen dituelako eta zelula-zatiketan informazioa zelula-alabetara pasatzen duelako.

Geneak eta ezaugarri fisikoak

Geneek pertsona baten ezaugarriak (odol-mota, begien kolorea) zehazten dituzte nukleotidoen hirukote zehatzen bidez. Nukleotido horietako bat aldatzen bada, proteina aldatu egiten da (proteina bakoitza 20 aminoazidok...

Zuntzak eta Ehun-Materialak

1. Ehun-Materialen Definizioa

Ehun-material deritze irun edo haritu daitezkeen, eta beraz, ehundu daitezkeen zuntzez osatutako materialei.

2. Zuntzen Propietateak

Zuntzaren kalitatea eta erabilerak honako propietate hauen araberakoak dira, besteak beste:

• Luzera
• Mehetasuna
• Trakzioarekiko erresistentzia
• Testura
• Xurgagaiztasuna

3. Zuntzen Kalitatea Zehaztea

Zuntzaren kalitatea eta erabilerak propietate hauen araberakoak dira, besteak beste: luzera, mehetasuna, trakzioarekiko erresistentzia, testura eta xurgagaiztasuna.

4. Zuntzen Luzera

Zentimetro bat baino gehixeagotik metro batera artekoa izan daiteke.

5. Zer da Irutea?

Irutea: Zuntzak elkarri lotu eta horrela haria lortzea da.

6. Irute Prozesuaren Historia

Iruteko prozesua, garai...

Plastikoen Industria-Lanketa

1. Plastikoak merkaturatzeko formak idatzi itzazu.

Hautsa, bolatxoak, pikorrak eta fluido likatsuak.

2. Estrusio prozesuaren bidez lortzen diren produktuak idatzi itzazu.

Hodiak, errezelen errailak, profilak, plakak eta xaflak.

3. Estrusio prozesuaren 4 urratsak idatzi itzazu.

1. Pikorrak tobera deritzon inbutu erraldoi batetik erortzen dira, eta torloju amaigabe batean sartzen dira; torloju horrek mugitu eta aurrerantz bultzatzen ditu.
2. Zilindroko horma beroekiko ukipenean, masa berotu egiten da, urtu arte; horrela, egitura biguna, trinko eta homogeneoa hartzen du.
3. Torloju beraren presioak eraginda, masak burua edo trokela zeharkatzen du, eta horrela, amaierako forma hartuz joaten da.
4. Hozteko hormekiko ukipenean, produktua

Bertsolaritza euskal kulturaren adierazpide indartsuenetakoa da, hainbat belaunalditako entzuleengana iristen jakin duelako.

Tradizioa eta Modernitatea Uztartzen

Bertsolaritzak gaur egun euskal kulturan duen sendotasunaren arrazoietako bat tradizioa eta modernitatea uztartzea da. Kultura adierazpide zaharra zena gai berrietara egokitzen asmatu da. Gaur egungo bertsolaritzan jartzen diren gaiak askotarikoak dira. Bertsolari gazteak, helduak eta zaharrak aritzen dira plazan elkarrekin kantuan, eta entzuleak ere belaunaldi ezberdinetakoak dira.

Bertsolari Txapelketen Historia

Lehenengo Txapelketa Donostian jokatu zen, 1935ean, eta Iñaki Eizmendi "Basarri" zarauztarrak irabazi zuen. Handik urtebete batera, Jose Lujanbio "Txirrita" bertsolari famatua...

Garapen bideko herrialdeek gero eta gehiago manufakturak inportatzen dituzte.

Herrialde garatuek munduko merkataritza kontrolatzen dute: produktuak eta erregaiak inportatzen dituzte.

Herrialde pobreek munduko merkataritzatik kanpo egon daitezke.

Atzerriko produktuei muga-zergak ezartzen zaizkie. Kasu batzuetan neurriak hartzen dira kanpoko produktuek merkeago saltzea saihesteko.

MMA, nazioarteko merkataritza errazteko hitzarmenak eta mekanismoak islatzen ditu.

Estatuak merkataritza errazteko elkartzen dira, merkataritza blokeak osatuz.

Aduana-batasuna: herrialde kideetako produktuak askatasunez ibiltzen dira eta aduana-politika bateratuak ezartzen dira.

Merkataritza: ondasunak eta zerbitzuak trukatzeko helburuz egiten den jarduera-multzoa.

Merkataritzan

ºGlobalizazio munduko ekonomien arteko mendekotasuna eta integrazio prozesua: ekonomiko, soziokulturala eta politikoa.

Bizkaiko industrializazioa

Bizkaian hasi zen, Bilbo inguruan. Aurreko mendeetatik industria tradizionala oso indartsua izan zen. Hirurek ere kostaldetik gertu zeuden, eta barkuetan kargatu eta garraiatzeko erraztasun handiak zituzten.

Meategi gehienak harrobi modukoak ziren, eta meatzari gehienak aire librean aritzen ziren. 10.000 meatzaritik %8k bakarrik aritzen ziren azpiko galerietan.

Kapitala ere beharrezkoa zen, eta 1858an Bilbon Banco de Bilbao fundatu zen, negozio berrietan dirua inbertitzeko prest zegoena. Burdina garraiatzeko itsasontziak etengabe iristen ziren Bilbora; horrela, portu eroso eta moderno bat lortu zuten.

Meategietan, burdina garraiatzeko aireko tranbiak, trenbideak, kaltzinazio-labeak eta antzekoak inbertsio garrantzitsuak...

XIX. mendeko inperio kolonialak

5.- XIX. mendearen amaieran, Erresuma Batuak zuen inperio kolonial handiena. Britainiarrek interesak zituzten Afrikan, eta kontinentea kontrolatu nahi zuten iparraldetik hegoaldera. India izan zen britainiarrek Asian zuten kolonia nagusia. India merkatu bikaina eta lehengaien hornitzaile garrantzitsua zen.

Frantziako Inperioa eta Britainiar Inperioa izan ziren Europako inperio kolonial garrantzitsuenak. Afrikan, britainiarrek inperioa eratu zuten iparraldetik hegoaldera, baina kolonia nagusia India izan zen. Frantziarrak, nagusiki, Afrikako iparraldean eta Asiako hego-ekialdean finkatu ziren.

Britainiar Inperioa

Britainiarrek honako hedapen kolonial hau izan zuten:

• Afrikan: Kairotik (Egipto) Lurmutur Hiriraino (Hegoafrika)

Inbasioa eta lurraldeen banaketa

Musulmanak Gibraltarretik sartu ziren, ia Espainia osoa konkistaturik, Pirineoak eta Kantauri Mendialdea izan ezik.

Taifak, gerra eta eragina

Industria: definizioa eta ezaugarriak

Industrian natura-baliabide bat, hots, lehengaia, produktu landu bihurtzea xede duten jarduera guztiak sartzen dira. Bigarren sektoreko ekonomia-jarduera garrantzitsuena da.

• Eraldatze-prozesuan makinak eta energia erabiltzen dira.
• Eremu itxietan egiten da (fabriketan).
• Langile askok egiten dute lan (industria-langileak).
• Produktuak kantitate handitan ekoizten dira.

Industria garapenarekin oso lotuta dago.

Industriaren sorrera

Lehen industria-iraultza XVIII. mende bukaeran hasi zen Ingalaterran. Ekoizpen-modu hori honetan oinarritzen zen:

• Berrikuntza teknikoak.
• Lanaren banaketa.
• Eskala handiko ekoizpena.

Industrializazioaren eraginez, hiriak asko handitu ziren. Landako herritar asko hirietara joan ziren fabriketan lan...