Apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Eskubaloia: oinarrizko arauak eta historia laburra

Kirola eta gorputz hezkuntza-n eguneratua3,77 KB

Eskubaloiaren Historia Laburra

Eskubaloia XX. mendean asmatu zen. Futboletik datorren kirola da, hasieran 11 jokalarirekin jokatzen zena. Joko Olinpikoetan 1972an gizonezkoentzat eta 1976an emakumezkoentzat sartu zen.

Eskubaloiaren Oinarrizko Araudia

1. Joko Eremua eta Ateak

1.1. Joko Eremuaren Forma eta Neurriak

Joko eremua 40 metro luze eta 20 metro zabaleko laukizuzena da. Alde luzeenei alboko marrak deitzen zaie, eta motzei ondoko marrak.

  • Jaurtiketa libreko marra: Atetik 9 metrora kokatzen da, ateko marrarekiko paraleloan. Marra hau etenekin markatzen da.
  • Ateko areako marra: Ateko marratik 6 metrora dago.
  • Penalti puntua: Ateko marratik 7 metrora kokatzen da.
  • Atezainaren mugaketa-marra: Atearen aurrez aurre, 4 metrora.

1.2. Ateen Forma eta Neurriak

Ate...

Jarraitu irakurtzen "Eskubaloia: oinarrizko arauak eta historia laburra" »

Nerbio sistema eta burmuina: oinarriak eta funtzioak

Psikologia eta soziologia-n eguneratua2,76 KB

Nerbio Sistema: Oinarriak eta Funtzioak

Gizakiaren jokabideek eta ezagutzek oinarri fisiologikoak dituzte. Bi sistema dituzte oinarri: nerbio-sistema eta sistema endokrinoa.

Nerbio-sistemaren eginkizuna funtsezkoa da bizitzeko, izaki bizidunari ezaugarriak ematen dizkion funtzio guztiak bertan bultzatzen, modulatzen eta koordinatzen baitira. Nerbio-sistemak bi funtzio garrantzitsu ditu:

  • Gorputzaren erabateko funtzionamenduaren ardura.
  • Ingurunearekin harremanetan jartzea.

Nerbio-sistema bi motatako zelulaz osatuta dago: zelula glialak eta neuronak.

Nerbio Sistemaren Egitura Nagusiak

Nerbio Sistema Zentrala (NZS)

Burmuineko eta bizkarrezurreko organoek osatzen dute. Gorputzaren zentro erregulatzaile gisa aritzen da eta funtzio integratzailea du. Organismotik

...

Jarraitu irakurtzen "Nerbio sistema eta burmuina: oinarriak eta funtzioak" »

Lizarrako Estatutua eta 1936ko Estatutua: Gerra Zibila Euskal Herrian

Historia-n eguneratua3,26 KB

Lizarrako Estatutua (1931)

Estatutu proiektu honek hainbat gai jorratzen zituen, besteak beste, inmigranteen eskubide politikoen demokratizazioa eta parlamentuko kide kopuruen aldaketa.

Proiektu honen aurrean, Lizarran bildutakoek jarrera ezberdina hartu zuten: EAJk onartu zuen; karlistek, ez. Hala, herriaren onarpena ikusteko testu bat egin zuten lau probintziatarako. Baina Nafarroako Udalen Bilkurak uko egitearen ondorioz, bigarren bat egin zen (Nafarroa sartu ez zena), eta herriak eta udalek onartu zutena, salbuespen bakarrarekin: Araban, baiezkoak ez ziren iritsi %50era.

Aitzakia hori jarri zuen boterea hartu berri zuen eskuinak bere aurkako autonomia estatutu hau ez onartzeko.

1936ko Estatutua

Hauteskundeak Euskal Fronte Popularrak irabaztea...

Jarraitu irakurtzen "Lizarrako Estatutua eta 1936ko Estatutua: Gerra Zibila Euskal Herrian" »

Uraren kalitatea: parametro fisikoak, kimikoak eta biologikoak

Geologia-n eguneratua3,3 KB

Uraren Kalitatea

Uraren kalitatea baliabide horren ezaugarriak adierazten dituzten hainbat parametro fisiko, kimiko eta biologikoren arabera definitzen da; ezaugarri horiek dira, hain zuzen, uraren erabilera mugatzen dutenak.

Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) hainbat kalitate-irizpide zehaztu ditu erabilera mota bakoitzerako (etxeko ura, nekazaritzako ura, industriarako ura). Logikoa denez, gizakiak kontsumitzeko urak kalitate onenekoa izan behar du.

Uraren Kalitatea Neurtzeko Parametroak

Parametro Fisikoak

  • Tenperatura

  • Gardentasuna edo uhertasuna

  • Ezaugarri organoleptikoak: kolorea, zaporea, usaina

  • Elektrizitate-eroankortasuna: disolbaturiko gatzen eta disolbaturik eta esekiduran dauden solidoen araberakoa.

Parametro Kimikoak

Materia Organikoa Neurtzen
...
Jarraitu irakurtzen "Uraren kalitatea: parametro fisikoak, kimikoak eta biologikoak" »

Psikologia: nortasuna, identitatea eta asertibitatea laburpena

Psikologia eta soziologia-n eguneratua2,44 KB

Psikologiaren Helburuak eta Ezaugarriak

Psikologiak aztertzen du nola funtzionatzen duten gure sentimenduek, gure motibazioek, gure nortasunak, gure adimenak, bai eta zer harreman dugun gure buruarekin eta gainerako guztiekin ere. Gure bizitza nola orientatuko dugun erabaki ahal izateko, geure burua ezagutu behar dugu.

Zer da Psikologia?

Buruaren jarduera eta pertsonen portaera aztertzen dituen zientzia da.

Nortasuna

Pertsona baten pentsatzeko eta portatzeko modu egonkorra da nortasuna.

Nortasunaren Mailak

Nortasunak hiru maila ditu:

  • Hartutako Nortasuna (Tenperamentua): Haurrak erreakzionatzeko duen modua da; tenperamentua. Lasaia edo urduria izan daiteke, bizia edo uzkurra, lagunkoia edo inhibitua.
  • Ikasitako Nortasuna (Izaera): Hartutako nortasunetik
...
Jarraitu irakurtzen "Psikologia: nortasuna, identitatea eta asertibitatea laburpena" »

Espainiako garraio-sistema: ezaugarriak eta arazoak

Geografia-n eguneratua2,49 KB

Espainiako garraio-sistemak hobekuntza handiak izan ditu 1980ko hamarkadaren erdialdetik, baina arazoak ere baditu, eta garraio-politika horiek konpontzen ahalegintzen da.

a) Inguru fisikoa

Inguru fisikoa ez da mesedegarria. Erliebea gorabeheratsua denez, eta aldapa handiak daudenez, trenbideak eta errepideak egitea zaila da; eta klima-ezaugarri batzuek trafikoa zailtzen dute (adibidez, izozteek). Teknika modernoek zailtasun batzuk gainditu arren, baldintza fisiko horien eraginez, kostuak handiagotu eta errentagarritasuna txikiagotu egiten dira.

b) Lehorreko eta aireko garraio-sare erradialak

Lehorreko eta aireko garraio-sareak erradialak dira. Trazadura horri esker, Iberiar penintsularen erdigunearen eta periferiaren arteko harremanak errazten...

Jarraitu irakurtzen "Espainiako garraio-sistema: ezaugarriak eta arazoak" »

Frankismoaren garaiko Euskal Herria: gatazkak, garapen ekonomikoa eta kultura (1939-1975)

Historia-n eguneratua3,1 KB

Lan Gatazkak eta Mugimendu Sozialak (1959-1975)

Lan gatazkak gehienbat industrializatutako lurraldeetan gertatu ziren. 1959-1975 aldiak bi ezaugarri nagusi izan zituen:

  • Euskal Elizaren zati bat frankismoaren aurka jarri zela.
  • Euskal nazionalismo erradikala sortu zela (1959an ETA, Euskal Herriaren nortasun eta eskubideen alde).

Ezkerreko erakunde berriak ere sortu ziren. 1961 eta 1962. urteetan langileen mugimendu garrantzitsuak gertatu ziren. 1964an, Gerra Zibilaren ondorengo lehen Aberri Eguna ospatu zen. 1966an (Bizkaian) eta 1968an (Gipuzkoan) gatazka garrantzitsuak izan ziren.

Alderdi politikoek ezin zituzten mugimendu horiek kontrolatu. Hala ere, Franco hil zenean (1975), autodeterminazioa, amnistia eta askatasunen aldeko proposamenak bertan...

Jarraitu irakurtzen "Frankismoaren garaiko Euskal Herria: gatazkak, garapen ekonomikoa eta kultura (1939-1975)" »

Enpresaren balantze ekonomikoa: aktiboa, pasiboa eta ondare garbia

Ekonomia-n eguneratua141,25 KB

Enpresaren Balantze Ekonomikoa

Aktibo eta Pasiboaren Analisia

AKTIBO EZ-KORRONTEA                                                    ONDARE  GARBIA

Ibilgetu ukiezina                                                                 Fondo propioak

  • Industri jabetza                                                                    Kapitala
  • Merkataritza funtsa                                                              Kapital soziala
  • Informatika aplikazioak                                                       
...
Jarraitu irakurtzen "Enpresaren balantze ekonomikoa: aktiboa, pasiboa eta ondare garbia" »

Landareen nutrizio-funtzioa: izerdi gordina eta izerdi landua

Biologia-n eguneratua4,76 KB

1)Landareen nutrizio-funtzioa

Landareek nutrizio autotrofoa daukate.


1.1)Landareen nutrizio faseak

Alde batetik, briofitoek tamaina txikia eta talo erako antolakuntza daukate, ondorioz, errizoideen bitartez finkatzen dira substratura. Mantenugaiak difusio bakun baten bidez xurgatzen dira zuzenki ingurunetik. Horretarako xurgatze-azalera handia izan behar dute eta leku ilun eta ezetan bizi behar dira.

Bestetik, kormofitoek kormo erako antolakuntza dute, hau da, sustraiak, zurtoina, hostoak eta ehun eroaleak dituzte. Antolakuntza honen ondorioz nutrizio-prozesuak etapa desberdinak dituzte:


Mantenugai ez-organikoak xurgatzea sustraien bidez

Ura eta gatz mineralak xurgatu behar dituzte zorutik sustraietan dauden sustrai-ile zelula espezializatuen bidez.

...
Jarraitu irakurtzen "Landareen nutrizio-funtzioa: izerdi gordina eta izerdi landua" »

Zilindro pneumatikoen ezaugarriak, elektrobalbulak eta detektagailuak

Teknologia-n eguneratua3,47 KB

Zilindro pneumatikoen ezaugarriak
-Zurtoinak eginiko indarra: 2 zilindro mota desberdintzen dira, efektu bakuneko eta efektu bikoitzeko zilindroak.
-Ibiltarte edo ibilbidea: enboloak zilindroaren barnean aire konprimatuaren bultzadaz egiten duen distantzia da.
-Aire kontsumoa: Zilindroak higiduran xurgatzen duen aire konprimatu bolumenaz ari gara.
-Eragintza lastertasuna: enboloak zilindro barnean duen desplazamendu lastertasuna da.
-Moteltzea: Enboloak aurreranzko edo atzeranzko ibilbideetako azken tartean duen lastertasuna murrizten duen prozesua da.
Elektrobalbularen funtzionamendua: Noranzko batean edo bietan elektrikoki gidatzen diren balbulak dira. Balbula hauek elektroiman batez osatzen dira, eta hauen harilak, korronte elektrikoak zeharkatzen
...
Jarraitu irakurtzen "Zilindro pneumatikoen ezaugarriak, elektrobalbulak eta detektagailuak" »