Geografia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

1. Industriaurreko Urbanizazioa (Hirien sorreratik industrializaziora arte)

Aro honetan, urbanizazio tasa urria eta egonkorra zen, hiriko eta landako biztanleria paraleloak zirelarik. Urbanizazioari mesede egin zioten faktoreak ekonomiko-militarrak, politiko-administratiboak, erlijiosoak eta kulturalak izan ziren.

Etapa desberdinak:

• Antzinaroa: Feniziar eta greziar kolonizazioari lotutako lehen hiriak agertu eta merkataritza-faktoriak ezarri ziren. Erromatarrek komunikabideen bidez lotutako hiri-sare bat eraiki zuten.
• Erdi Aroa: Espazio musulmana eta kristaua bereizten ziren. Musulmanek hiri berriak eraiki eta aurrekoak aprobetxatu zituzten.
• Aro Modernoa: Urbanizazioak gorabeherak izan zituen. XVI. mendean etengabeko hiri-hazkundea egon zen eta

Euskadiko Turismoa

Potentzialtasunak eta Baliabideak

Euskadiko turismoa XIX. mendean hasi zen, klase dirudunen artean. Errege familiak, nobleziak eta goi-burgesiak uda igarotzeko aukeratu zituzten Donostia, Zarautz eta Lekeitio, eta familia aristokratikoak ezarri ziren bertan.

Euskadik turismo-potentzial handia du, hainbat faktoreri esker:

• Kokapen geografiko estrategikoa
• Komunikazio onak
• Turismo-modalitate berrien garapena, tradiziozko eremuez gain

Baliabide Naturalak

Euskadiko kostaldea bere edertasunagatik nabarmentzen da.

Baliabide Kulturalak

• Gastronomia anitza eta kalitate handikoa
• Folklorea eta kirolak
• Eskulangintza eta herri arkitektura
• Hondare arkeologiko eta artistikoa

Turismoaren Ezaugarriak

• Hoteleko plazen kopurua handitu da, batez ere goi-kategoriakoetan,

Turismoa Espainian: Bilakaera eta Ezaugarriak

Turismoa pertsonek beren aisialdian ohiko ingurunetik kanpo egiten dituzten bidaia eta jardueren multzoa da. Hiru modalitate nagusi bereizten dira:

• Atzerritik datorren turismoa (hartzailea)
• Herrialde barrukoa
• Nazioartekoa (naziokoek atzerrira joatean)

XX. mendera arte, burgesiak eta aristokraziak bakarrik egiten zituzten horrelako bidaiak.

Espainiako Baliabide Turistikoak

1960ko hamarkadan, Espainiak garapen turistiko handia izan zuen, eta gaur egun munduko bigarren potentzia turistikoa da, batez ere baliabide turistiko ugari dituelako. Hauek dira nagusiak:

• Baliabide naturalak: erliebea, hondartzak, tenperaturak, landare-formazioak.
• Kultura baliabideak: monumentuak, museoak, gastronomia, jaiak.

Turismoaren

Donostiako Mugak eta Geografia

Urumeak zeharkatzen du hiria. Mugak hauek dira:

• Ekialdea: Errenteria, Pasaia.
• Hegoaldea: Astigarraga, Hernani, Lasarte-Oria.
• Mendebaldea: Usurbil, Orio.
• Iparraldea: Kantauri itsasoa.

Bi eremu topografiko ditu: eremu lauak eta aldapa leuneko muinoak. Bere inguru fisikora oso ondo moldatutako hiria da. Tertziarioko mendikateez osatua: Igeldokoa, Urgull eta Ulia.

Plano Konplexua: Hirigune Historikoa

Alde Zaharra

Jatorrizko nukleoa Urumea ibaiaren eta Urgull mendiaren magalean kokaturik dago. Antso VI.ak eman zion hiri gutuna XII. mendean. Kokagune aparta zuen, komunikazioa, merkataritza eta garrantzi militarra zirela medio.

Erdi Aroko eremu txiki bat mantendu da, 1813ko suteak ia dena suntsitu baitzuen. Bilbeak laukizuzeneko...

Espainiako Hirien Sailkapena eta Eragina

Espainiako hiri nagusien kokapena adierazten da sailkapen hierarkiko irizpide bat erabiliz. Biztanle kopurua nahiz eragin-arearen hedadura kontuan hartzen dira, garrantzia handienetik txikienera sailkatzeko. Gaur egun, populazio espainiarraren %75 baino gehiago hiri-eremuetan bizi da. Hiri-garapen honek hainbat transformazio eragin ditu, hiri-funtzioak dibertsifikatu egin dira eta lurraldean bizitza gehiago baldintzatu da. Hiriak eta bertan egiten diren funtzioek espazio zabal batean eta inguratzen dituzten beste hirien gaineko eragina dute. Hiri bat handiagoa bada, zerbitzu gehiago, atrakzio eta botere gehiago ditu. Hiri batek izan dezakeen influentzia-eremua probintzia bat baino areago joan daiteke,...

Euskal Herriko Nekazaritza eta Landa Paisaiak

4. Nekazaritza eta Landa Paisaia Euskal Kantauriarrean

Euskal Kantauriak uren banalerroen iparraldeko lurrak hartzen ditu. Erliebe gorabeheratsua, klima ozeanikoa (prezipitazio ugari eta erregularrak) eta kalitate makurreko lurzoruak ditu.

Nekazaritza Egiturak

Biztanleria urria da, eta industria-inguruetara exodo handia izan da. Populazio sakabanatua da, bi isurkidekoa, eta hiru solairuko baserrietan bizi da. Nekazaritza-ustiategia baserriaren inguruan antolatzen da. Ustiapen pribatu txikia da, bi ataletan banatuta: etxaldea eta basoa, heskaiez itxita. Teknikari dagokionez, zailtasunak daude mekanizaziorako, topografia zaila eta ustiategi txikiak direla eta.

Ekoizpen-sistema intentsifikatu egin da, eta...

Barne Migrazio Motak Espainian

Espainian, historikoki, barne migrazio tradizionalak bi motatakoak izan dira:

a) Urtaroko eta Aldi Baterako Migrazioak

Landa-inguru batetik bestera egindako desplazamenduak ziren, nekazaritza-eginkizunak egiteko, landa gutxi mekanizatuta zegoen garaietan. Beste batzuk, hirira aldi baterako desplazamenduak egiten zituzten, landak lana ematen ez zuen urteko aldietan.

b) Nekazal Exodoa (1900-1975)

Landa- eta hiri-inguruen arteko migrazioa izan zen, izaera iraunkorrekoa eta iraupen luzekoa. Arrazoi nagusiak lana, diru-sarrera handiagoak lortzea eta askatasun pertsonal handiagoa izatea ziren. Migrazio hauek Penintsula barrukoak eta Ekialdeko Andaluziakoak izan ziren nagusiki. Katalunia, EAE eta Madrilgo industria-inguruetara...

Barne Migrazio Tradizionalak (Landa Exodoa)

Motibazioak: Lan fluxuak norabide bakarrekoak ziren: landatik zetozen eta hiri industrializatu handietara zuzentzen ziren. Emigranteen profila: prestakuntza maila txikiko pertsona gazteak. Mota tradizionalak ziren, urtaroko eta aldi baterako migrazioak: itzultzeko asmoz egin eta landa gutxi mekanizatuta zegoen aldian nekazaritza eginkizunak egiteko joaten ziren.

Nekazari Exodoa

Landa eta hiri inguruen arteko migrazioa da. Azken hau izaera iraunkorra edo iraupen luzekoa da, eta arrazoi nagusia, lana eta diru-sarrera handiagoak lortzea, eta hirietan osasun, kultura, aisia maila handiagoa eta askatasun pertsonal handiagoa lortzea ere. Honek lau etapa nabari izan zituen:

1. Nekazari-exodoak bolumen moderatua

Espainiako Lurraldeetara Etorritako Atzerritarren Mapa

Atzerriko Immigranteen Lurralde Banaketa

Espainian, atzerritarren banaketa modu desorekatuan egiten da. Jomuga nagusiak hiriguneak eta zerbitzugune handiak diren autonomia erkidegoetako probintziak dira (Katalunia, Madril, Andaluziako kostaldea, Valentziako Erkidegoa, Murtzia, Balearrak eta Kanariak), atzerritarrek lurralde horietan lana errazago aurkitzen baitute.

Ehuneko Handiak eta Ertainak Dituzten Probintziak (% 10etik Gora)

Madril eta Kataluniako erkidegoak dira atzerritarren ehuneko handienak dituztenak, bertan kokatzen baitira lanpostu gehien sortzen duten Espainiako bi metropoli handienak:

• Bartzelona eta Madril finantza eta negozio gune garrantzitsuak direnez, lan eskari handia dute,