DBH mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

LEHEN MUNDU GERRA (1914-1918)

Europan gertatu zen 1914 eta 1918 artean, eta Gerra Handia ere deritzo.

Kausak

Kolonien arteko desadostasunak: Alemaniak bi krisialdi sortu zituen. Bata Marokon 1905ean, Alemaniak frantsesen koloniei independentziaren aldeko hitzaldia eman zienean. Eta geroago, 1911n, gerraontzi bat igorri zuten inguru hartara. Horrek Frantzia eta Britainia Handiaren arteko aliantza sendotu zuen.

Balkanetako nazionalismoa: Nazionalisten lurralde-aldarrikapenek tirabirak sortu zituzten Balkanetako penintsulan. 1912-1913 urteetan Balkanetan gerra bat egon zen, Errusiaren eta Austria-Hungariako Inperioaren artean.

Lehia ekonomikoak: XX. mendean, Alemania lehiakide beldurgarri bilakatu zen industria-hazkunde bizkorrari esker.

Lurraldetasunaren

Ekosistemaren oinarrizko kontzeptuak

• Ekosistema: leku batek izaten dituen baldintzak eta han bizi diren izakiak eta haien arteko harremanak.
• Biotopoa: lekua eta haren baldintzak.
• Biozenosia: leku jakin batean bizi diren izaki bizidunen multzoak eta haien harremanak.
• Faktore biotikoak: biotopoan dauden izaki bizidunekin eta haien arteko harremanekin lotutako faktoreak; izaki bizidunek egokitzen dira.
• Faktore abiotikoak: leku horretan izaki bizidunengan eragina duten faktoreak (adibidez, tenperatura, hezetasuna, argia, etab.).
• Tolerantzia mugak: espezie baten jasan ditzakeen baldintzen mugak — gehienezkoak eta gutxienekoak.
• Eremu optimoa: espezie baterako baldintza onenak.
• Populazioa: ekosistema bereko eta espezie bereko organismoen taldea, elkarrekin

Zer da entzute aktiboa eta zein da bere helburua?

Entzute aktiboaren helburua entzuten dena modu aktiboan interpretatzea da. Ez bakarrik hitzak, baita pertsonak esan nahi duena ere: hau da, esaten ari den horren barnean dauden sentimenduak, ideiak eta pentsamenduak deszifratzen saiatzea.

Zer esan nahi du enpatia izateak?

Enpatia beste pertsonaren tokian jartzeko gaitasuna da.

Zertarako balio du?

Enpatia funtsezkoa da komunikazioan, ikuspuntu ezberdinak ulertzen laguntzen baitu. Pertsona enpatikoak arazo gutxiago izango ditu aktiboki entzuteko eta komunikazio egoki batean gertatu behar den feedback-a lortuko du.

Aktiboki entzuteko gomendioak

• Enpatia izan: Ezinbestekoa da hitz egiten ari zaigun pertsonaren tokian jartzea, esaten duenaz gain, pentsatzen

Ekonomia Aberatsa

Al Andalusko biztanle gehienak nekazaritzan aritzen ziren. Labore garrantzitsuenek zerealak, mahatsondoa eta olibondoa izaten jarraitu zuten.

Ureztatzeko teknikak garatu zituzten, eta horri esker, ekoizpenak gora egin zuen. Labore berriak ere sartu zituzten:

• Kotoia
• Azukre-kanabera
• Indigoa

Hirietan, kalitate handiko eskulangintza garatu zuten: zeramika, larrugintza, etab. Al Andalus merkataritza biziko gunea izan zen. Produktuak munduko beste eskualde batzuetan saltzen ziren, eta haien truke, esklaboak eta urrea ekartzen zituzten.

Gizarte Heterogenoa

Konkistaren ondoren, musulmanak kristauekin eta juduekin toleranteak izan ziren hasieran, eta bi talde horiek Al Andalusen bizitzen jarraitu zuten. Talde boteretsuena konkistatzaileek...

ERREGE-ERREGINA KATOLIKOEN MONARKIA

Elisabet I.a Gaztelakoaren eta Fernando II.a Aragoikoaren erreinaldian, garai hartako monarkiarik boteretsuenetako bat izan zen.

BATASUN DINASTIKOA

1469. urtean, Elisabet printzesa -Henrike IV.a Gaztelako erregearen arreba- eta Fernando printzea -Joanes II.a Aragoiko erregearen seme eta oinordekoa- ezkondu egin ziren. 1474an, Elisabet Gaztelako erregina bihurtu zen; hala ere, gerra zibila egin behar izan zuen bere iloba Joanaren -Beltraneja izenez ezaguna- aldekoen aurka. Bestalde, Fernandok Aragoiko Koroa jaso zuen oinordetzan 1479an. Ezkontzak ez zuen erresumak batzea ekarri, batasun dinastikoa izan zen. Koroa batek zein besteak bere legeei, erakundeei, mugei eta monetari eutsi zion. Hala ere, bi monarkek...

Izotz Glaziarraren Eraketa

Izotz glaziarra uraren zikloaren parte da. Bi prozesuren bitartez sortzen da:

• Trinkotzea: Elur-malutak izotzezko kristal txikiz osatuta daude, eta aire asko dute. Elurra metatzen denean, presioak beheko geruzen trinkotzea eragiten du. Horrela, elur pikortsua sortzen da (aire gutxiagokoa), eta gero elur trinkoa. Prozesuak jarraitzen badu, izotz glaziarra eratuko da.
• Urtzea eta berriro izoztea: Tenperaturak gora egiten duenean, gainazaleko elurra urtzen hasten da. Geruza horiek tenperatura baxuan daudenez, ura izoztu eta izotz bihurtzen da.

Glaziar Motak

• Kasko glaziarrak: Poloetako eskualdeetan kontinente-eremu izugarriak hartzen dituzte, eta horietan izotz-masaren hedadura ez du topografiak mugatzen.
• Glaziar alpetarrak:

Mineralen Ezaugarriak

Mineralak honako ezaugarri hauek ditu:

1. Naturala izatea: Laborategietan eta artifizialki sortutako substantziak ez dira mineralak.
2. Jatorri ez-organikoa izatea: Izaki bizidunek sortutako substantziak ez dira mineralak (adibidez, azukrea).
3. Konposizio kimiko homogeneoa izatea: Mineralaren zati guztiak substantzia berberaz osatuak egotea.

Mineral Amorfoak eta Kristalduak

Mineralen kanpoko itxura osagaien antolamenduaren araberakoa da. Horren arabera, bi mota bereizten dira:

• Mineral amorfoak: Osagaiak ordenatu gabe dituzten mineralak dira (adibidez, agata).
• Mineral kristalduak: Osagaiak ordenan antolatuta dituzten mineralak dira. Osagaiak horrela egoteak materia kristalinoa sortzen du.

Silikatoak

Silikatoak mineral garrantzitsuak dira:...

1. Nire ama etorriko balitz , zu pozik jarriko zinateke.
   2- Zu mozkortuko bazina, anbulantzia etorriko litzateke.
   3- Ogia faltatuko balitz, gu okindegira joango ginateke.
   4- Lagunak etorriko balira, ama haserretu egingo litzateke.
   5- Ni ikastolara joango banintz, zure alboan jarriko nintzateke.
   6- Zuek etorriko bazinete , gu ez ginateke azalduko.
   7- Gu egunez joango bagina, ez ginateke beldurtuko.
   8- Ni aberatsa izango banintz, Londresera bizitzera joango nintzateke.
   9- Hi ordiziarra izango bahintz, nirekin ibiliko hintzateke.
   10- Ikasleok azkarrak izango bagina, ez ginateke ikastolara joango.
   11- Zu mendira joango bazina, osasuntsu egongo zinateke.
   12- Mendizaleak afarira etorriko balira, gu poztuko ginateke.

1. Nerea niri etorriko balitzait,

BIDAI LIBURUAK: EZAUGARRIAKk:-Onarpen handia mend askotan -Benetako bidaien beri eman(paisaia,animaliak,biztanleria)-Fikziozko elementuak-Lehen pertsonan idatzitak.HISTORIA:-Hasiera mendebaldeko literaturan Grezian-Homeroen odisea k.A IX mendean-BIdai liburu modernoak honetan 

Emakumearen Ugaltze-Aparatua

Obulutegiak

Gonada emeak dira. Tamaina arbendol baten antzekoak dira. Obulu heldugabe ugari dituzte; oraindik sabelean dagoenean eratzen dira. Gainera, obulutegiek sexu-hormona emeak jariatzen dituzte, hala nola estrogenoak eta progesterona.

Falopioren Tronpak

Bi hodi dira, eta obulutegiak eta umetokia lotzen dituzte. Zabalgune bat dute, obulua jasotzeko luzakinekin. Bertako zilioek obulua umetokira eramaten laguntzen dute.

Umetokia edo Uteroa

Tamaina udare baten antzekoa da. Pareten epitelioari endometrio deritzo. Haren barruan enbrioia ezartzen eta elikatzen da.

Bagina

Horma malguak dituen konduktu bat da, eta umetokia kanpoaldearekin lotzen du.

Umetoki-lepoa edo Zerbixa

Umetokia eta bagina lotzen dituen atal estuagoa da....