Psikologia eta soziologia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

1. Zertarako eta zergatik behatu

• Kezka batetik abiatzen gara, laguntza emateko edo lasai geratzeko.
• Jakin-mina. Ikasleen jokabideak, premiak, beharrak, ahuleziak eta aukerak ulertu eta konprenitu ahal izateko.
• Ahalik eta informazio objektiboena jaso nahi dugu.
• Hezkuntza-jarduera egokia eta eraginkorra ziurtatzeko.

2. Nork egiten du behaketa

Erabaki garrantzitsua da, egoera naturalak aztertu nahi direlako:

Behaketa ez esku-hartzailea

Behatzaileak ez du egoeran parte hartzen, ez du ezagutzarik. Hau da, kanpoko pertsona bat gelan sartzea. Adibidez: taldearekin harreman zuzena ez duen beste irakasle bat, PTA, aholkularia...

• Abantailak: Taldearekin inplikazio eza eta objektibotasuna mantentzen dira, egoeraren interpretazioak beste ikuspuntu bat eskainiz.

Antropogenesiaren prozesuak

“Antropogenesia” esaten diogu gure arbasoetatik hasi eta gaur egungo giza espeziea eratzeko bidean egin diren prozesu eta etapen multzoari. 4,5 eta 7 milioi urte ingurukoa izan da bidea.

Eboluzionismoaren garapena

Bi motatako prozesuak bereizten ditugu: Hominizazioa (alderdi fisiko eta biologikoak) eta Gizarteratzea (alderdi sozial eta kulturalak).

Charles Darwin

Darwinek dio, aitzitik, gutxien egokituta daudenen artean, desagertzeko joera gailenduko dela. Hortaz, inguruko zailtasunei aurre egiteko gai direnek, gehien egokitu direnek, azken finean, geneak transmitituko dizkie ondorengoei. Prozesu horri “espezieen hautespen naturala” esaten zion. Izaki bizidunen aniztasuna inguruneari egokitzeko prozesuaren bidez...

Adimenaren Teoriak

Thurstone: Adimenaren Egitura Faktoriala

Thurstonek ez zuen g faktorea edo adimen orokorraren bereizketa onartu. Bere ustez, adimena ez da gaitasun bakar batean agortzen eta ez du ikuspegi hierarkikorik proposatzen. Zazpi gaitasun bereizten ditu: eragiketak egiteko azkartasuna, hitzak gogoratzea, ideiak hitz bihurtzeko trebezia, oroimena eta arrazoimendu induktiboa.

Guilford: Adimenaren Eredu Kubikoa

Guilfordek giza adimena 120 kuboz osatutako prisma angeluzuzen baten bidez irudikatu zuen. Burmuinak burutzen dituen operazioetan hiru dimentsio bereizten zituen: edukiak, operazioak eta emaitzak. Kubo bakoitzak informazio-eduki baten, gogamen-operazio baten eta pentsamendu baten intersekzioa irudikatzen du.

Piaget: Psikologia Ebolutiboa

Piagetek...

Genetika eta Herentzia

Informazio genetikoaren transmisio hutsen ondorioak

Geneak kopiatzean hutsak gerta daitezke, eta ezaugarri fisiko desberdinak sor ditzakete seme-alabengan. Gehienetan, kromosoma kopuruari eragiten dio. Ezagunenak monosomiak eta trisomiak dira, eta azken horien artean ezagunena Down sindromea da. Sindrome horrek buru-atzeratzea dakar.

Herentzia ala ingurua?

Zenbait ikerketaren emaitzen arabera, adimenaren eta genetikaren artean erlazio garbia dago. Elkarrekin hazitako bikien arteko adimen-kozienteek korrelazio handiagoa dute bikiak ez diren anaien artekoek baino; eta, era berean, ahaidetasun gabeko bi pertsonaren artekoa baino askoz ere handiagoa da. Badirudi, ikerketa horien arabera, herentziak inguruak baino eragin handiagoa...

Gizakiaren Bereizgarri Espezifikoak

Ezaugarri fisiologikoak dira gizakiaren bereizgarri espezifikoen oinarri, eta horiei esker ingurunera erabat berria den modu batean egokitzen da: ingurunea gizakiaren beharretara egokituz.

Tresna Artifizialak Sortzeko Gaitasuna

Gizakia gai da tresna artifizialak, lanabesak, egiteko. Aurkitu edo eraikitako objektuak dira tresna horiek, eta aukera ematen diote inguruarekiko harremanak areagotzeko. Tresnei esker —errealitate jakin batzuk, hala nola harri zizelkatuak, aizkorak, lantzak— eraginkor izaten hasiko dira, eta gizakia tresna horiek egiten, lantzen eta hobetzen saiatuko da.

Hizkuntza eta Pentsamendua

Gizakiak hizkuntza ere badu. Esaten da gizakia arrazionaltasunak eta pentsatzeko gaitasunak bereizten...

psikologia(etimologikoki):greziako Psykhé(arima,adimena,espiritua)eta logos(zientzia,ezagutza)hitzen Elkarketa da.PSIKOLOGIA:jokabideak eta jokabide horiek baldintzatzen Dituzten gogamen prozesuak aztertzen dituen Zientzia.JOKABIDEA:pertsonek eta animaliek egiten dituzten gauzen artean behatu eta erregistratu ahal den guztia da.ESTRUKTURALISMO ETA FUNTZIONALISMOAREN HELBURUA:estruk:wilhelm wundt -en Ustez,psikologiaren lana gogamen edukien ikerketa zen instronspekzioa Eta esperimentazioa erabiliz.Estrukturalista zen kontzientziaren Egitura edo estruktura aztertu nahi zuelako,kontzientziaren osagaiak Analizatuz,gogamen estruktura iker zitekeen.Norberada Prota.Funtzio:william james.Asmoa faktore fisiologikoek gogamen Prozesuetan duten eragina...

Iraupen Laburreko Oroimena

Kontzientziaren erdigunea da, bertan biltzen da denbora-tarte jakin batean gogameneko edozein pentsamendu, informazioa eta esperientzia. Iraupen Laburreko Oroimenak 15, 20 edo gehienez 30 segunduko iraupena du. Denbora tarte horren buruan informazioa Iraupen Handiko Oroimenean biltzen ez bada, galdu egiten da. Adibidez, telefono-zenbaki ezezagun batera dei egitean, markatu bezain laster, zenbakia ahazten dugu.

Oroimen horrek edukiera mugatua du. Psikologoek diotenez, Iraupen Laburreko Oroimenak 7 ± 2 informazio unitate gorde ditzake, hau da, 5etik 9ra bitartean. Muga hori gainditzeko, informazio zati esanguratsuetan biltzeko joera dago.

Iraupen Handikoaren lanari begira, oso garrantzitsua da Iraupen Laburrekoaren zeregina:...

Ezaugarri fisiologikoak

Gainerako animalietatik bereizten gaituzten ezaugarri fisiologiko batzuk honako hauek dira:

• Zutik ibiltzeko joera: Gizakiak zutik ibiltzeko gaitasuna lortu zuenean, zenbait aldaketa gertatu ziren giza anatomian. Gizakia ibiltzen hasi zenean, finkatzeko gaitasuna eskuratu zuen, pongidoek ez duten gaitasuna, hain zuzen ere.
• Pelbisa: Gizakiaren pelbisa laburra eta zabala da; pongidoena, luzea eta estua. Horregatik, ez dute denbora luzean zutik ibiltzeko gaitasunik.
• Bizkarrezurra: Pongidoetan bizkarrezurrak buruarekin bat egiten du atzealdean, horregatik pongidoek burua aurrerantz dute. Giza espeziean, bizkarrezurra buruari lotzen zaio haren erdian. Giza burmuinaren garapena ahalbidetzen du.
• Esku askeak: Zutik ibiltzeko gaitasunari

Falazia Logikoen Zerrenda eta Azalpenak

• 1. Erdiko puntua: Aurkako bi argudioak fidagarriak direnez, bien arteko erdiko puntuan egongo da egia.
• 2. Erdia ez-banatua: Kontzeptuek edo fenomenoek ezaugarri edo tasun bat partekatzen dute; horrela, kontzeptu horiek berberak direla ondorioztatzen da.
• 3. Antezedentea ukatu: Gertaera bat azaltzeko bakarrik kausa bat aurkezten dugu. Faltsua da kausa hori ezeztatzea ondorioa ukatzeko; izan ere, ezeztatutako ondorioaren kausak beste batzuk izan daitezke.
• 4. Ondorioa baieztatu: Gertaera bat esplikatzeko bakarrik kausa bat azaltzen dugu: faltsua da ondorio bakarra eman eta kausa baieztatzea.

• 5. Orokortze motak

  • a. Orokortze azkarregia: Pertsona batek zerbait egiten badu, orduan guztiek egiten dutela pentsatzea.
  • b.

Garunaren Hemisferioak: Egitura eta Funtzioak

Organo Bikoitza eta Komunikazio Gurutzatua

Garuna organo bikoitza da, antzeko tamainako bi hemisferioz osatua. Hemisferioen eta kontrolatzen dituzten gorputz atalen arteko komunikazioa gurutzatua da:

• Eskuineko hemisferioak gorputzaren ezkerreko aldea kontrolatzen du.
• Ezkerreko hemisferioak gorputzaren eskuineko aldea kontrolatzen du.

Gehienetan hemisferio bat nagusitzen da. Eskumatiengan (eskuineko aldean indar eta zehaztasun handiagoa dutenak), ezkerreko hemisferioa da nagusi; ezkertiengan, berriz, eskuinekoa.

Funtzio Espezializatuak

Hemisferio bakoitzak funtzio espezializatuak kontrolatzen ditu:

• Ezkerreko hemisferioa: Hitz egiteko gaitasuna, zenbaki-trebetasuna eta gogamen analitikoa.
• Eskuineko hemisferioa: