Lehen hezkuntza mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Gudarosteak Politikan Esku Hartzea eta Militarismoa

Alfontso XII.aren erregealdian, gudarosteak botere zibilaren mende jardun zuen. Baina, Alfontso XIII.aren erregealdian, egoera aldatu egin zen.

1906. urtean, Jurisdikzioen Legea aldarrikatu zelarik, aurreko garaietan izandako protagonismo politikoa berreskuratu zuen gudarosteak.

Erregionalismoak eta Nazionalismoak

Katalunia

Katalunian, burgesia industrial eta komertzialak kolpe latza jasan zuen Ameriketako azken koloniak desagertzearen ondorioz, kolonia haiek baitziren bere produktuen merkatu nagusiak. Egoera horrek bultzatuta, nazionalismotik eta erregenerazionismotik gero eta hurbilagoko jarrera hartu zuen burgesia hark.

1901ean, Lliga Regionalista sortu zen, Kataluniaren autonomia aldarrikatzeko....

Foruak: ohiturak, mesedegarri direnean, lege-balioa hartu. Garrantzi handia ikuspuntu kultural batetik lurralde bakoitzak bere foruak, behar ezberdinei erantzuteko antzin.erregimnaren aztarna, estatu liberal, 1800-1878 foruak kentzeko 2 figura juridiko XIXan foru eta konstituzionalismoaren gatazkak sortu: kaparetasun unib(noblez.txikiko pribilegioak) pase forala(gobernuko legeak obeditu, ez bete) ezaugarri garrantz. soldadutz, aduana, zergak f.agintariek: foru=konstit.

Nekaz.ekonom.tradiz(merkatari, klase ertain baztertu) KRISI: XVII.e.p. antzinako erreg.agortuta, pobrezia, matxinadak(agintari.f: mikelete, minoneak) kontran. jabe handi-txiki, j.ab-merkatari liberalismo etsai oligarkiarentzako(for.gizartea kontrolatu) herri xehe(ekonom.tradiz)...

Sindikatu Askatasuna eta Diskriminazioa

9.1 GAIA: (Murtziako CCOO-ek sinaturiko...horren kideak.) Jakin behar da zein alorri buruz hitz egiten ari den eta 28.1. artikuluaren arabera ez da posible, guztiek baitute eskubidea askatasunez sindikatuan kidetzeko eta inor ezin da behartu sindikatu batean kidetzera, ezta bere ideologiari buruz deklaratzera ere, 16.2 art. Gainera, 14. artikuluko berdintasunaren oinarria urratzen da, zeren eta ideologiaren araberako bereizkeria izango litzateke. Azkenik, 37. artikuluan kokatuz, esan daiteke hitzarmen kolektibo hori Murtziako aldizkari ofizialak argitaratu duela, eta argitaratu dena zuzenbidearen kontra doan zerbait izan denez, Murtziako Gobernuaren aurka ere egin daiteke.

Greba Eskubidea eta Funtsezko

GAIA: Adierazpen Askatasuna vs. Eskubide Pertsonalak

Aldizkari batek AOren informazioa argitaratzea

AO-ren alde: EKko 18.1 artikuluko ohorea eta norberaren intimitaterako eskubidea, izen onaren babesa eta babes morala barne.

Aldizkariaren alde: 20.1.d artikuluko egiazko informazioa libreki komunikatzeko askatasuna.

Auzitegiak erabakiko du zein eskubide nagusitzen den, informazioa berria den ala ez kontuan hartuta. AO-k berriki lagun bati bidali badio eta honek publikatu badu, ez dago babestuta.

AB kazetariak TB antzezlearen elkarrizketa argitaratzea

Lehenik, argitaratzeko baimena duen ala ez jakin behar da, eta nola lortu duen informazioa (bere kabuz edo bertan egonda). Epaileak salaketa arrazoirik gabe ezeztatu badu, 53.2 artikuluko babes eraginkorrerako...

GAIA: Zuzenbide Kasuen Analisia

Jose Ak Poliziak Droga Aurkitzen Diotenean

Bi tokiak ez dira babestuko bizilekuaren bortxaezintasunaren eskubidearen bidez (Konstituzioaren 18.2. artikulua), baina epailearen baimena beharko dute sartzeko. Froga zehatzak adierazi behar dizkio epaileari, eta baimena emanez gero, epaileak 24.1 artikuluaren arabera bere ebazpena zuzenbidearen arabera arrazoitu beharko du, babes eraginkorra bultzatzeko. Legez kanpoko frogak ezin dira erabili, zuzenbidearen kontrako baimena egin delako; komunikazioaren isilekotasuna (18.3 artikulua) urratuko litzateke.

BA Madrilgo Espetxean Dagoenean

Espainiako Konstituzioaren 25.2 artikuluan bortxazko lanaren debekua eta lan ordaindua egiteko eskubidea ezartzen dira. Hala ere, kasu honetan...

1839ko Legea: Testu juridiko eta publikoa da, eduki politikoa duena. Espainiako Gorteetan egindako lege bat da, liberal moderatuak gobernuan zeudela, progresistak Parlamentuan gehiengoa zutelarik. Estatuburua, Maria Kristina Borboikoa erreginordea zen, Isabel II.aren ama, testuaren atarian azaltzen den moduan.

Lehen Karlistaldia amaitu berri zen iparraldean, eta lege honen bidez, Bergarako Hitzarmenean sinatutakoa zehaztu nahi zuten liberalek. Zehaztapenak bi artikulu ditu, eta horren ondorioz, arazoak sortuko dira, denboran luzatuko zirenak.

Ideia Nagusiak:

• Foruak berresten dira.
• Foruen moldaketaren prozesua zehazten da, espainiar liberalismoaren ikuspegitik, mekanismo berri bat aplikatuz.

Foruak ziurtatzea baldintza bat izan zen gerrarekin amaitzeko....

Sarrera

Aztertuko dugun legea testu juridikoa dela esan dezakegu, lege bat delako. Honez gain, testuan ondo ikus dezakegu guztioi eskainia dela ("jakinarazten dizuegu") eta, era berean, Gazeta de Madriden argitaratu zela; beraz, testua publikoa, zuzena eta lehen mailakoa dela esan dezakegu. Izaeraren aldetik, juridikoa dela esan dezakegu, Espainiako Gorteetan egin zelako, eta edukiari erreparatuz gero, ekonomikoa eta soziala da.

Artikuluz osatutako lege honen helburua Foruen abolizioa da, eta artikulu horietan ideia batzuk deuseztatzen dira, adibidez, zergak edo soldadutza.

Berrezarkuntza, aurreko garaiko egoera politikora atzera egitea, helburua zen liberal-kontserbadoreentzat, eta momentu honetan Alfontso XII.a zen Estatu burua, errege konstituzionala,...

Iraultza-hirurtekoa

1868ko iraileko iraultzaren ondoren, Isabel II.a erreginaren erbesteratzearekin eta 1874ko Errestaurazioraino, Espainiako historian “Iraultza–hirurtekoa” deituriko aroa hasi zen.

Aro honetan ezegonkortasun politiko handia zegoen: hiru hauteskunde, zazpi gobernu, altxamendu militarrak, desadostasun politikoak, 1873ko Iraultza Kantonala, Hamar Urteko Gerra (1868–78) Kuban, Hirugarren Gerra Karlista, 1872an hasita… Guardia Zibila ezinbesteko instituzio bihurtu zen eta gobernu guztiek horren laguntza behar izaten zuten.

Halaber, egoera sozial eta politiko hau bandolerismoa berriro jaiotzeko egostegi egokia da, gudari ohi, iraultzaile edo, izan ere, gaizkile txikien talde asko ugaritzen zirelako bai eta ekartzen zuen botere-...

Mendizabalen Desamortizazioari Buruzko Iruzkina

Testu hau Mendizabalek idatzitako dekretu baten zatia da, Onibar Nazionalen Desamortizazioaren Dekretua alegia. Dekretu hau argitaratu zenean, Maria Kristina erreginorde zenak gobernu liberalaren ministro kontseiluaren presidentea (gobernu burua) zen. Estatuak ez zituen ume pobreak irakasteko edo gaixoak zaintzeko ordenak eredu-solbatu. Izaera juridikoa: eduki ekonomiko-sozialeko dokumentu publikoa da, Madrileko Gazetan argitaratua. Iturri zuzena eta lehen mailakoa da Espainiako iraultza burgesa ezagutzeko: eliza jabetzaren (esku hilak) eskualdatzea edo pribatizatzea (desamortizatzea). Legea Karlistadaren erdian argitaratu zen. Estatuaren esku gelditu ziren moja eta fraideen ondasunak eta enkantean...

Barne-migrazio mugimenduak lurraldearen barruan gertatzen diren mugimenduak dira. XIX. mendeko azken hamarkadan hasi ziren Espainian, eta jendea hontara bultzatu zuena lana beharra izan zen. Espainiaren kasuan, norabide bakarreko fluxuak izan ziren, baserritik hirira egindakoak, eta gehienbat kualifikazio baxuko gazteak izaten ziren bidaiatzen zutenak. Lehen barne migrazioak urtaroko eta aldi bateko migrazioak izaten ziren. Hauek oso garrantzitsuak izan ziren XIX. mendearen amaieran eta 1960ko hamarkadan, eta beti itzultzeko asmoarekin joaten ziren, normalean, beste nekazari gune batzuetara edo hirira. Herrietako nekazari exodoa irirantz 1900-1975 urteen bitartean eman zen batez ere, eta hauek, esan bezala, lanpostu duin eta hobeto ordaindutako...