Batxilergoa mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Euskarazko Esaldi Praktikoak

Hona hemen euskarazko hainbat esaldi eredu, gramatika-egitura desberdinak erakusten dituztenak:

• A zer nolako bakea emango lukeen behin betiko isilduko balitz!
• Lanik ez egitekotan, geratu zaitez etxean.
• Esaten dutena esaten dutela, inoiz ez dut atzera egingo.
• Askotan nahi gabe min egiten diogu lagun hurkoari.
• Inoren laguntza behar izan balute, eskatuko zuten.
• Egoera hau aldatzekotan, beste agintari batzuk beharko genituzke.
• Agintzen digutena agintzen digutela, guk geureari eutsiko diogu.
• Izena ikastaro batean baino gehiagotan eman omen dezakegu.
• Horren tiropean egon ezin genuenez, Bilbora joan ginen kamioian sartuta.
• Eguraldi txarra egiten badu ere, badira egunero ibiltzera irteten direnak.
• Ikusi besterik ez dago merkatuan zenbat

Mendebaldeko Filosofiaren Hastapenak

Mendebaldeko filosofoak K.a. VI. eta V. mendeen artean agertu ziren, Egeo itsasoko uharteetan eta Asia Txikiko kostaldean. Haiek izan ziren jainko eta jainkosen azalpen mitologikoak baztertu eta errealitatea arrazoimenaren bidez aztertzen hasi ziren lehen pentsalariak.

Miletoko Eskola eta Arkhé-a

Miletoko eskolako filosofoek galdera kosmologiko nagusi bat egin zuten: zer da gauza guztien atzean dagoen printzipio iraunkorra? Printzipio horri arkhé deitzen zioten, eta horren bidez munduaren jatorria eta egitura ulertu nahi izan zuten.

Filosofo Presokratiko Nagusiak eta Haien Ideiak

• Tales Miletokoa: Mendebaldeko filosofiaren aita da; haren ustez, gauza guztien oinarria ura da, bizitzaren oinarria baita eta izaki

Substantzia Ionikoen Propietateak

1. Egoera Fisikoa

   Giro-tenperaturan solidoak dira, aurkako karga duten ioien arteko erakarpen-indarrak oso sendoak direlako. Gogorrak dira.

   Fusio-Tenperatura

   Altua. Urtzeko apurtu beharreko lotura ionikoak oso sendoak dira eta tenperatura altua behar da.

2. Disolbagarritasuna

   Uretan (disolbatzaile polarretan) disolbagarriak dira. Disoluzio-prozesuan, ur-molekulek ioiak solidotik erauzten dituzte, eta disolbatutako ioiak urez inguratuta geratzen dira.

3. Eroankortasun Elektrikoa

   Eroaleak dira funditurik (L) edo uretan disolbaturik (aq). Korrontea eroateko, ioiek askatasuna behar dute mugitzeko. Kristal ionikoetan ioiak hertsiki lotuta daude; horregatik, solido ionikoek ez dute korrontea eroaten. Urtuta edo disolbatuta daudela,

AEB: kronologia, protagonistak eta jatorria

AEB kronologia, protagonistak eta jatorria:

• Erresuma Batua zuten 13 kolonia, Amerikako ipar-ekialdeko kostaldean.
• AEB Ipar Amerikako ipar-ekialdeko kostan sortu zen, kolonoen eta Britainia Handiaren arteko tentsioen ondorioz.
• 1776an AEB sortu ziren; amerikako kolonoek independentzia aldarrikatu zuten.

Jatorri

Zerga berrien auzia

• Kolonoek zerga batzuk ordaindu behar zizkieten Britainia Handiari.
• Parlamentuan kolonoek ez zuten ordezkaritzarik; horregatik sortu zen "ez ordezkaririk, ez zergarik" eta, ondorioz, zergen auzia.

Tearen matxinada

• Zergak bertan behera gelditu ziren, baina tearen gaineko zergak indarrean jarraitu zuten.
• Erantzuna Tearen Matxinada izan zen: gazte batzuek itsasora bota zituzten konpainien

Unitate Morfoestruktural Motak

Erliebeak barrualdean hartzen dituen formak eta eraketak dira, eta indar tektonikoen arabera sailkatzen dira unitateak.

1. Zokaloak

• Sorrera: Era Primarioko mendikateen erosio/higadura luzearen ondorioz eratutako lautadak edo goi-lautadak dira.
• Materiala: Material paleozoiko oso gogorrak dira: granitoa, arbela eta kuartzita.
• Itxura: Erliebe horizontalak izaten dira orokorrean, baina beste presio batzuen eragina badute, haien material zurrunak ez dira tolesten, hautsi egiten dira. Ondorioz, bloke bat altxatu (horst) eta bestea hondoratu (graben) egiten da, egitura germanikoa sortuz.
• Kokapena: Penintsularen mendebaldea.
• Adibideak: Zokalo hertziniarra.

2. Antzinako Mendiguneak edo Mazizo Zaharrak

• Sorrera: Era Tertziarioan

Turismoaren Bilakaera eta Garrantzia Espainian

1. Turismoaren Bilakaera

1960ko hamarkadan "eguzkia eta hondartza" eredua garatu zen. Eredu tradizional honen ezaugarri nagusiak eskaintza ugaria eta merkea izatea, eta eskari homogeneo eta masiboari zuzenduta egotea ziren, udan pilatzen zena, batez ere Kanarietan, Balearretan eta kostalde mediterraneoan.

Bigarren Mundu Gerraren ostean garapen ekonomiko handia gertatu zen Europako mendebaldean; klase ertainek gora egin zuten eta langileen bizimodua hobetu zen, eta garraioetan aurrerapen handiak egon ziren: hegazkinak merketu, trenbide eta errepide sareak hobetu eta automobilaren erabilera orokortu. Gainera, Espainia frankista nazioarteko harremanak normalizatzen hasi zen, azpiegiturak eraiki... Turismoa...

iruzkina: Clara Campoamorren hitzaldia

Testu honen izenburua Clara Campoamor diputatuak Gorte Konstituziogileetan emandako hitzaldia (1931-09-01) da, eta bere izenak dioen bezala, Clara Campoamorrek egin zuen 1931ko irailaren 1ean. Gaiari dagokionez, Espainiako Konstituzioak onartzen zuen emakumezkoen sufragio unibertsalaren aurrean poztasuna agertzea da. Edukiaren arabera, politikoa eta publikoa dela esan dezakegu eta, iturriari dagokionez, historikoa.

Clara Campoamor eta emakumeen eskubideak

Testu hau Clara Campoamorrek Gorteetan egindako hitzaldi baten zati bat da; honetan, emakumezkoen eskubideak defendatzeaz aparte, Espainia sufragio unibertsala onartzen duen lehen herrialde latindarra izatearen garrantzia azpimarratzen du. Honekin batera,...

Clara Campoamorren Hitzaldia eta Testuingurua

Testua, Clara Campoamorrek 1931ko irailaren 30ean emakumezkoen bozkatzeko eskubidearen gainean hasitako eztabaidako hitzaldi batetik aterata dago. Ez dago osorik, Victoria Kentek eta beste diputatu batzuek kontrako iritzia ematen zutelako; hemen agertzen zaigun testua bere alderdiko edota ideologiako kideei zuzenduta baitago. Testu zirkunstantziala da, Espainiako Gorteetan emandako hitzaldia baita, eta eduki politikoa du. Hartzailea, beraz, kolektiboa da (gainontzeko diputatu guztiak), eta egile pribatua, Clara Campoamor. Lehen mailako informazio-iturria daukagu eta 1931ko irailaren 1ekoa da; argia da, beraz, ezkertiarren artean bera izan zela eskubide hau lortzeko ahalegin handiena egin zuena eta...

Inguru silizeoa

Noiz: Aro Kanbriarra eta Primarioa.

Non: Iberiar penintsularen mendebaldean, Kantabriar mendikatearen, mendikate zentralaren, Toledoko mendien eta Sierra Morenaren mendebalderantz adarrak ditu. Beste inguru batzuetan ere aurki daiteke.

Mota: Granitoa.

Erliebe mota:

• Granitoa kimikoki eta sakon aldatzen da uraren eraginez.
• Kristalak deskonposatu eta harea horixka arrea bihurtzen da.
• Granitoa harriaren arrailduraren edo ahusturaren eraginez aldatzen da.
• Formak desberdinak dira altitudearen arabera.

Inguru buztintsua

Noiz: Tertziarioan eta Kuaternarioan.

Non: Ipar eta Hego goi-ordokietan, Ebroren eta Guadalquivirren sakonuneetan, inguru hondoratuetan eta Mediterraneoko kostako lautadetan.

Harri mota: Buztina.

Erliebe mota: Horizontala. Material...

Filosofiaren Oinarriak

Zer da Filosofia?

Filosofia: Errealitateari buruzko hausnarketa arrazionala da. Galderak sortu eta erantzunak arrazoiaren bidez ematen saiatzen den jarduera.

Filosofiaren Ezaugarriak

• Funtsezkoa
• Erotikoa (oinarrizkoa)
• Kritikoa
• Orokorra
• Kausala
• Sinbolikoa
• Arrazionala

Filosofiaren Abiapuntuak

Mitoak eta Logos-a

• Mitoak: Gizakiari eskatzen dizkion arazoei erantzuten die. Erantzuna naturaz gaindikoa da.
• Logos: Azalpen logikoa da, gauzen eta fenomenoen azterketan oinarritzen dena.

Harridura eta Zalantza

• Harridura: Gure mundu misteriotsu honek harridura sortzen du eta mota guztietako galderak eragiten ditu. "Kosmosa" izatea, osotasun harmonikoa, alegia, eta ez "kaosa". Jarduera filosofikoak logosaz baliatzen da.
• Zalantza: Ez gara konformatuko