Psikologia eta soziologia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Estilo Autoritarioa

Estilo autoritarioa: Estilo honek gurasoak kokatzen ditu erdigunean. Estilo autoritarioak norabide bakarreko komunikazio-sistema itxi bat ezartzen du; gurasoek aginduak ematen dituzte inolako azalpenik gabe, eta seme-alaben autonomia murrizten dute, zeinak urrundu egiten baitira. Oso ohikoa da etengabe zigorrak, mehatxuak eta debekuak jartzea, batere arrazoitu gabe. Familia-estilo honek asko exijitzen die seme-alabei bizitzako alderdi guztietan; gurasoek ez dituzte kontuan hartzen haien beharrak, eta ez dituzte aldatzen beren diziplina-teknikak testuinguruaren, adinaren eta beste aldagaien arabera. Eredu horrek ondorio hauek izan ditzake heziketan:

• Autoestimuaren, autonomia pertsonalaren, sormenaren eta jendetasunaren maila

Soziologia eta Gizartearen Azterketa

Soziologia gizarte zientzia bat da, natura zientzietatik bereizten dena. Natura zientzietako legeak aldaezinak diren bitartean, soziologiaren legeak interpretatu eta aldatu egin daitezke. Soziologiak erakunde sozialak aztertzen ditu, gizabanako eta taldeen arteko harreman sistemak, sinesmen eta balio partekatuetan oinarrituta.

Soziologiaren Agertzea

Soziologia XIX. mendean agertu zen, testuinguru historiko zehatz baten ondorioz:

• Estatu nazioen eta nazionalismoen agerpena.
• Kapitalismoak gizarte tradizionalak astindu zituen, aldaketa norabidea argi ez zegoelarik.
• Iraultza eta gatazka sozialaren garaia.

Instituzio Sozialak

Definizioa

Instituzio sozialak gizabanako eta taldeen arteko harreman sistemak dira, sinesmen...

Sozializazio Kontzeptuak: Azalpen Laburra

A) Lehen Mailako Sozializazioa

Etaparik garrantzitsuena da. Gizabanakoa gizartean sartzea du helburu, haurtzaroan gertatzen da, familiaren baitan. Haurrek inguruan dituztenen rolak, jarrerak eta balioak hartzen dituzte. Haiekin eta munduarekin identifikatzen dira.

• Haurrak rolak eta arauak barneratzen ditu (orokortze prozesu mailakatua).
• Arau, jarrera eta balio zehatzetatik orokortuetara igarotzen da.
• Prozesu hau ez da kognitiboa, ezagutza bidezkoa baizik. Alderdi emozionalak eragin handia du.

B) Bigarren Mailako Sozializazioa

Mundu instituzionalak barneratzea du helburu. Beste sozializazio eragile batzuk sortzen dira:

• Lan-erakundeak
• Erakunde politikoak
• Erlijio-erakundeak

Lehen etapan, haurrak inguruan dituen besteak...

Adimena: Definizioak eta Ikuspegiak

Adimena giza espeziearen bereizgarri nagusia da. Batzuentzat, adimena pentsamendu abstrakturako ahalmena da; besteentzat, problemak ebazteko gaitasuna.

Adimenaren Analisi Faktoriala

Analisi faktorialak adimenaren faktoreak aurkitzea du helburu:

• Testetan emandako erantzunak aztertu eta estatistikoki landu ondoren, sortu dituzten faktoreak bereizten dira.

Charles Spearman: Bi Faktoreen Teoria

Spearmanek bi faktore nagusi bereizi zituen:

1. "g" Faktore Orokorra: Maila altuena duena, edozein jarduera gauzatzeko beharrezkoa den adimen orokorra.
2. Faktore Espezifikoak ("s"): Adimenaren jarduera bereziei dagozkien 7 faktore nagusiak:
   1. Hitzezko faktoreak.
   2. Zenbakizko faktoreak.
   3. Faktore espaziala.
   4. Faktore logikoa.
   5. Oroimen faktorea.
   6. Faktore

Eskola

Eskola sozializazio-esparrua da, edukiak transmititzeko esparrua baino gehiago. Eskolan, umeek helduen instituzioen oinarrizko normak barneratzen dituzte. Sozializazioa, gehienbat, errendimenduaren inguruan gertatzen da.

• Sailkapen hau egiteko erabiltzen diren arrazoiak ez dira biologikoak, baizik eta errendimenduan oinarritutakoak.
• Eskola, umeek topatzen duten lehenengo instituzio formal, inpertsonal eta burokratikoa da.

Parsons-en ikerketa: "The School Class as a Social System"

• Irakasle bakarra dago gela barruan (irakasle honek ordezkatzen du gizartea).
• Bi polo: ikasle taldea eta irakasle heldua.
• Estatus-sistema (ikasle onak/txarrak).

Diferentziazioa errendimenduan oinarrituta

• Trataera generikoa.
• Aukeraketa-prozesua eta desberdintasun “naturalak”.

Sentsazioa

Sentsazioa estimulu bati erantzunez zentzumen-datuak jasotzea da, hau da, estimuluak jasotzean datza. Sentsazioak zentzumenen bidez jasotzen dira. Kanpo-zentzumenak (bost baino gehiago) eta barne-zentzumenak (adibidez, egarria, gosea, nekea) daude. Zentzumenetara iristen diren estimulu guztiek ez dute sentsaziorik eragiten.

Estimuluak eta Atalaseak

Estimulua zentzumen-organoak kitzikatzen dituen energia da (fisikoa, kimikoa, mekanikoa, etab.), organismoan erreakzio funtzionalak sortzeko gai dena. Adibidez, hots-uhinak estimuluak dira, eta egarria sentiarazten duten erreakzio kimikoak ere bai. Estimulu bat atzeman ahal izateko, estimulu horrek neurri zehatz batzuen artean egon behar du.

Psikofisika estimuluen neurriak aztertzen dituen...

Sozializazioa: Zer da eta Nola Gertatzen da?

Gizabanako bakoitzak bere gizarteko kultura bereganatzen du, norberaren identitatea garatzen du, eta pertsona egiten da. Bizitza osoan zehar sozializatzen gara. Prozesu honek etapa nagusiak ditu, hala nola lehen eta bigarren mailako sozializazioa.

Lehen Mailako Sozializazioa

Gizabanakoa gizartean sartzea du helburu, eta haurtzaroan gertatzen da, nagusiki familiaren baitan. Gaur egungo gizarte industrialetan, telebistak eta lehen hezkuntzak ere eragin nabarmena dute etapa horretan. Rolak eta arauak barneratuz joaten da, orokortze-prozesuaren bidez. Alderdi emozionalak ere berebiziko eragina du.

Bigarren Mailako Sozializazioa

Mundu instituzionalak barneratzen dira etapa honetan. Gizabanakoak zein gizarte-...

Kontsigna Motak

Kontsigna Kualitatiboak

Norberaren gorputzean oinarritzen diren ekintzetan erabiltzen dira, hau da, ekintzaren garrantzia keinu teknikoan oinarritzen denean. Adibidez: kolokazioa boleibolean edo itzulipurdiak.

Kontsigna Dibertsifikatua

Inguruko ezaugarrietan oinarritzen diren ekintzetan erabiltzen dira, ekintzaren inguruko baldintzei ematen diete garrantzia. Adibidez: saskibaloia, piraguismoa.

Gorputz Hezkuntza

Jokabide motorren pedagogia da. Praktika kurrikularra garatzeko espazioa da, eta hauek praktikatzerakoan, esku-hartze motorrak gauzatzen ditu.

Praxiologia Motorra

Akzio motorren zientzia da, baina batez ere jarduera hori garatzeko baldintzei, funtzionatzeko moduei eta emaitzei dagokien zientzia da. Barne logikaz arduratzen da...

Gida honek giza zerebroaren, neuronen eta nerbio sistemaren funtzionamendua eta egitura aztertzen ditu, galdera eta azalpen zehatzen bidez.

Egia ala Gezurra: Giza Gorputzari Buruzko Adierazpenak

Ondorengo adierazpenak egia ala gezurra diren adierazi:

1. Zerebroak gehienetan zati jakin bat erabiltzen du. Gezurra
2. Gizakion ahalmenak azaltzeko herentzia da faktore garrantzitsuena. Gezurra
3. Nerbio-bulkadak dendritetan hasi eta, axoitik pasatuz, nerbio-adar muturreraino doaz. Egia
4. Informazio genetikoaren transmisioan sortzen diren akatsak, anomalia genetikoak, kasualitatez izaten dira. Gezurra
5. Neuronen funtzioa nerbio-bulkadak garraiatzea da. Egia
6. Zerebeloan kalteren bat gertatuz gero, lo egiteko arazoak agertzen dira. Gezurra
7. Tentsio eta beldur egoeretan intsulina

Mythos eta Logos: Pentsamenduaren Bilakaera

Eguneroko gertakariak azaltzeko modua aldatu zenean, filosofia sartu zen: jendeak zituen jakintzak mitoetatik Logos-era pasatu zirenean.

Mythos: Alegiazko Kontakizunak eta Erreferente Existentzialak

• Mythos alegiazko kontakizunak dira; ipuinak edo mitoak, non gizakiaz gaindiko indarrez baliatzen den gizakia azaldu ezin dituen gauzak azaltzeko. Etimologiari dagokionez, badaude esanahi bat duten zenbait hitz, adibidez: meeting, meet. Hirurek duten esanahia bilera da, elkartzea.
• Beste alde batetik, biokimikan 'mytho' hitzak zirkulua esan nahi du, elementu borobil bat, itxia. Beraz, Mythos-en bigarren esanahia talde baten barruan agertzen diren nahiak, jakintzak, jainkoak, legeak... dira.
• Azkeneko partea objektu