DBH mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Berpizkundea (XV-XVI. Mendeak)

Garaiko ezaugarriak

• Grezia eta Erromako kultura dute eredu. Hori "berpiztu" nahi dute.
• Humanismoaren garaia da; gizakia da garrantzitsuena.
• Bizitzaren ikuspegi antropozentrikoa nagusi da.

Artearen ezaugarriak

• Arauak bete behar dira eta oreka bilatzen da.

Musika formak

Musika erlijiosoak

• Motetea
• Meza: elizan abesten den kanta polifonikoa da.
• Korala: elizan lau ahotsetara abesten den kanta da. Ez da "abesbatzarekin" nahastu behar.

Musika profanoak

• Ezagunena madrigala da. Ahotserako egindako musika-forma honek indar handia izan zuen XVI. mendean, baina opera agertu zenean indarra galtzen joan zen.
• Monteverdik, forma horiek guztiak bateratuta, Orfeo izeneko lana sortu zuen, gerora lehenengo operatzat hartu dena. Bera izan zen hurrengo

Indikatiboa

Oraina

NOR (Absolutiboa)

NOR-NORK (Absolutiboa-Ergatiboa)

Lehena

NOR (Absolutiboa)

NOR-NORK (Absolutiboa-Ergatiboa)

Baldintza

NOR

Etxahun: Ziri-bertsoen eta olerkien maisua

Iritzi kritikoa: Etxahun eskola gutxikoa genuen arren, haren ziri-bertsoetan eta olerki hunkigarrietan badira eskolatuenak bezain onak, gihartsuak, burutsuak eta irudimenez jantziak.

Satirikoak edo ziri-bertsoak, bereziki, goraipatzekoak dira:

• Oi, laborari gaixua! bertso-saila.
• Barkoxeko erretorari, aberatsen alde zegoelako bota zizkionak.
• Maria Solt eta Kastero, atso eta agure zaharren arteko maitasun-harremanak direla eta egin zituenak, etab.

Olerki autobiografikoak indar eta sentimenduz beteak dira. Normala da norberak bizi izana grina bereziz adieraztea. Laburbilduz, Etxahun, euskal olerkiaren baratzean, erromantikotasunez nagusitzen zaigun poeta da.

Iparragirre: Bizitza gorabeheratsua eta kantagintza

Urretxun...

Ezaugarriak

Golgiren aparatua

Definizioa

Tubuluen eta zakuen konplexua (multzoa) da; horietatik hainbat besikula askatzen dira.

Kokapena zelulan

Zelula eukariotiko guztietan dago (ugaztunen globulu zurietan izan ezik), nukleotik hurbil.

Mota (eskema moduan)

Egitura (Polarizazioa) (eta Ultraegitura dagoenean)

Golgiren aparatua polarizaturik dagoela esaten da, diktiosoma bakoitzean bi zati bereizten direlako.

1. Cis aldea: Erretikulu endoplasmatikoko mintzetatik hurbil, nukleorantz orientaturik. Mintza meheak ditu eta sarekoaren antzeko osaketa erakusten du. Ganbila da eta fenestrazio (sartune-irtenune) asko ditu. Inguruan besikula asko daude; trantsiziozko besikula izeneko besikula horiek erretikulu endoplasmatikoaren gemazioz askatzen dira, eta cis aldeko

Tentsioak eta Gatazkak (1914-1939)

1. Lehen Mundu Gerraren Jatorria

Bake Armatua (1890-1914)

Bake Armatua, nazioarteko harremanen beste aldi bat izan zen, eta bi ezaugarri nagusi zituen:

• Europako potentziak aurkako bi bloke militarretan bereizi ziren. Alemania, Austria-Hungaria eta Italiak Aliantza Hirukoitza sinatu zuten. Frantzia, Errusia eta Britainia Handiak, aldiz, Entente Hirukoitza osatu zuten. Errusiak Alemaniarekin zuen aliantza utzi egin zuen.
• Elkarrekiko beldurrak armamentu-norgehiagoka eragin zuen. Herrialde bakoitza bestearen baino arma handiagoak, hobeak eta hilgarriagoak egiten saiatzen zen.

Potentzien arteko istilu armatuak

Koloniak zirela-eta, arazo asko sortu ziren.

Ekialdeko Auziak ere liskarrak eragin zituen bi blokeen artean. Otomandar...

Latineko Deklinabideak

Jarraian, latineko deklinabide nagusien taulak aurkezten dira, singular eta plural formekin:

1. Deklinabidea (-a)

2. Deklinabidea (-us eta -er/-ir)

2. Deklinabidea (Neutroa: -um)

3. Deklinabidea (Kontsonantikoa eta I-tema)

Bigarren sexua lanean, Simone de Beauvoir frantziar filosofoak generoaren gizarte-eraikuntza aztertzen du, eta dioenez, emakumea izatea ez da baldintza biologikoa soilik, esperientzia sozial, kultural eta politikoek osatutako nortasuna baizik. Beauvoir-ek dioenez, emakumeak adin goiztiarretik sozializatzen dira rol eta itxaropen espezifikoetan, eta horrek eragina du beren buruaz duten pertzepzioan eta gizartean duten posizioan. Ideia horren arabera, biologia da generoa zehazten duen faktore bakarra, eta gizarte-faktoreek genero-identitatean duten zeregina aintzat hartzearen garrantzia azpimarratzen du.

Simone de Beauvir-ek "emakumeak ez dira jaiotzen, emakume bihurtzen dira" dioen ideiaren aldeko argudio bat da genero-identitatearen eraketan...

San Pauloren Biografia

• I. mendeko judu familia batean jaio zen, Tarson (gaur egungo Turkia).
• Aita errabinoa zen.
• Irakaslea: Gamaliel (fariseoa).
• Bere familia ekonomikoki eta sozialki ondo kokatuta zegoen.
• Judua (fariseoa).
• Erromatar hiritartasuna zuen (pribilegioak ematen zizkion).
• Jerusalemen bizi zen.
• Saulo kristauen aurka zegoen.
• Kristauen jazarpenen buru zen.
• Estebanen (lehen martiri kristaua) harrikatzean parte hartu zuen.
• Damaskora bidean Jesusekin topo egin eta kristautasunera bihurtu zen.
• Izena aldatu zuen: Saulo → Paulo.
• Konbertsioa (Eg 9).
• Damaskoko gertaera: Jerusalemetik Damaskora bidaian Jesus agertu zitzaion eta itsu geratu zen. Kristau batek lagundu zion eta kristau bihurtu zen. Bernabek Saulo bataiatu zuen eta bere izena aldatu zuen.
• Hemendik

Klima mediterraneoa Espainian

Osziladoreak eta Uhinen Propietateak

Osziladore Indargetua eta HHS

Higidura Harmoniko Sinplean (HHS), osziladorearen anplitudea konstante mantentzen da.

Osziladore indargetua: Motelgailua daramate oszilazioen energia xurgatzeko. Marrazkia egiteko azterketa:

• F_b indar biskozua: Abiaduraren aurka doa eta proportzionala da. F = ma.
• Ekuazio diferentziala: diff(x,2) + diff(x)/s + w0^2 * x = 0 (osziladore indargetuen ekuazioa).

Q Kalitate Faktorea

Metatutako eta disipatutako energiaren arteko erlazioa ematen du:

• Q > 0,5 (Indargetze txikia edo "azpi-indargetua"): Denbora pasa ahala, energia eta oszilazioen anplitudea txikiagotuz doaz.
• Q < 0,5 (Indargetze handia edo "gain-indargetua"): Ez dago oszilaziorik; sistema zuzenean eta poliki bueltatuko da oreka-