Unibertsitatea mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Bigarren Errepublikaren Aldarrikapena

1931ko apirilaren 14an Errepublika aldarrikatu zenean, Berrezarkuntzaren aldia amaitu zen, eta etapa labur bati eman zitzaion bide.

1931n udal-hauteskundeak egin ziren, eta ia probintzia guztietako hiriburuetan errepublikanoek irabazi zuten. Guztira, monarkikoek irabazi bazuten ere, hiri handietako botoek indar handia zutenez, erabateko garaipentzat hartu zuten errepublikanoek.

Alfontso XIII.a, emaitzak ikusterakoan, erbestera joan zen, eta behin-behineko gobernu bat eratu zen. Gobernu horrek Errepublika aldarrikatu zuen, 1931ko apirilaren 14an, modu baketsuan.

Behin-behineko Gobernua eta 1931ko Konstituzioa

Donostiako Ituna sinatu zuten alderdiek hartu zuten gobernu berria, eta Alcalá Zamora zen presidentea....

Nihilismoa: Jainkoaren Heriotzaren Ondorioa

Nihilismoa Jainkoaren heriotzaren ondorio bat da, gure mendebaldeko kulturaren historiaren emaitza. Nihilismoak esan nahi du ordura arte zeuden baloreak, gizakiari eusten eta argibidea ematen ziotenak, bertan behera geratu direla. Balore-krisia adierazten du, historiaren gertakariek helbururik ez dutela ohartzean sortzen den etsipenak bultzatua. Gizakia munduak azalpenik ez duela ohartzen da eta kale gorrian bezala geratzen da.

Nondik datorren eta nora doan jakin gabe, mundura jaurtia izan delako usteak gizakia nihilismorantz bultzatzen du. Gizatasunak munduan duen egitekoa edota funtzioa jakin gabe, mundua ezerezean geratu denez gero, aterperik gabe geratu da giza taldea. Mundu transzendentea zen gizakiaren...

Teknikari motak: zientzialari garbia, aplikatua eta erakunde barrukoa

Zenbait egileren aburuz, teknikarien eta erakundeen arteko topaketatik “erakunde-gizakia” deitzen duguna jaiotzen da; beste zenbait egileren iritziz, aldiz, “tekno-egitura” delakoa da topaketa horretatik jaiotzen dena. Hots, era labur batean esateko, bata edo bestea: edo erakundearen pean makurtzen den gizabanakoa, edo teknikarien multzoaren pean makurtzen den erakundea. Gai eztabaidagarria da oso, bai bataren eta bai bestearen aldeko adibide asko baitaude errealitatean.

Aniztasun hori halakoa da, besteak beste, eta hein batean, hiru zientzialari mota gutxienez bereiz daitezkeelako:

• A) Zientzialari garbia: zientziaren garapenari laguntzea du helburu.
• B) Zientzialari aplikatua:

Antolakunde Formala eta Nortasuna

4.1. Laburpen-eskema: Honako ideia hauek aurkezten ditugu

1. Nortasunak, funtsean, izaera soziala (edo gizarte-izaera) dauka.
2. Hala eta guztiz ere, gizartearen eta gizabanakoaren artean gatazka dago.
3. Nortasunaren garapena gehien oztopatzen duen antolakunde sozialetako bat antolakunde burokratikoa da.
4. Parte-hartzea bultzatzen duten erakundeek, azken buruan, parte-hartze horri era egokian erantzuten dioten gizabanakoak sortzen dituzte.
5. Ez dago alienazio mota oro konponduko duen sendagai idealik.

4.2. Antolakundearen eta nortasunaren arteko harreman dikotomikoa

Egungo gizartearen burokratizazio-maila hazkorraren testuinguruan, bi kontzeptuk berebiziko garrantzia hartu dute soziologian: burokrazia eta nortasuna. Burokraziak...

Gizarte Industrialaren Arazoak: Langile Mugimenduaren Sorrera

Langile mugimendua langileek lan- eta bizi-baldintzak hobetzeko burututako borroka da. Pixkanaka, egoera hura gizakiak sortutako arazo bat zela ohartu ahala, irtenbidea gizakiak jarri behar zuelako ideia zabaldu zen. Horretarako, ordea, ezinbestekoa zen langileen batasuna.

Langile Mugimenduaren Sorrera eta Garapena

1. Etapa (1842 arte): Ludismoa

Mugimenduaren lehen ekintzak oso bortitzak izan ziren. Langile mugimenduaren baitako joera nagusia ludismoa izan zen. Helburua makinak deuseztatzea zen, langileen zorigaiztoaren eragiletzat baitzituzten. Belgikan, Alemaniar Estatuetan, Frantzian eta Espainian barrena zabaldu zen joera hura, baina gobernuek gogor zapaldu zuten.

2. Etapa (1825etik

Enpresariaren Laguntzaileak eta Kudeaketa

Jarduera burutu ahal izateko, lankidetza beharrezkoa da. Enpresariak ezin baititu bere kabuz jarduerak burutu. Enpresariaren laguntzaileak lau irizpideren arabera sailka daitezke:

Laguntzaileen Sailkapen Irizpideak

• Laguntza motaren arabera: Lankidetza etengabea edo noizbehinkakoa.
• Enpresariarekin duen loturaren arabera: Merkataritza-izaerakoa edo lan-izaerakoa.
• Laguntza-esparruaren arabera: Enpresaren barnean ala kanpoan.
• Lankidearen izaeraren arabera: Menpeko langilea eta burujabea.

Bi Laguntzaile Mota Nagusiak

Menpeko laguntzaileak: Lankidetza etengabea ematen diote enpresariari, gehienetan enpresaren barnetik. Salbuespeneko kasuetan, enpresatik kanpoko laguntza ematen dute.

Laguntzaile burujabeak: Noizbehinka...

Hizkuntzaren Corpusa eta Estatusa

Hizkuntzaren corpusaren inguruan hitz egiten dugunean, hizkuntza berari eragiten dioten elementuez ari gara. Hau da, hizkuntza beraren inguruan hartutako erabakiak dira. Adibidez, gramatika, hiztegia edo hitzen ordena erabakitzean hizkuntzaren corpusaz ari gara. Eredu estandarraren garapena horren adibide argia da, hizkuntza berari eragiten baitio.

Corpusa zaintzearen onurak

Corpusa zaintzeak onura nabarmenak dakartza:

• Prestigioa: Aldaera estandarrak prestigioa ematen dio hizkuntzari.
• Kultura: Kultura-edukiak garatzeko bideak handitzen ditu.
• Komunikazioa: Hiztunen arteko komunikazioa hobetzen du.
• Terminologia: Erabilera-esparru askotan (kirolak, politika, informatika...) terminologia prestatzen eta egokitzen du.
• Euskara

Alemaniaren banaketa eta berrantolaketa

Alemania lau sektoretan banatu zuten, eta bakoitza potentzia garaile baten administraziopean geratu zen: estatubatuarra, britainiarra, sobietarra eta frantziarra. Berlin, sobietarren eremuan bazegoen ere, berdin banatu zuten.

Alemaniatik nazismoa desagerraraztea eta gerrako kriminalak epaitzea erabaki zuten. Nurenbergeko epaiketetan epaitu zituzten.

Alemaniak ordaindu beharreko gerra-ordainak ezarri ziren.

Poloniaren mugak zehaztu ziren, bai eta gerraren ondorioz egingo ziren lurralde-aldaketak ere.

Azkenik, Parisko Konferentzian (1946-1947), gerran Alemaniaren laguntzaile izandako beste herrialde batzuekin itunak sinatu zituzten.

Nazio Batuen Erakundearen (NBE) sorrera

Nazioen Elkartearen eraginkortasunik eza...

Udalen Eskumenak eta Antolaketa

Udalen eskumenak

• Hirigintza: hirigintza-antolamendua, ondare historikoaren babesa eta kudeaketa, babes publikoko etxebizitzaren sustapena, eta eraikuntzen mantentzea eta birgaitzea.
• Hiri-ingurumena: parke eta lorategi publikoak, hiri-hondakin solidoen kudeaketa eta hiri-eremuetako kutsaduraren aurkako babesa.
• Uraren zikloa: edateko uraren etxeko hornidura eta hondakin-uren ebakuazioa eta tratamendua.
• Azpiegiturak: bide-azpiegiturak eta bestelako ekipamenduak.
• Gizarte zerbitzuak: gizarte-premia egoeren ebaluazioa eta informazioa, eta gizarte-bazterkeria egoeran dauden pertsonei arreta ematea.
• Segurtasuna: tokiko polizia, babes zibila eta suteak itzaltzea.
• Mugikortasuna: trafikoa, aparkalekuak, mugikortasuna eta garraio

1.4. Psikologiaren Ikerketa Metodoak

Psikologian hainbat metodo desberdin erabili ohi dira.

1.4.1. Metodo Deskribatzailea

Kasuen Azterketa

• Helburua: Pertsona bat edo gehiago sakonean aztertu ondoren, orokorrean aplika daitezkeen ezaugarriak aurkitzea.
• Freudek metodo honen bidez ezarri zuen bere nortasun teoria.
• Piaget haurren psikologiaren aitzindaria izan zen.

Inkesta

• Helburua: Talde bati bere jokabideari buruzko galderak egitea, ondoren, lortutako datuekin, biztanle guztien jokabideari dagozkion ezaugarriak zehazteko.
• Prozedura baliagarria izateko baldintzak: galdera argiak eta zehatzak, aukeratutako pertsonak ahalik eta anitzenak izatea.

Behaketa Zuzena

• Helburua: Pertsonen jokabidea behatzea eta erregistratzea da.
• Laborategian egindako behaketak zehatzagoak