Apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

1.AZKEN 30-35 URTEOTAN EUSKARA IDATZIAREN ERABILERAK (BILAKAERA) Literaturari dagokionez, argitaletxeek lehen Baion izenburu gehiago ateratzen dituzte narratiban, poesian ez hainbeste; eta antzerkia Da generorik motelena.

2./3.RAMON SAIZARBITORIAK NOBELETAN EUSKARAZ...+ LEHENBIZIKO EUSKAL ELEBERRI MODERNOA Euskal eleberri modernoak 1957an egin zuen Agerraldia Txillardegiren eskutik. Txillardegik nobela gaiaren aldetik Eraberritu zuen (existentzialismoa) baina Saizarbitoriaren era-berrikuntza teknikaren Aldekoa da (experimentalismoa). Askoren ustez, Saizarbitoriaren “Egunero hasten delako” (1969) da lehen euskal eleberri modernoa. Egunero hasten delakon Teknikaren sendotasuna dario eleberriari, bi plano nagusi garatzen direlarik. Sartre...

olatuak:uraren gainazaleko mugimenduak dira,oro har, haizeak eragindakoak. hondartzak: olatuek itsaslabarrei eraso ahala, azpia hogatzen diete eta behera jausarazten dituzte.Ero eta atzerago doa beti itsaslabarraren ertza, eta lurrean gero eta barnerago itsasoa.Higatutako material hori,bestalde itsasertz lauetan sedimentatzen eta pilatzen da, hondartzak sortuz. Lurrikarak:bi bloke edo eremuren arteko talken edo desplazamenduen eraginez lurrazalaean gertatzen iren dardara edo astinduak dira.Baina itsaspean sortzean itsaikarak dira eta tsunami olatu izugarriak sortzen dituzte.Lurrikara sortu den barneko lekuari hipozentroa esaten zaio.Hipozentrotik hurbilen den lurzoruko puntuari epizentroa saten zaio eta hor gertatzen da astindurik bortitzena....

ESALDI KAUSALAK:

METALAK           EZ METALAK

1. Gaia: Hiztegia

Sinonimoak

• Hotsak: Irrintziak
• Ileorde: Peluka
• Galdetu: Galdegin
• Azaldu: Agertu
• Zerbitzaria: Morroia
• Aho-uhalde: Hede
• Nagusia: Burua
• Kaskagorri: Ile-gorri
• Debekatua: Galarazita
• Mutur: Moko
• Oihal: Ehun
• Buruko: Kapela
• Zintzilik: Eskegita
• Txukun: Garbi
• Aberatsak: Dirudunak
• Iratzeak: Garoa
• Jaiki: Altxatu
• Segitzea erabaki: Jarraitzea erabaki
• Ondora etorri: Hurbildu
• Mentura: Asturu
• Jazoera: Gertakizun
• Ondiko: Ezbehar
• Galzori: Peril

Antonimoak

• Azaldu: Desagertu
• Debekatu: Onartu, baimendu
• Nagusi: Morroi
• Aberats: Txiro, Pobre
• Txukun: Zikin
• Segitu: Gelditu, Utzi

Hitz-aukeraketa eta Esamoldeak

Aitonek beti kontatzen dizkigu gaztetako gorabeherak.

Garai batean oso ezagunak ziren euskal kortsarioen ibilerak itsasoetan.

Udan kanpoko neska batekin afera izan duela esan digu...

XVI.Mendea: Gizarteko taldeak:aitoren semeak,elizjendea eta herri xehea.Gizarte antolamenduaren legeak foruak ziren.Monarkia Espainia Gaztela eta Aragoia ziren.Garapen ekonomikoa merkataritza,arrantza eta untzigintzan.Albretoko Joana III erregina protestantea agindu zuen biblia euskaratzea.Erlijio eta kultura protestantearen sorrera erreforma deitzen da.Hizkuntza latina zen. Esaera zaharrak:

XVI. Mendean doktrina pare bat zeuden esaera zaharretan.Bildumarik garrantzitsuena 1596ean Iruinan kaleratu zen Nafarroan,guztira 539 esaera,badirudi Bizkia eta Gipuzkoan batuak.Hitz eta forma arkaikoak agertzen diraEtxepare:Nafarroa beherako Sarrasketan jaio zen.Apaiza zen lehenik eta gero 1515ean erretore Ehierelarren. Bere liburua Linguae Vasconum Primitiae

HH5: Irakurketa eta Idazketa

1. EXAMEN 1

1.1 Hizkuntza idatzia lantzeko ariketa

Ikasleek beren familiako kide bati eskutitz bat idatziko diote eskerrak emateko, eskolako ekitaldi batera etorri izanagatik. Ekitaldia eskolako jaialdia izan daiteke, non ikasleek dantza, abesti edo antzerki bat aurkeztu duten. Idatziko den mezuaren helburua da ikasleek eskerrak ematea eta maitasuna adieraztea, eta, bide batez, idazketa hobetzea, hizkuntzaren erabilera garatzea eta komunikazio gaitasunak lantzea.

Jardueraren faseak:

1. Sarrera (5 minutu): Irakasleak idazketa jardueraren helburua azalduko die ikasleei: eskerrak ematea. Adibide bat emango du eta modelo gisa erabiliko du.
2. Ideien bilketa (10 minutu): Ikasleak, binaka edo talde txikitan, beren ideiak partekatuko

izaki biziduden ezaugarriak

Amaren Eskuak – Karmele Jaio

• Non egiten du lan Nereak?

  Egunkari batean.

• Norekin bizi da?

  Bere senar Lewisekin, eta alaba Maialenekin.

• Non ezagutu zuen bere senarra?

  Oxforden, beste lagun batekin (Maite) urtebeterako Ingalaterrara joan zenean.

• Zergatik dago Nerearen ama (Luisa) ospitalean?

  Burua galtzen hasi delako. Kalean galduta topatu zuten, ezer gogoratu eta ezagutzen ez zuela.

• Zein senideri deitu dio Nereak amaren egoera dela eta, laguntzeko?

  Bere izeko Doloresi (amaren ahizpa).

• Non bizi da hau?

  Alemanian.

• Non egiten zuen lan amak gaztetan?

  Familiako jatetxe batean.

• Zer dakizu Karlosi buruz?

  Nerearen mutil-laguna zen. Egun batetik bestera bat-batean desagertu zen ezer esan gabe. Badirudi jarduera politikoengatik polizia atzetik zuela eta ihes egin behar