Komunikazioa: igorleak hartzaileari, kanal baten bitartez, biek ezagutzen duten kodea erabiliz mezu bat bidaltzea da.

Kodifikatzea: Igorleak mezu bat bidaltzea kode eta kanal batean hartzaileari.

Deskodifikatzea: Hartzaileak igorlearen mezua jasotzea kodea eta kanala jakinik.

Komunikazioa eta Lengoaia: Gizakiak, kode bat baina gehiagogaratu ditu, baina guztietatik eraginkorrena ahozko komunikazioa da (igorlea, hartzailea, kanala eta kodea).

Asmo Komunikatiboa: Igorle batek, beti izango du xederen bat aukeratu duen hartzaileari zuzentzerakoan. Xedeaz hitz egiten denean, elementu partehartzaile guztiak kontuan hartuz egiten dela eta hizkuntzaren funtzioei dagokienetan, berriz, komunikazio elementu bakar batean oinarrituz ari garela. Hemendik hizkuntzaren...

Frankismoa Euskal Herrian

Gerra Zibilean demokraziaren porrotaren ondoren, diktadura aro bat ezarri zen. Hala ere, frankismoaren bilakaera zehar, ezberdintasun sozialak areagotu egin ziren eta gizarte-istiluen oinarriak ezarri ziren.

Estatu berriaren eraketa eta bilakaera politikoa

Errepublikaren porrotaren ondoren, diktadura ezarri zen eta Estatu frankista berria sortu zen. Gizarteko sektore batek, eta enpresa-gizonek, frankismoari babesa eman zioten. Euskal Herrian, nekazal inguruko herri xeheak ere frankismoa babestu zuen.

Frankismoaren gizarte oinarriak hauek izan ziren:

• Tradizionalistak: Errepublikaren kontra altxatutakoak. Euskal Herrian indar handia zuten eta erregimenaren gizarte oinarririk inportanteena izan ziren.
• Falangistak: Indar urria

Kanpo migrazioaren bi mota nagusi aurki ditzakegu: tradizionala eta gaur egungoa. Kanpo migrazio tradizionala 19. mendearen erdialdetik 1975eko krisiaren arteko garaian izan zen.

Ozeano bestaldeko emigrazio tradizionala

Emigrazio iraunkorra eta laguntzakoa izan zen, eta bi goren aldi eta bi krisialdi bereizten dira.

Lehenengo gorakada aldia

Lehenengo gorakada aldia 19. mendearen erdialdetik Lehen Mundu Gerra arte izan zen. Hasieran Amerikarako emigrazioa murriztu zen, Borboitarrek oztopoak jarri zituztelako. Baina 1853tik aurrera egoera aldatu zen arrazoi hauengatik:

• Latinoamerikako herrialdeek immigranteak behar zituzten azpiegiturak eraikitzeko.
• Espainiak trabak kendu zizkion emigrazioari, eta langabeziarako irtenbide moduan erabili zituzten. Baina

Iraultza Bolxebikea eta Sobietar Estatuaren Sorrera

3.1 Bolxebikeak boterera iristea Errusian

Bolxebikeek boterea hartu zuten Errusian, administrazioa kaosean zegoelako. Leninek kaosaz baliatu zen berehala botere-hartzea gauzatzeko. Aldiz, Bolxebike Batzordearen kide batzuk konbentzitu zituzten armatan insurrekzioa egiteko alde zirela.

Urriko Iraultza

Urriaren 24-25era bitarteko gauean, bolxebikeen aldeko tropek Gurutze Gorriaren bankua, telefono-zentralak eta tren-geltokiak hartu zituzten. Bolxebikeen tropek gobernuko kideak atxilotu zituzten, Kerenski izeneko liderra ihes egitea lortu zuen bitartean. Lenin eta Trotskik gobernu berria osatu zuten.

3.2 Sobietar Estatuaren sorrera

Urriaren 26an, Leninek bi dekretu onartu zituen:

Bakearen aldeko dekretua:

Hardwarea: Biltegiratze Gailuak

Disko gogorra

Bi ezaugarri kontuan hartu behar ditugu: informazioa gordetzeko ahalmena eta abiadura. Disko gogor batean honako datu hauek gordetzen dira: sistema eragilea (Windows, Linux, MacOS...), etab.

USB memoriak edo pendrive-ak

Informazioa leku batetik bestera eramateko ezinbesteko euskarriak dira, konektatu bezain laster informazioa irakurri eta grabatzeko erabili daitezkeelako.

Memoria txartelak

Flash memorian oinarritzen diren txarteltxoak dira. Gehienak argazki- eta bideo-kamera digitaletan eta sakelako telefonoetan erabiltzen dira. Ordenagailuan irakurri ahal izateko, honek memoria-txartelen irakurgailua izan behar du.

Pantaila edo Monitorea

Monitore baten kalitatea jakiteko hiru kontzeptu izan behar ditugu...

Memoria motak

Registroak

Registroak: Kapazitatea gehienez 128 bit; exekutatzeko nanosegundo (ns) bat baino gutxiago behar du. Memoria txikienak dira. Ezin dira erosi ezta ordenagailuari gehiago txertatu.

Caché

Caché: Memoria eta CPUaren artean dago. RAMaren zati baten kopia bat izan daiteke, momentuan erabiltzen ari den informaziorako. Kapazitatea: 10 KB – 512 KB; bost nanosegundo (ns) edo gutxiago behar ditu exekutatzeko. Cache irakurtzea memoria irakurtzeko baino azkarragoa da.

ROM

ROM: Bertan BIOS kokatzen da.

RAM

RAM: Programa bat exekutatzen hasten denean, ordenagailuak behin eta berriz disko gogorrera jo beharko luke informazioa eskuratzeko eta ondo exekutatzeko; ordez, disko gogorrean egon beharrean RAM memoriara ekartzen ditu azkarrago...

Informazioaren Gizartetik Jakintzaren Gizartera

Informazioaren gizartea deitzen diogu informazioaren tratamenduak, banaketak eta erabilerak arlo guztietako jarduerak antolatzen eta kontrolatzen dituen gizarteari: ekonomikoa, soziala eta kulturala.

Informazio Gizartearen Hedapenaren Alderdiak

Hauek dira haren hedapenaren alderdi garrantzitsuenetako batzuk:

a) Informazio-kantitatea

Informazioaren igoera esponentziala izan da XX. mendearen azken laurdenean. Bigarren Mundu Gerraren ondoren hasi zen iraultza hori, baina 70eko hamarkadatik aurrera iritsi da gizarteko eremu guztietara. Bankuek, ospitaleek, enpresek eta gobernuetako sailek (ogasunak, adibidez) informazio kopuru izugarria tratatzen dute.

Eguneroko bizimoduan ere informazio ugari kudeatu,...

Hedatze txartelak

Dispositibo desberdinak konektatzeko: Monitoreak eta Bozgorailuak, mikrofonoa… Hedatze-erretenaren bidez konektatzen dira oinarri plakarekin + softwarea

Elikatze iturriak

Ordenagailuaren osagarrientzat 220 volt-eko korronte alternoa 5 eta 12 volt-eko korronte zuzenera pasatzen duen transformadorea da. Elikatze-iturriak duten potentziaren arabera sailkatzen dira. Ordenagailu modernoak 200 watteko potentzia baino handiagoa eduki ohi du. Elikatze-iturria plaka eusleari lotuta dago

Periferikoak

Sarrerakoak: ordenagailuan datuak eta aginduak kanpotik sartzeko aukera ematen dute (teklatua, sagua, mikrofonoa, eskanerra...). Irteerakoak: datuak prozesatu ondoren, ordenagailutik informazioa ateratzeko balio dute. (pantaila / Monitorea,...

Audio eta Bideo Estandar Digitalak

ADAT: Modular Digital Multitrack (MDM)

ADAT sistema (Modular Digital Multitrack, MDM) lehen formatua izan zen. Alesis-ek asmatu zuen 1992an.

ADAT sistemaren euskarria S-VHS bideo-zinta magnetikoa da, eta grabaketa helikoidala erabiltzen du. Bi erreprodukzio-buru eta bi grabaketa-buru erabiltzen ditu.

8 pista grabatu ditzake, 16, 20 eta 24 biteko kuantizazioa eta 44.1 KHz edo 48 KHz-ko laginketa-maiztasuna dituztenak. Soinua grabatu ahal izateko, zinta formateatzen da, denbora-kodea ezartzen zaiolarik. (Prozesu hau grabaketan ematen da, baina komenigarria da grabaketa aurretik egitea).

FireWire (IEEE 1394)

Apple Computer-ek 1990eko hamarkadan asmatua, plataforma guztietan erabilgarria den estandarra bilakatu da.

Sonyren