Beste ikastaroak mailako Ekonomia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Monopolioa

Eskaintzaile edo saltzaile bakarra dagoenean eta prezioa aldatzeko ahalmen osoa duenean.

Oligopolioa

Eskaintzaile edo saltzaile gutxi daudenean eta prezioa aldatzeko ahalmen handia dutenean, baina ez osoa.

Merkatu-Segmentua

Kontsumitzaile-talde bat da, behar bat asetzeko ezaugarri homogeneoak eta komunak dituena eta produktu bat eskatzen duena.

Merkatu-Azterketa

Informazio garrantzitsua, fidagarria eta nahikoa lortzeko prozesu sistematikoa da, marketineko plangintza estrategikoa egiteko arduradunek erabakiak arrisku txikienarekin hartu ahal izan ditzaten.

Marketinga (AMA - American Marketing Association)

Marketinga enpresa batean produktuak eta zerbitzuak merkatuan modu eraginkorrean sustatzeko eta saltzeko jarduera da. Jarduera honek honako...

Merkatu Kuota eta Lehia

Zer da merkatu kuota handitzea?

Enpresa batek bere merkatu kuota handitzen duenean, gehiago saltzen du eta, ondorioz, merkatuaren zati handiagoa hartzen du.

Zergatik dira lehia perfektuko enpresak prezio onartzaileak?

Enpresa batek prezioa igotzen edo jaisten saiatzen bada, diru gutxiago irabaziko luke.

Zergatik ez dira lehia perfektuko mozkinak apartekoak epe luzean?

Lehia perfektuko mozkinak ez dira inoiz apartekoak izango epe luzean, enpresak prezio onartzaileak direlako. Epe luzean, eskatzaileen beharrak eta prezioak aldatzen direnean, enpresek ere erantzun dezakete prezio-aldaketekin.

Nola banatzen dira etekinak lehia perfektuan? (bi aukera)

• Zatiak banatzea: Enpresa bakoitzak bere merkatu kuotaren arabera zerbitzu gehiago

Industri Enpresen eta Merkataritza Enpresen Zikloen Desberdintasunak

Industri enpresa baten zikloan, ekoizpen-enpresak ekoizpenerako behar dituen materialak erosten ditu lehendabizi, eta biltegian gordetzen ditu erabili bitartean. Salmentarako produktuak ekoitzitakoan ere biltegiratzen ditu. Merkataritza enpresetan, hornidura-zikloan mugimendu gutxiago daude, enpresaren jarduera produktua merkaturatu eta banatzea baita. Zikloak bi mugimendu ditu: erosketak eragindako sarrerak eta salmentek eragindako irteerak.

Izakinekin Lotutako Kostuak

• Eskabide-kostuak: Eskabideak egiteak dakartzan kostuak.
• Erosketa-kostuak: Hornitzaileari erosten diogun produktuaren kantitatea bider haren prezioa eginda ateratzen den kopurua.
• Inbentarioaren mantentze-kostua:

Zerga Zuzenak

Pertsonek edo sozietateek zuzenean ordaindu beharreko zergak dira, etekinak lortzeagatik, ondasunen jabetzagatik edo erabileragatik. Herrialde batetik bestera eta denboran zehar aldaketak izan badituzte ere, (Gipuzkoako ogasunari erreparatuko diogu) zerga zuzenen artean hauek azpimarratu behar dira:

Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga (PFEZ)

Lanagatik, kapitalagatik edo beste iturrietatik irabaziak lortu dituzten pertsonek ordaindu behar dute. Zerga progresiboa da, hau da, errendimendua handitu ahala, ordaindu beharreko tipoa ere handitzen da. Lanaren bidez, jarduera ekonomikoaren bidez edota kapitalaren eta ondarearen irabazietatik lortutakoak zergapetzen ditu.

Sozietateen gaineko Zerga

Merkataritza-sozietateek lortutako etekinen...

Finantza Sistema:

Aurreztatzaileak eta Ekoizleak Harremanetan

• Inbertsioak egiteko finantza sistema ona izango da.
• Aurreztatzaileak baditu bankoan, inbertitzaileak erlazionatzen ditu.
• Segurtasun eta errentagarritasun egoeratan gauzatzen bada.
• Moneta oreka eta finantza oreka lortzen laguntzen badu.
• Krisiak saihesteko gai bada.
• Malgua bada.

Elementu Garrantzitsuak

1. Finantza Aktibo eta Pasiboa:

• Produktuak eta zerbitzuak dira.
• Aurreztaileen eta inbertitzaileen arteko balio-bideen transferentzia ahalbidetzen dute.

2. Finantza Erakundeak:

• Bankuen lana, bitartekari lana egiten dute.
• Aurreztaile eta inbertitzaile artean, botere publikoak ezarritako lege araudiaren arabera, legezko erakunde eta agintearen arabera.

3. Merkatuetan:

• Aktibo eta pasiboen arteko trukea,

Bankuko Finantza Bitartekariak

Banku-entitateek osatzen dute talde hau, hau da, bankuek, aurrezki-kutxek eta kreditu-kooperatibek. Dirua sortzeko gaitasuna dute, eta haien finantza-aktiboak ordainketak egiteko onartzen dira, dirua baitira.

Banku Entitate Motak

• Bankuak: Enpresa pribatuak dira, eta helburu nagusia mozkinak lortzea da, bazkideen artean banatzeko.
• Aurrezki Kutxak: Irabazteko asmorik gabeko entitateak dira. Lortutako irabaziak edo mozkinak inbertsioetarako eta gizarte-ekintzetarako erabiltzen dituzte.
• Kreditu Kooperatibak: Jabeak dira dirua gordetzen dutenak (bazkideak), eta hauek ere finantza-zerbitzuen onurak jasotzen dituzte.

Banku-entitateek emandako zerbitzu nagusiak gordailuak hartzea eta maileguak ematea dira.

Bankukoak Ez Diren

Ekoizpen baliabideak

Ondasunak eta zerbitzuak ekoizteko eta banatzeko erabilitako oinarrizko elementuak dira. Hauek dira nagusiak:

• Natura baliabideak
• Lana
• Kapital ondasunak

Errentak

Ekoizpen baliabide bat denbora jakin batean erabiltzearen truke ordaindu behar den prezioa da.

Adibidez:

• Natura baliabideak: alokairuak
• Lana: soldatak
• Kapitala: interesak

Ekonomia hazkundea

Gizarte batean aldi jakin batean izandako ondasunen eta zerbitzuen ekoizpenaren balioa handitzea da. Hau lor daiteke ekoizpen baliabideak handituz edo produktibitatea hobetuz (adibidez, kalitatea hobetuz).

Enpresaren funtzioak

Enpresaren funtzio nagusiak hauek dira:

• Ekoizpena koordinatzea
• Balioa sortzea
• Enplegua sortzea
• Gizarte ongizatea handitzea

Merkatua

Saltzaileek eta erosleek ondasun edo zerbitzu...

FRANKIZIA: Kontratu honen bidez, frankiziatzaileak beste bati produktu edo zerbitzu bat merkaturatzeko eskubidea ematen dio, esparru geografiko zehatz baten barnean eta ordainsari ekonomiko batzuen truke.

Ezaugarriak:

• Frankiziatua da negozioaren jabea eta, beraz, inbertsioak egiten dituena.
• Frankiziatzaileak izena, marka, presentazio eta diseinu komun bat ematen die denda frankiziadunei; gainera, know-how eta laguntza teknikoa ematen ditu.
• Frankiziatuak frankizia horren esklusibitatea du eremu geografiko mugatu batean.
• Frankiziatuak frankiziatzaileari ordainketa egin behar dizkio.

Hau dela eta, frankizia oso erabilia da nazioarteko merkatuetan banaketa eta merkaturatze sareak ezartzeko.

LIZENTZIA: Kontratu honen bidez, lizentziatzaileak lizentziatuari...

Finantza Sistema (David, Milton, Joanes eta Ander):

1. Zer da superabita? C) Enpresa baten gastuak sarrerak baino txikiagoak direnean.
2. Zer osagai ditu finantza sistemaren egiturak? A) Erakundeak edo instituzioak, produktuak eta merkatuak.
3. Noiz argitaratu zen “Ley de Autonomía del Banco de España”? B) 1994an.
4. Hauetatik zein ez da EBZren funtzio edo eginkizun bat? D) Ustelkeriaren aurka tinko eta gogor borrokatzea.
5. Zenbat urte dira Espainiako Bankuaren gobernadorearen agintaldia? C) 6 urte eta ez da posible pertsona bera agintaldia errepikatzea.
6. Noiz onartu zen FROB? C) 2009an.
7. Zer sortu zuen bezeroarentzako laguntza gisa banka komertzialean? B) Banku zerbitzuetako eragiketak.
8. Balore Merkatuko Batzorde Nazionalaren funtzioak: D) Aurreko guztiak zuzenak

1. Ekonomia Sektoreak

XX. mendean gizarte berri bat sortu zen. Jendeak dirua dauka bizitzeko eta ondo pasatzeko. Momentu honetan, zerbitzu eta aisialdi industria garatzen dira. Hirugarren sektoreak garrantzi handia dauka gizartean.

2. Estatuaren Ekonomia Funtzioak

Estatuak funtzio garrantzitsuak betetzen ditu ekonomian:

• Ekonomia-jarduera arautzeko arauak egiten ditu.
• Sektore pribatuaren jarduera sustatzen du laguntzak emanez.
• Enpresak sortzen ditu interesatzen zaizkion sektoretan eta zailtasunak dituzten sektoretan.
• Zerbitzu publikoak ematen ditu (hezkuntza, osasuna, etab.).
• Lanpostu ugari sortzen ditu zerbitzu publikoetan (irakasleak, sendagileak, etab.). Jarduera horiek finantzatzeko zergak biltzen ditu.

3. Enpresa Publikoa vs. Enpresa Pribatua

Enpresa...