DBH mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

\n

Euskarazko hiztegia: hitzak eta definizioak

\n

Laburpena

\n

Jarraian emandako hitzak eta definizioak zerrendatu dira. Hitz bakoitza lodiz agertzen da, eta definizioa ohiko testuarekin. Edukia zuzenketa ortografiko eta gramatikalekin aurkezten da, originala mantenduz.

\n\n

Hitzak eta definizioak

\n

• \n
• aginpide: agintzeko boterea\n
• aidanez: dirudienez\n
• aise: erraz\n
• akituta: oso nekatuta\n
• aldaba: ateetako burdinazko pieza, etxeetan deitzeko jartzen dena\n
• aldarte: umorea\n
• amarru: maltzurkeria\n
• andana: taldea\n
• ardaila: eztabaida\n
• arian-arian: pixkanaka-pixkanaka\n
• arrenkura: kexa\n
• ase: gosea berdindu arte jan\n
• aztarren: aztarna\n
• burduntxali: janaria banatzeko erabiltzen den koilara\n
• burko: ohean buru jartzeko ipin­tzen den zaku modukoa\n
• deliberatu: erabaki\

Hirugarren sektorea biztanleei edo beste jarduera-sektore batzuei zerbitzuak ematen dizkieten jarduera ekonomikoen multzoa da. Hirugarren sektorean ez dira ondasun materialak ekoizten. Sektore honetan, besteak beste, hezkuntza, kultura, merkataritza eta osasungintza sartzen dira.

Zerbitzu-Sektorearen Hazkundea

Informazioaren gizartean, hirugarren sektorea sekula baino gehiago hedatu da. Batzuek laugarren sektoreaz hitz egiten dute, teknikarekin eta zientziarekin lotutako jarduera ekonomikoen multzoa izendatzeko.

Zerbitzuen Garrantzia Gaur Egun

Zerbitzuak funtzio lehentasunezko eta erabakigarri bilakatu dira ekonomiaren eta gizartearen garapenerako. Gizarteko aldaketei erantzuteko ere ugaritzen dira zerbitzuak. Adibidez:

• Bizi-itxaropena igotzeak

Ekonomia Teoria

BPGfk: BPGmp-zz-dl

Lanaldia

Lanaldia langileak bere lan-jarduera egiteko ematen duen denbora da. Espainian, lanaldiaren gehienezko iraupena asteko 40 ordukoa da.

Lan-ordutegia

Lan-ordutegia langilearen laneko eta atsedeneko denboraren banaketa da, hasiera eta amaiera adierazten dituena.

Gaueko Lan-ordutegia

Gaueko lan-ordutegia gaueko 22:00etatik goizeko 06:00etara egiten dena da. Gaueko langilea, gutxienez, eguneko lanaldian 3 ordu gaueko ordutegian egiten dituena da.

Aparteko Orduak

Aparteko orduak legezko edo adostutako gehienezko lanaldi arruntetik gora lan egindako orduak dira. Diruz ordainduko dira, edo atsedenaldi bidez konpentsatu ahal izango dira. Urtean, ezin dira 80 ordutik gora egin. Aparteko orduak beharrezkoak izan daitezke enpresan kalteren bat prebenitzeko...

Gerraren beste ondorio batzuk

Versaillesko Ituna ez zen bake-akordio izan, baizik eta alemaniarrek onartu behar izandako inposizioa (Diktat). Itun horrek Alemania eta haren aliatuak jotzen zituen gerraren erantzuletzat, eta gerra-ordain handiak ordaintzera kondenatzen zituen. Horrez gain, Alemaniak baliabide militarrak murriztu behar izan zituen, eta Renania eskualdea, Frantziarekin muga egiten zuena, desmilitarizatzea onartu behar izan zuen. Frantziak eta Belgikak bultzatu zuten Alemaniarekiko jarrera gogor hori. Britainia Handiak onartu egin zuen, baina Estatu Batuek ez. AEBek ez zuten ituna sinatu, Wilsonen 14 auzien izaera ez baitzuen errespetatzen. Horren ondorioz, hurrengo hamarkadan, Estatu Batuak borondatez bakartu ziren eta ez zuten...

XVIII. Mendeko Kultura eta Artea

Hezkuntza eta Kultura Eraldaketak

Hezkuntzan, ilustratuek hezkuntza publikoa sustatu zuten. Haien ustez, hezkuntzaren bidez soilik konpon zitezkeen gizartearen gaitzak eta gizartea aldatu. Giza zientzien arloan, Hizkuntzaren eta Historiaren Errege Akademiak sortu ziren. Hala ere, kultura-ahaleginik handiena zientzia erabilgarrietan egin zen: matematika, fisika, geografia, medikuntza, botanika eta astronomia.

Arte Adierazpenak

Espainian, arte barrokoa indarrez sustraitu zen.

Rokokoa

Rokoko estiloa gutxi zabaldu zen Espainian. Apaindura arkitektonikoa Madrilgo Errege Jauregiko eta Segoviako La Granja jauregiko gela batzuetan erabili zen. Eskulturan, forma rokokoen emetasunak Salzillorengan izan zuen eragina, eta pinturan...

Munduko ekonomiaren desorekak

Gerraren ondorio ekonomikoak

Amaierako egoera

Gerrak finantza-kostu izugarriak sortu zituen. Ondorioz, hainbat arazo agertu ziren:

• Urre-erreserbak agortzea.
• Zor publikoa erruz jaulkitzea.
• Diru-papera ugaritzea.
• Beste herrialde batzuei kredituak ordaindu beharra.
• Inflazioa eta kanpo-zorra handitzea.

Bake-itunak

Bake-itunek ondorio larriak ekarri zituzten:

• Kalte-ordain handiak ezarri ziren.
• Espazio ekonomiko handiak desegin ziren.
• Diru-batasuna eta garraio-sistemak apurtu ziren.
• Ekialdeko Europako inperio handiak desagertu ziren.
• Industria-eremuak desegituratu ziren.
• Gerra-ordainek eta aliatuen arteko zorrek tentsioak sortu zituzten.

Nazioarteko ekonomian

Merkataritza-desoreka handia sortu zen. Nazioarteko diru-sistema desegituratu...

DIGESTIO HODIAREN ANATOMIA:

AHOA: EZPAINAK INGURATZEN DUTE, GOIKO ALDEAN AHOSABAIA, BI ALDE BEREIZTEN DIRA; AURREALDEA GOGORRA ETA ATZEKOALDEA BIGUNA

UBULA ESATEN ZAION IRTENGUNEA DAUKA. HORTZ AGINEK BRRINDU EGITEN DUTE JANARIA ETA LISTUAREKIN NAHASTEN DITU JAKIAK AGOAN, ELIKADURA BOLOA OSATZEKO.

FARINGEA: AHOAREN ETA ESTE GORRIAREN ARTEKO LOTURA DA. BEHEALDEAN EPIGLOTISA DAGO, JANARIA IREENSTEN ARNAS IRTENGUNEA IXTEN DUEN ESTALKI MODUKOA.

HESTEGORRIA: TRAKEAREN ATZETIK IGAROTZEN DEN ETA ELIKADURA BOLOA FARINGETIK URDAILERA DRAMAN HODIA DA.

URDAILA: DILATATU EGITEN DEN MUSKULU ZAKUA DA. URDAUL URINA URIN GASTRIKOEA SORTZEN DUTE.HESTEGORRIA ETAURDAILA KARDIA IZENEKO IRTENGUNETIK LOTZEN DITU.PILOROA HESTEERANTZ PASATZEN DU JANARIA.

HESTE MEAHRAA: HESTE...