Batxilergoa mailako Beste ikasgaiak ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Marxen Gizaki Alienatua

Puntu honetara helduta, Marxek honako hau ulertzen du gizaki alienatutzat:

1. Bere lanaren ekoizkina

   Bere lanaren bidez eginiko produktuak berak ez diren zerbait gisa kontsideratzen dituenez, bere baitatik aldentzen da gizaki langilea, bere buruaren eta bere produktuen arteko urraketa bat jazorik.

2. Ekoizteko jarduera

   Langileak lan egiteko bere indarra saltzen dio bera ez den beste bati, indar hori helburu lukratiboetarako erabiliko duen beste bati, hain zuzen. Gizakia jarduera produktiboaz egiten denez, bere jarduera hori beste bati saldu beharrean dagoenez gero, bere izaera ere saltzen dio gogoak ematen diona egin dezan: hori dela eta, beste pertsona baten tresna bihurtzen da.

Gauzatzea eta Deshumanizazioa

Beraz, langilea gauza

Objetibismoa

Espainia ez da Europaren garapen maila berean. Bai kultura, politika, teknika zein zientzia eremuetan, Espainia zaharkituta dago eta desfase handia pairatzen du Europarekiko. Desfase horren zergatia zientzia falta da: diziplina intelektuala, zehaztasuna, metodoa, jarrera kritikoa eta arrazionaltasuna. Etekin hobeak eskaini behar dira; boluntarismoa ez da nahikoa.

Perspektibismoa

"Ni eta nire inguru-egoera naiz ni". Zirkunstantziaren arabera begiratzen diot munduari. Errealitatearen inguruan ikuspen anitzak daude, ez dago ikuspegi absoluturik:

• Adinkideak: Garai berean bizi diren guztiak garaikideak dira, baina ez adinkide. Adinkideek ideia eta bizitzeko esperientzia komunak dituzte.
• Perspektiba desberdina: Pertsona biek perspektiba desberdina

ARISTOTELES

Gizartea antolatzeko erari dagokionez, Aristotelesen arabera, gizakiak bizirik iraun nahi badu, gizaki bezala garatzeko ondo antolatutako gizarte batean bizi behar du, gizakia berez soziala baita, hau da, animalia politikoa da. Ikus daitekeenez, hemen ez da Platonengandik urruntzen.

Platonen eta Aristotelesen Gobernu Motak

Platonek eta Aristotelesek estatua antolatzeko bi gobernu mota bereizten dituzte:

• Zuzenak: Guztien ongia bilatzen dutenak (adb: monarkia, aristokrazia eta errepublika).
• Okerrak: Gobernuan daudenen interesak babesten baino ez dituztenak.

Baina gobernatzeko era bakoitza ustel daiteke:

• Monarkia usteltzean tirania bihurtzen da.
• Aristokrazia oligarkia bihurtzen da.
• Errepublika demagogia bihurtzen da.

Erregimen Errealistena

Teorikoki...

Jaun/Andre agurgarria:

Ni Ermuko alkatea naiz, eta gutun honen bidez gure herrian dugun telefonia-estalduraren arazo larria azaldu nahi dizuet. Aspalditik pairatzen dugu egoera hau, eta herritarrek etengabe kexak aurkezten dituzte, baina oraindik ez da irtenbiderik iritsi.

Telefonia-estaldura eskasaren ondorioak

Herriko hainbat tokitan seinalea oso ahula da edo guztiz galtzen da, eta horrek zaildu egiten ditu telefono-deiak nahiz Internetaren erabilera. Gaur egun mugikorra eta sarea ezinbestekoak dira lanerako, ikasketetarako eta eguneroko bizitzarako, baina gure herrian askotan ezin dira normaltasunez erabili. Horren ondorioz, bizilagunek denbora galtzen dute, arazoak izaten dituzte komunikatzeko eta gero eta etsita daude. Alkate gisa, ezin dut...

Ideologia Politiko Nagusien Kontrasteak

Kontserbadurismoa eta Komunismoa

Kontserbadurismoa eta komunismoa elkarren aurkako ikuspegi politikoak dira. Kontserbadurismoak tradizioa, ordena eta egonkortasuna baloratzen ditu, gizartearen egiturak mantenduz arazoak konpontzen direla sinetsita. Komunismoak, ordea, gizartearen eraldaketa sakona proposatzen du, klase sozialen amaiera eta jabetza pribatuaren desagerpena helburu hartuta. Bata iraganeko balioetan oinarritzen da gizartea antolatzeko; bestea, etorkizun utopiko batean. Bi ideologia hauek gizartea nola antolatu behar den ulertzeko modu oso kontrajarriak erakusten dituzte.

Kontserbadurismoa eta Anarkismoa

Kontserbadurismoa eta anarkismoa muturreko ikuspegi politikoak dira, elkarren aurkakoak ia...

Karl Marx: Materialismo historikoa eta kapitalismoa

Karl Marx (1818-1883) filosofo, ekonomialari eta pentsalari alemaniarra izan zen, materialismo historikoaren eta sozialismo zientifikoaren sortzailea. Kapitalismoaren kritika sakona egin zuen eta klase-borroka historiaren motor nagusitzat hartu zuen. Friedrich Engelsekin batera "Manifestu Komunista" (1848) eta "Kapitala" (1867) idatzi zituen, non ekonomia kapitalistaren funtzionamendua eta proletalgoaren alienazioa aztertzen diren.

Ekoizpen-eredu alternatiboak eta sozializazioa

Marxek ondorioztatu zuen sistema kapitalista burgesiaren eskuetan aberastasuna pilatzeko baliabidea dela. Hala ere, posible da enpresa-antolaketa alternatiboak garatzea. Kooperatibak edo gizarte-ekonomiako enpresak horren...

1. Testua — Aurkikuntza baserrian

Fermin Garizmendi baserrian ari zen lanean eta, bitartean, bere emazte Karmenek etengabe kexu egiten zuen ur-deposituaren inguruko arazoetaz. Euria ari zuen eta gaua hurbiltzen ari zen, baina Ferminek lanari eutsi zion aizkorarekin. Halako batean, lurra jotzean zerbait gogor topatu zuen. Lapatz-a kentzen hasi eta buru bat agertu zen. Ikusitakoarekin izuturik, Karmenek Fermin eta semea, Nestor, egoeraren lekuko izateko deitu zituen. Horrela, aurkikuntza bihurtu zen guztientzat misteriotsu eta kezkagarri.

2. Testua — Nestorren tragedia eta barne-borroka

Honek Nestorren bizitzan gertatutako tragedia eta bere barne-borroka erakusten ditu. Nestor amesgaizto baten erdian dago, bere familia eta iraganarekin borrokatzen,...

Gure proposamenaren nondik norakoak

Gure proposamena honetan datza: gure proposamenak honetan dautza. Hasteko, proposamenaren nondik norakoak azalduko ditut.

Antolakuntza eta plangintza

Ekitaldiaren antolakuntzari dagokionez, gure asmoa proiektua gauzatzea da. Garrantzia eman nahi diogu ekimenari. Ondo legoke, kultura-jarduera edo kanpaina hau gauzatu baino lehen, komenigarria izango litzatekeela planifikatzea.

Plan hori guztia aurrera eramateko, erakundearen laguntza beharko genuke.

Ikasleen ardurak eta zereginak

Ekintza hau errazteko, ikasleok ardura gaitezke informazio-orria diseinatzeaz. Txartelak erosteari dagokionez, ez duzue ezertaz kezkatu behar; gu arduratuko gara erosteaz.

Zenbait ardatz proposatzen ditugu proiektua aurrera eramateko. Horien...

Iritzi-testuaren garapena

Lehenik eta behin, uste dut kasu honetan oso ideia ona izango litzatekeela …-tzea. Hau guztia gutxi izango balitz bezala, …-k mesede handia egiten dio …-ri. Horrez gain, egin daitekeen beste gauza bat …-tzea da. Honi, beste irtenbide (aukera) on bat gaineratu nahi nioke: ideia ona da …-tzea.

Bigarrenik, eta aurreko guztia kontuan hartuta, ondo legoke …-tzea, gai honetan hobekuntzak lortzeko. Halaber, … egiteari abantaila asko ikusten diot. Nire ustez interesgarria izango litzateke …-tzea. Ahalegindu zaitez ere …-tzen. Hau gustatzen ez bazaizu, egin daitekeen beste gauza bat …-tzea da.

Gai baten analisia eta neurriak

• 1. …-(r)en garrantzia, beharra, egoera, arriskua, arazoa…
  • 1.1. Kausak eta adibideak

“Vita Activa”-ren esparruak: pribatua, publikoa eta soziala

Hannah Arendtek Vita Activa kontzeptuan hiru esparru bereizten ditu: pribatua, publikoa eta soziala.

• Pribatua: Familiaren eremua da, non biztanle bakar bat edo familia baten artean gertatzen diren gauzak hartzen ditugun kontuan; hala nola, elikadura, atsedena edo ugalketa.
• Publikoa: Politikaren eremua da, non hainbat pertsona elkartzen diren, elkarbizitza publikoa eraiki eta erakunde publikoak sortzeko.
• Soziala: Ekonomia eta kultura eremuaren artean kokatzen da; bertan, pertsonek enpresak sortzen dituzte, merkataritza-ekintzak burutzen dituzte eta kultura zein arte-jarduerak hartzen dituzte kontuan.

Arendtek, hiru esparruen arteko harremanen arabera, giza bizimodua ulertu eta deskribatu...