DBH mailako Teknologia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Sorgailu elektrikoa:

Ezaugarri mekanikoak: indarra egitearen materialak zein portaera duen jakiteko erabiltzen da.

Tentsioa: materialak deformatzeko duen barne-erresistentzia da.

Deformazioa: material batek tentsioa eragitean edo aplikatzean jasaten duen forma-aldaketa da.

Elastikotasuna: materialek hasierako forma berreskuratzeko duten ahalmena

Elastikotasun muga: deformazioa eragin duen indarrak eragiteari uztean, bere hasierako forma eta dimentsiotara itzuli ahal izateko material batek jasan dezakeen indar-karga handiena

Trakzio- erresistentzia: materialak bera luzarazten duten indarrak jasateko duen ahalmena

Konpresio- erresistentzia: materialak bera laburrarazten duten indarrak jasateko duen ahalmena

Makurdura erresistentzia: materialak bera kurbatzen edo makurtzen...

Zimenduak: Zergatik egiten dira?

Eraikinari eusten diotelako eta hura egonkortzen dutelako.

Granitoaren ezaugarriak eta erabilera

• Jatorria: Jatorri magmatikoa du.
• Ezaugarriak: Gogorra, dentsitate handikoa eta konpresio-esfortzuekiko zein ingurumen-baldintzekiko erresistentzia handikoa da.
• Akabera: Landu eta leundu daiteke, gainazalak distira izan dezan.
• Erabilera: Kolore askotakoa da eta hormak, zoruak eta sukalde-gainekoak egiteko erabiltzen da, besteak beste.

Zeramika lortzeko prozesua

Zeramikazko materialak buztina beste material batzuekin (harearekin eta metal-oxidoekin) nahastuta lortzen dira:

1. Nahasketa xehatu eta ura gehitzen zaio.
2. Moldeatu egiten da nahi den forma emateko.
3. Lehortu eta labean sartzen da, egos dadin.

Beira bikoitza leihoetan

Beira...

Zeramika tradizionalak

Buztin lokatzak sutan egosita sortzen diren zeramikak dira. Buztinak lehenengo material artifizialak dira. Erabileraren arabera 2 mota daude: eltzegintzako buztinak eta lozako buztinak. Kalitatearen eta propietateen araberako sailkapena:

• Terrakota edo eltzegintza-buztina: kolore gorria edo horixka eta ehundura porotsua dutenean.
• Loza: kolore zuria eta ehundura porotsua dutenean.
• Gres: horixka eta gris bitarteko kolorea badute, ez dute ehundura hain porotsua.
• Portzelana: kolore zuri erdi gardena eta ehundura iragazgaitza dutenean.

Buztinen osagaiak

Buztinek hiru osagai dituzte: buztina, silizea eta feldespatoa. Buztina aluminio hidratatuzko silikatoek eta beste oxido batzuen kantitate txikiek osatzen dute. Silizea tenperatura...

Aire Konprimituaren Ekoizpena eta Erregulazioa

• Airea: Erabilgarria izan dadin, konprimitu egin behar da; horretarako, presio atmosferikoa baino presio handiagoa lortu behar da.
• Konpresorea: Aire konprimitua lortzeko erabiltzen da. Bi mota nagusi bereizten dira: enbolodunak eta turbinadunak.
• Mugimendua: Konpresore mota guztietan, airea konprimitzeko biraketa-higidura bat behar da. Higidura hau motor elektriko edo errekuntza-motor batek sortua izan daiteke.
• Erregulazioa: Konpresoreak hornitzen duen emaria une bakoitzeko kontsumora egokitzeko prozesua da.
• Metagailua: Aire konprimituaren biltegiratzea ahalbidetzen duen osagaia da.

Airearen Tratamendua eta Neurketa

• Iragazkia: Aire konprimituari ur kondentsatua eta ezpurutasunak kentzen dizkio. Hondakinak

Larrialdi Kasuetan Egin Beharrekoak

Atmosfera Kutsatua

Zergatik gertatzen da?

• Gasen ihesengatik.
• Substantzia lurrunkorren isurtzeagatik.

Zer egin?

• Gas botilatik badator, itxi botila.
• Leihoak ireki eta gas erauzketa sistemak martxan jarri (atmosfera erregarria bada, ez ireki).
• Laborategia hustu.

Substantzia Kimiko edo Biologikoen Isuriak

Zer egin?

• Isuritakoa jaso, gailu egokiekin.
• Isuritakoa sukoia, erregaia, toxikoa edo arrisku biologikokoa bada, laborategia hustu eta garbiketa segurtasun neurri egokiekin egingo da.

Sutea

• Sua txikia bada, itzalgailu batekin itzali.
• Sua handiagoa bada:
  • Suhiltzaileei deitu.
  • Arriskua badago, hustu eta leihoak eta ateak itxi, oxigenoa ez sartzeko.
  • Kea asko badago, lurretik arrastaka atera, ahoa eta sudurra trapu heze batekin estaliz.

1. Zertan bereizten dira elektrizitatea eta elektronika?

Elektrizitatea: Energia elektrikoa beste energia mota batzuetara eraldatzea bilatzen du.
Elektronika: Kontrol-ekintzak egiteko eta informazioa prozesatzeko erabiltzen da.

2. Zertan bereizten dira osagai pasiboak eta aktiboak?

Pasiboak: Iristen diren seinaleen anplitudea aldatzen ez dutenak dira.
Aktiboak: Seinaleak anplifikatzen edo txikiagotzen dituztenak dira.

3. Zertarako erabiltzen da silizioa elektronikan?

Eguneroko bizitzan erabili ohi ditugun aparatu guztiek dauzkaten txip elektronikoak fabrikatzeko.

4. Zer da zirkuitu integratua?

Material erdieroalezko bloke berean elkarrekin konektatuta dauden osagai pasiboz eta aktiboz eratuta daude, zirkuitu mikroskopikoak edo mikrotxipak sortuz.

Diodoak

• Erdieroaleekin

Eguzki-energia vs. Energia nuklearra

Sarrera

Lan honetan bi energia mota alderatuko ditugu: eguzki-energia (berriztagarria) eta energia nuklearra (berriztaezina). Azterketa honen helburua, ondoren, jasotako informazio guztiarekin poster zientifiko bat osatzea da.

Eguzki-energia

Eguzki-energia eguzkitik lortzen den energia berriztagarria da. Batez ere, elektrizitatea eta energia termikoa lortzeko erabiltzen da.

Gizakiak antzinatik atera dio onura eguzki-energiari, garatutako teknologiaren bidez. Energia eolikoarekin eta energia hidroelektrikoarekin batera, energia berriztagarrien multzo nagusia osatzen du.

Erabileraren adibide batzuk:

• Berotze eta hozte sistemak (adibidez, ura berotzeko).
• Edangarria den ura destilatzea eta desinfektatzea.
• Argi naturala.

Zuntzak eta Ehun-Materialak

1. Ehun-Materialen Definizioa

Ehun-material deritze irun edo haritu daitezkeen, eta beraz, ehundu daitezkeen zuntzez osatutako materialei.

2. Zuntzen Propietateak

Zuntzaren kalitatea eta erabilerak honako propietate hauen araberakoak dira, besteak beste:

• Luzera
• Mehetasuna
• Trakzioarekiko erresistentzia
• Testura
• Xurgagaiztasuna

3. Zuntzen Kalitatea Zehaztea

Zuntzaren kalitatea eta erabilerak propietate hauen araberakoak dira, besteak beste: luzera, mehetasuna, trakzioarekiko erresistentzia, testura eta xurgagaiztasuna.

4. Zuntzen Luzera

Zentimetro bat baino gehixeagotik metro batera artekoa izan daiteke.

5. Zer da Irutea?

Irutea: Zuntzak elkarri lotu eta horrela haria lortzea da.

6. Irute Prozesuaren Historia

Iruteko prozesua, garai...

Plastikoen Industria-Lanketa

1. Plastikoak merkaturatzeko formak idatzi itzazu.

Hautsa, bolatxoak, pikorrak eta fluido likatsuak.

2. Estrusio prozesuaren bidez lortzen diren produktuak idatzi itzazu.

Hodiak, errezelen errailak, profilak, plakak eta xaflak.

3. Estrusio prozesuaren 4 urratsak idatzi itzazu.

1. Pikorrak tobera deritzon inbutu erraldoi batetik erortzen dira, eta torloju amaigabe batean sartzen dira; torloju horrek mugitu eta aurrerantz bultzatzen ditu.
2. Zilindroko horma beroekiko ukipenean, masa berotu egiten da, urtu arte; horrela, egitura biguna, trinko eta homogeneoa hartzen du.
3. Torloju beraren presioak eraginda, masak burua edo trokela zeharkatzen du, eta horrela, amaierako forma hartuz joaten da.
4. Hozteko hormekiko ukipenean, produktua