Oposizioak mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Demografia: Biztanleriaren azterketa

Demografia: Lurralde jakin bateko biztanleria aztertzen duen zientzia da.

Biztanleriaren dinamika

Biztanleriaren dinamika zein den jakiteko, heriotzak, jaiotzak eta migrazio-mugimenduak aztertu behar dira.

Jaiotza-tasa

Jaiotza-tasa: Jaiotza-tasak adierazten du zenbat jaiotza egon diren lurralde batean, normalean urtebetean. Kopuru hori handia ala txikia den jakiteko, jaiotza-tasa gordina kalkulatzen da.

Heriotza-tasa

Heriotza-tasa: Adierazten du zenbat heriotza egon diren urtebetean lurralde jakin batean. Kopuru hori handia ala txikia den jakiteko, heriotza-tasa gordina kalkulatzen da.

Haurren heriotza-tasa

Haurren heriotza-tasa: Urte bat egin baino lehen hiltzen diren haurren kopurua aztertzen da. Haurren heriotza-...

Sarrera eta Testuingurua

Testua erreginak eta Espainiako Garapen Ministroak sinatu zuten, eta Gobernu liberal aurrerakoiak Espainiako Gorteen aurrean aurkeztu zuen legea, liberalismo ekonomikoa bultzatzeko egin ziren lege gehienak bezala.

Lege honek ezaugarri hauek ditu:

• Izaera juridikoa: Lehen mailakoa, zuzena eta publikoa da, lege bat delako eta Gaceta de Madrid egunkarian argitaratu zutelako ekainaren 6an. Trenbidea arautzen du.
• Eduki ekonomikoa: Aurreko garapenak bultzatzen zituen.
• Eduki politikoa: Monarkia liberala egonkortzen laguntzen du.

Espainia iraultza burgesaren barnean zegoen, baina herrialde azpigaratua zen. Industria Iraultza aurrera eramateko, burgesek ezinbestekotzat ikusten zuten trenbide sarearen eraikuntza, pertsonak eta lehengaiak...

Testua: Kokapena

Lehen mailako testu juridikoa da, 1855eko Trenbidearen Legearen artikulu batzuk azaltzen dituena. Isabel II.aren garaian aldarrikatutako testua da, dirua dutenei zuzendua, trenbidearen garapenerako beharrezko kapitala lortzeko helburuarekin. Ekainaren 3an aldarrikatu eta 6an argitaratu zen.

Analisia: Ideia nagusiak

• Estatuaren baimena: Trenbidearen eraikuntza estatuarentzat estrategikoa zen; gobernuak erabakitzen zituen lerroak.
• Laguntzak eta erraztasunak: Gobernuak abantailak eman zizkien konpainiei kapitala bermatzeko, eraikuntzarako eta martxan jartzeko. Enpresek ondasunak inportatzeko aukera izan zuten.
• Zabalera: Trenbidearen zabalera 1,80 metrotan zehaztu zen (Europako 1,43 metroen aldean). Bi hipotesi daude: frantsesen inbasio

Kode Genetikoa: ADN eta Proteinen arteko Lotura

ADNa material genetikoa dela jakin ondoren, ikerketa sakonak egin ziren agindu genetikoak ADN molekulan nola biltzen eta antolatzen diren argitzeko. Horrez gain, proteina baten aminoazidoen eta horiek kodetzen dituzten ARNm-aren nukleotido hirukoteen arteko lotura zein den zehaztu zen; hau da, kode genetikoa ezartzeko prozesua.

Kode Genetikoaren Ezarkuntza

Kode genetikoa ARNaren base nitrogenatuen eta horrek kodetzen dituen aminoazidoen arteko lotura da. Baldintza arruntetan, proteinetan hogei aminoazido baino ez daude. Horiek kodetzeko, gutxienez, hiru nukleotido behar dira.

• Informazio-unitatea nukleotido bat izanez gero, konbinazio balizkoak 4 izango lirateke.
• Bi nukleotido izanez gero, konbinazioak

70eko hamarkadako euskal poesia

• Mikel Lasa: Sinbolismotik existentzialismora eraman zuen bere obra.
• Arantxa Urretabizkaia: Poesia intimista eta literatura femeninoa. Lan nagusia: San Pedro bezperaren ondorengoak poema luzea.
• Ibon Sarasola: Olerki bakarra du poemagintzan. Ironiaren erabilera eta modernotasuna dira olerki "minor" horrengan azpimarratutako ezaugarriak.

Konpromisodun olerkariak

• Xabier Lete:
  • Lehenengo liburuan, Egunetik egunera orduen gurpillean, poesia soziala landu zuen, estilo zuzen eta errealistan.
  • Bigarrenean poesiari buruzko gogoeta egin zuen: Bigarren poema liburua.
  • Urrats desbideratuak liburuko olerkiek ia heriotzara eraman zuten.
  • Gaixotasunak gaindituta idatzitako liburuak: Biziaren ikurrak eta Zentzu antzaldatuen poemategia.

1. Etimologia eta Esanahia

Etimologikoki nondik datorren: Filosofia hitza grekotik dator eta bi hitzez osatuta dago: philo (adiskidetasuna, maitasuna) eta sophia (jakinduria).

Jakinduriaren laguna esan nahi du. Pitagoras bere burua filosofo gisa izendatu zuen lehen pertsona izan zen.

Esanahia: Philo-k maitasuna esan nahi du, eta sophia-k, aldiz, jakinduria. Horregatik, bi hitzak batuta, jakinduriarekiko maitasuna esan nahi du.

Definizioa: Gizartean eta errealitatean gertatzen diren gauzetan oinarritzen den ikasketa eta hausnarketa da.

2. Sorrera: Non eta Noiz

Filosofia K.a. VI. mendean sortu zen, Mileton (Grezia).

3. Sorrera Faktoreak eta Arrazoiak

Fenomeno naturalen azalpen mitikoen ordez azalpen arrazionalak emateko asmoz sortu zen filosofia (Mitotik...

Hidroterapia Teknikak Estetikan

1. Konpresak eta Kataplasmak

1.1 Konpresak

Ur hotzez edo beroz bustitako oihalak edo mihiseak tratatu beharreko zonan jartzen dira, eta ur horrek gehigarriak izan ditzake.

• Ur beroa (Ur b): (38°C/44°C). Analgesikoak izango dira, muskuluak lasaituko dituzte eta uretan disolbatutako substantziak barneratzen lagunduko dute. Ez dira inoiz aplikatuko arazo baskular periferikoak dituzten azaletan (telangiektasiak, barizeak, kuperosia, etab.). Lurrunaren ordez erabili daitezke aurpegian garbiketa bat egin baino lehen.
• Ur hotza (Ur h): (10°C/20°C). Aplikazioa laburragoa izango da. Aplikazioaren ondorioz, hodi-uzkurdura gertatuko da. Erabilgarria da azal kongestionatuetan eta erauzte nahiz depilazioaren osteko hanturetan.

Ezagutzaren ekonomia

Ezagutzaren ekonomiaren eredu berriak estrategia-aldaketa ekarri du: estrategia berria ideietan, produktu berezietan eta premiei egokitutako zerbitzuetan oinarritzen da.

Ezagutzaren ekonomian, ikerketak, garapenak eta berrikuntzak sortzen dituzte kosturik altuenak.

Hazkunde ekonomikoa lortzeko baldintzak

Hazkunde ekonomikoa lortzeko hurrengoa beharrezkoa da:

• I+G+b-n inbertsioa egitea.
• Ezagutza, teknologia eta berrikuntza enpresa berriaren funtsezko baliabideak dira.
• Teknologia berriak erabiltzea lagungarria da produktibitatea handitzeko.
• Enpresaren esparrua etengabeko zabalkuntza-prozesuan dago.
• Enplegu-eskaintzak kualifikazio handiko profesionalentzat dira batik bat.
• Herrialdearen aberastasuna sortu egiten da.

Eredu ekonomikoen alderaketa

Eredu

Sokrates eta Sofisten arteko ezberdintasunak

Sokratesek eta sofistek era desberdinetan pentsatzen dute:

Sokratesen metodoa eta etika

Sokratesentzat egia aurkitzea helburu garrantzitsua da eta, horretarako, elkarrizketan aritzen zen bere metodoekin:

• Ironia: bere solaskidearen aurrean ezjakinarena egiten du, bestea zalantzan jartzeko.
• Maieutika: solaskideari galderak eginez, egia bere barnetik ateratzen laguntzen dio.

Sokratesek Daimon deritzon jainkoan sinisten zuen. Berarentzat legea beharrezkoa da eta beti bete behar da; horregatik, heriotza-zigorra onartu zuen ihes egin beharrean. Zuzentasunez jokatzea denon onerako dela uste zuen.

Sofisten ikuspegia

Sofistentzat, berriz, egia ezagutzea ez da helburu bat; dirua eta arrakasta lehenesten dituzte. Diskurtsoetan...

Antzerkia

Plauto

Herriko hizkera erabiltzeko gai zen. Bere lanetatik hogei komedia baino ez ditugu ezagutzen. Bere lanen argumentuak greziar komediatik hartzen zituen. Titulu batzuk: Miles gloriosus (soldadu harroputza).

Terentzio

Bere komedien monologoetan, pertsonaiak bere barne-bizitza, zalantzak, eskrupuluak eta borroka moralak aurkezten ditu. Giza harremanetan samurtasuna eta ulermena agerian dira. Terentziok aurkezten dituen pertsonaiak gizatiarrak izateak eduki morala ematen dio bere lanari.

Musika-zatiak eta hitz-jokoak gutxitu egiten zituen, eta horregatik ez zuen herriaren gustua ase.

Epika

Virgilio

Virgilio poetarekin, epika latindarrak bere gailurrik gorena lortu zuen. Bukolikak eta Georgikak izeneko obrak idatzi zituen. Geroago hasi zen...