Bizitzaren ukazioa da nihilismoa, honen arabera bizitzak ez baitu zentzurik. Hau gainditzeko, nondik zetorren aztertu zuen Nietzschek. Mendebaldeko kulturaren ardatz osatzen zuten filosofian, erlijioan eta moralean bilatu zituen arrazoiak (aztertuz eta kritikatuz). Filosofia indartsu kritikatu zuen, kontzeptuak intuizioen gainetik jartzeagatik. Horrek benetako errealitatearen ikuspegi akastuna eragiten zuela uste zuen, bizitza eta errealitatea kontzeptu bidez ezin baitira ulertu. Moralari dagokionez, bizitzarekin lotutako balioak galtzen ari zirela adierazi zuen. Kristau morala izan zen bere kritikan erdigunea. Nihilismoa gainditzeko, berak bizitzarekiko nahia aldarrikatu zuen. Bertan, funtsezkoak ziren "Jainkoaren Heriotza", balioen...
Mendebaldeko kultura kutsatzen duen faltsukeria metafisikoen multzoa da. Hutsegite honen jatorria bizitzari uko egiteak dakar. Gizakiak bere burua engainatzen du, bizitzaren funtsa, zentzua eta zerizana mundu idealean kokatzen dituelako. Gezurrezkotasuna gizaki koldar eta ahulek sortu eta gidatzen dute. Platonek bi munduen arteko bereizketa egiten duenean, erlijio judu-kristauak bikoizkeria bera egiten du, ongiaren kontzeptua Jainkoarengan pertsonifikatzean. Akatsa berdina da: mundu erreal eta sentigarria itxuratzat hartzea, eta mundu iraunkor eta absolutu ideala sortzea.
Egia
Pasarte honetan, gezur metafisikoari kontrajartzeko erabiltzen du Nietzschek egia hitza, eta alde horretatik, egia sentigarriarekin parekatzen du. Nietzscherentzat,
Metodo enpirikoa, gauzei buruko ezagutzak norberaren esperientzian oinarritzen ditu.
Descartesen Metodo Filosofikoa:
Descartesen metodo filosofikoa 'dubito, ergo cogito, ergo sum' da, hau da, 'dutela zalantzan, beraz, ikusten naiz; ikusten naiz, beraz, baino baino'. Metodo honetan, zentzugabekeriaren eremuan oinarritzen da, zalantzak eta hausnarketak eginez. Hau da, Descartesk zuzenki zalantzan jartzen duen edozein ideia ez da egia, baina, hala ere, ikusten duenaren existentzia ziurtatzen du.
Descartesen Izaki Perfektuaren Ideia:
Descartesen izaki perfektuaren ideia zera da: idea hori ezin da izan zentzugabekeri bat. Hau da, izaki perfektuaren ideia, baita idea hori dutenek ezin dutela penatuko, izan ere idea horrek
Nietzschek gogor kritikatu zuen Platonen lana; are gehiago, Nietzschek proposatutako teoriak Platonen teorien aurkakoak dira. Hori esanda, haien arteko alderik handiena jainkoaren existentziarekiko jarrera litzateke.
Nietzschek beti arbuiatzen du edozein jainkoaren ideia, jainkoa manipulatzailea delako eta gizakiaren esentzia dionisiakoa ukatzen duelako. Bestalde, Platonentzat jainkoa beharrezkoa da existentzia azaltzeko. Platonek jainkoarengan sinesten du eta Nietzschek ez; hala ere, biak ados daude unibertsoa sortu aurretik kaosa zegoela.
Gainera, Nietzschek eta Platonek errealitatea aztertzeko metodo ezberdinak defendatzen zituzten. Platonek analisi zientifiko bat aukeratzen zuen, zientzia enpirikoek gidatuta, matematikak...
Marxek Europako industrializazioa gorenean zegoenean izan zuen indarra, garai hartako eta etorkizuneko langileei begiak zabaldu zizkien marxismoaren bitartez.
Marx, Nietzsche eta Erlijioaren Kritika
Marx eta Nietzsche ateoak ziren, eta biek ere erlijioaren aurka gogor egiten zuten. Nietzscheren ustez, erlijioa indartsuen aurkako ahulen matxinada da. Azken epaiketan, goi-mailako gizakiak zigortuak izango dira Jainkoaren aginduak betetzen ez badituzte, eta hori ahulen mendekua izango da. Marxen ustez, erlijioa klase menperatzaileak egindako asmakizun bat da, klase menperatua zapalduta edukitzeko eta herriaren iraultza galarazteko.
Alienazioa Marxen Pentsamenduan
Alienazioa, Marxentzat, pertsona batek norbera izateari...
Mendebaldeko Zibilizazioaren Kritika eta Bitalismoa
Nietzschek Mendebaldeko kultura kritikatzen du. Bere arabera, zientziak, filosofiak eta erlijioak galbidera eraman dute gizakia eta giza bizitza pozoitu dute. Iruzur hori Sokratesen pentsamenduarekin hasten da, baina metafisikaren asmatzailerik garrantzitsuena Platon da. Bere errorerik iraunkorrena: pentsatzea benetan balio duena beste mundu batetik datorrela, hau da, ezin dela mundu honetakoa izan. Nietzscheren iritziz, bizitzari, aniztasunari eta aldaketari zieten beldurra da jarrera honen kausa. Dualismo hau kristautasunak areagotu egingo du: bizitza malkoen harana da eta kristauen aberria zerua da. Filosofoak ez daude gustura mundu materialarekin, eta mundu materialaz haratago dagoen beste...
Mendebaldean, eta Europan bereziki, onginahia, etsipena eta ahultasuna bezalako balioak goresten dira, irrika eta indarra bezalakoak albo batera utziz.
Nietzscheren Kritika
Nietzscheren ustez, Mendebaldeko zientzian, filosofian, erlijioan eta beste zenbait esparrutan erabili diren ereduak gizakiaren kalterako izan dira. Prozesu honek Platonen pentsamenduan du hasiera eta kristautasunarekin sendotu zen.
Dualismo Metafisikoa
Mundu fisikoarekin gustura ez zegoen filosofoak, haraindiko mundua asmatu zuen. (Dualismo metafisiko edo ontologikoa)
Gure galderen erantzun asko mundu horretan kokatuko dituztelarik.
Platonengandik datorren tradizio filosofikoaren arabera, ezinezkoa da etengabeko bilakaeran dagoen munduan egia ziur
Nietzschek bizitzaren alderdi iluna, gaiztoa, femeninoa, afektiboa… aldarrikatzen ditu. Bere ustez, errealitatea ezin da soilik modu arrazionalean ezagutu, bertan irrazionaltasuna garrantzitsuagoa delako. Nietzschek sustatzen duen filosofiak argitasunera eraman beharrean, iluntasunera eramaten gaitu, irrazionaltasunari garrantzia handia ematen diolako. Honen ondorioz, idealismoa gogorki kritikatu zuen, arrazionaltasunean oinarritzen baita.
Bere lehenengo liburuan “Tragediaren sorrera musikaren espirituan”, Nietzschek bizitza modu berri batean aztertu eta ulertu zuen. Konturatzen da guztiok bi alderdi ditugula:
Alderdi Apolineoa: Hau harmonia, edertasuna, neurria eta orekaren adierazgarria da. Arrazionaltasuna
Descartesek dioenez, Jainkoak aske egiten gaitu, baina gure portaera gorputzaren bidez erabat determinatuta gauzatzen da. Askeak garela argudiatzeko, Descartesek argudio bat erabiltzen du: zalantzak izateko libreak izan behar gara, eta zalantzak ditugunez, libreki erabakitzeko aukera dugu. Askatasun hori eta mundu determinatuaren existentzia nola diren posible, Jainkoaren ahalmen orokorrean uzten du.
Jainkoaren Existentziaren Frogapena
Gugan dugun izaki infinituaren ideiak izaki infinitu hori benetan existitzea eskatzen du. Jainkoaren ideia badut, hura existitzen delako da.
Jainkoa existitzen denez eta ona denez, bere buruan ditugun ideia guztiak egiazkoak direla jakingo dugu. Jainkoak arrazoimena eman digu...
Helburua greziar-erromatar arte klasikoaren mailara iristea zen.
Gizakiaren neurrira itzultzen ahalegindu ziren: Errenazimentuko gizakiak pentsalari klasikoak, aurrerakuntza zientifikoak eta asmakuntza handiak ezagutzen zituen, eta unibertsoaren erdigune sentitu zen (antropozentrismoa).
Unibertsoaren, pentsamenduaren eta artearen ikuspegi unitarioa zuten.
Unibertsoan gertatzen zen guztia arrazoitu egin zitekeen, mundua arrazonagarria delako.
Mundu-ikuskera berri bat sortu zen, heliozentrismoa, eta geozentrismoa baztertu zuten.
Mezenas edo babesleek Errenazimentuko artea eta kultura bultzatu zituzten (Floren-tziako Medici familiak, Erromako Julio II.a aita santuak...).
Artista anonimoa desagertu eta izen-abizeneko jenioa sortu
