Beste ikasgaiak ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak

Testu mota. Testu sozioekonomikoa da, Arthur M. Schlesingerrek 1957. urtean idatzitako Antzinako Ordenaren Krisia, 1919-1933 lanetik aterata. Egileak 1931ko egoera deskribatzen du, hizkuntza arin eta konprometituaren bidez. Historialari gisa, Depresio Handiaren hondamena eta haren eraginak azaltzen ditu. Irakurlea hunkitzen du deskribapen gogor eta gordinarekin, eta ziur asko, egileak oraindik bere nerabezaroaren oroitzapenak ditu.

Ideia nagusia

Testuaren ideia nagusia estatubatuar gizarte gehienaren egoera kaskarra da (depresioaren bigarren neguan), hau da, 1931n, 1929ko burtsaren krisiaren ondorioak gero eta handiagoak izan zirenean; izan ere, ekonomia- eta gizarte-sektore guztietan izan zuen eragina. Egileak Chicagoko egoera azaltzen du, baina...

GENEREO IKUSPEGIA: Mundu Gerra edo 40' arte, Gizarte Mugimenduetan Langileena Nagusi edo Dominantea Zen

Zuzenduak diren erakundeak sortzen joan dira, Autonomi Erkidego bakoitzak generoen berdintasun politika egituratzen duen plan bat osatzen duelarik. Nafarroa, salbuespen bat izan da zeren, 1998-2000 eperako Aukeren Berdintasun Plana osatu arren, Legebiltzarrak ez du jarraian onartu. Hala ere, 2002an, lege prozesu bat hasten da berdintasun legea onartzeko, Nafarroako Erkidego Forala aitzindaria izanik. Emakumearen Erakundeak bultzatutako egitura autonomikoen sorrera baliagarria izan da generozko politikak indartzeko. Nahiz eta Europako beste herrietan baino beranduago sortu, jarraian aurrekontu eta giza baliabide propioak ukan ditu.

Generoaren ikuspegia instituzionalizatzeaz gain eta pentsaera aldaketak sumatzeaz gain, beste aldaketa nagusi bat...

Botere eta botere-harreman kontzeptuei dagokienez, herritar hezitzaile feministen lanak eta botere nozioak mundu feministan duen gero eta garrantzi handiagoak bereganatzea erraztu du.

Botere guneak

Boterea botere guneak identifikatzeko erabiltzen da. Foucault ez da erakunde batzuetara mugatu. Difuminatuagoa da. Leku guztietan dago.

Enpoderamenduaren ulermen zabala

Gaur egun, feministek enpoderamenduaren ulermen zabala dute, boterearen definizio instituzional eta formalez gain, pertsonala zein politikoa den iritzia nagusitu baita. Enpoderamendua ez da soilik erabakietan parte hartzea, baizik eta uletaraztea emakumeak gai direla eta zilegitasun osoa dutela erabakiak hartzeko. Hiru osagai hartzen ditu barne: pertsonala, erlazionala eta kolektiboa....

Textuaren analisiarekin jarraituz lehenengo paragrafoan adierazten da, Estatu Batuetako jendeak aldaketa bat nahi duela eta hori aldarrikatzen dute. Jendearen artean ez dadila desberdintasunik egon, hau da, Estatu Batuak izan daitezela./ Bigarren paragrafoarekin jarraituz, biztanleriaren artean zegoen desberdintasunak adierazten ditu. Garai batean, emakumezkoek ezin zuten botoa eman emakumea zelako eta azalaren kolorearengandik./ Lehenago, emakumeak ixildu nahi zituzten eta beraien itxaropenak gutxietsi./ Hirugarren paragrafoan, depresioaren aurka borrokatzeko 'New Deal' sortu zela eta ondorioz enplegu berriak eta xede komunak sortu zituzten./ Hurrengo paragrafoan, demokrazia salbatzeko zer egin zuten adierazten du: bonbak erortzea eta mundua...

Materialismo Historikoa Marxek garatutako teoria filosofikoa da, historiaren bilakaera zientifikoki ikertzeko bidea emango lukeena. Gizarte antolaketa eta bilakaerari buruzko hausnarketa proposatzen du, baita borroka politiko eta ideologikorako tresnak eman ere, gizarte komunista gauzatzeko helburuarekin.

Historiaren Ikusmolde Dialektiko eta Materialista

Dialektikari buruz hitz egiten duenean, Marxek errealitatea prozesu bat dela esan nahi du. Bere ustez, errealitatea era dialektikoan ari da bilakatzen. Marxen ustez, gizarte baten harremanak eta legeak ulertzeko, gizarte horren bizi-baldintza materialei, ekonomikoei eta abarri erreparatu behar zaie. Horrela, garai historiko bakoitza definitzeko, bere produkzio-moduari egin behar zaio kasu. Aro...

3. gaia:
ALIENAZIOA LANEAN
3.1. Laburpen-eskema
Hurrengo ideiak aurkezten ditugu:

1. Alienazioaren kontzeptua filosofikoa da batez ere.
2. Karl Marx-en ustez, alienazioa langileak lanean bere burua ez errealizatzean datza batik bat (norbere errealizazio edo autorrealizaziorik eza).
3. Alienazioa modu enpirikoan aztertzeak zailtasunak ditu.
4. Ezin da laneko poz edo asetasunik ezaren kontzeptua alienazioarekin parekatu.
5. Alienazioa norberak baloratzen ―nozitzen eta neurtzen― duen kontzeptua da; ez dago adierazle neutroen bidez azaltzerik.
6. Halaber, gizarteko sektore zehatzek ere eragiten dute egoera alienatzaileak zeintzuk eta nolakoak diren erabakitzen. Alienazio-egoerak edo baldintzak, hortaz, ez dira guztiz objektiboak.

Errenazimentua: XII. mendean Europan hasten den mugimendu kulturala da, eragin handiena XV. eta XVI. mendeetan izan zuelarik. Errenazimentuaren bereizgarria pentsamendu humanistaren hedatzea da. Honek balio klasikoen (greko-latindarren) itzulia erreibindikatzen du. Urte askoren ondoren greziar testuen lanketa itzuli zen Europara, eta honi esker munduko eta naturarekiko ikuspegi berria estimulatzen da. Beraz, aurrerapen tekniko eta kulturalei esker (Gutenberg-en inprenta adibidez), errenazimentuko antropozentrismoa Erdi Aroko teozentrismoari inposatzen zaio. Gainera, greko-latindar modeloaren errekuperazio honek mitologia klasikoaren garrantzia dakar errenazimentuan, olerkari greko-latindarren gai gustokoenetako bat izan baitzen. Errenazimentuko...

Gizarte-langintzarako genero-sistemen analisia estrategikoa da, gizarteak egituratzeko oinarrizko printzipioaz ari delako. Jaiotzen garen unetik sozializazio-prozesu bereizgarri batean murgilduta gaude. Sozializazio bereizgarriaren bitartez, sexuaren arabera rol ezberdinak esleitzen zaizkie. Genero-rolak pertsona batek bere sexuaren arabera bete behar dituen funtzio eta betebeharrak dira. Genero-rol hauek pertsonek gizartera egiten dituzten ekarpenak, garatzen dituzten ekintza zehatzak eta gaitasun eta jarrerak arautzen dituzte.

Feminismoa sistema patriarkala sustatzen duten ideologia eta estrategiak erakutsi eta salatzen dituen mugimendua da. Sistema patriarkalean bizi diren emakumeek jasaten duten ezberdintasun- eta bazterketa-egoeraz informazio...

Sozialismo Utopiko Frantsesa

Lehen etapa: Saint-Simon eta Fourier

Saint-Simongo kondeak Estatuak ekonomian esku hartzearen alde egin zuen, pobreenen mesedetan, eta lehen aldiz erabili zuen "elkartasun" kontzeptua. Charles Fourier, berriz, naturara itzultzearen aldekoa zen eta falansterioak sortzea sustatu zuen. Hauek nekazaritza eta industria kolonia kooperatiboak ziren, non bakoitzak nahi zuen lana aukeratu eta nahi zuenean aldatu zezakeen.

Bigarren etapa: Pierre-Joseph Proudhon

Pierre-Joseph Proudhonek Zer da jabetza? obra funtsezkoa idatzi zuen, eta galderari honela erantzun zion: «Jabetza lapurreta bat da». Pertsona guztien berdintasuna eta justizia soziala defendatu zituen, eta horretarako Estatuaren eta legeen beharrik ez zegoela zioen....