Espainiaren Afrika Politika: 98ko Krisia eta Annualeko Hondamendia
Espainiaren Afrika politika hiru koordenatutan biltzen da:
- 98ko hondamenaren garrantzia.
- Espainiak Afrikan izandako tradizio historikoa.
- Ingelesen eta frantsesen arteko lehia koloniala.
98ko Krisiaren Ondorioak eta Erregenerazionismoa
98ko hondamenak eragindako depresioak elkarren aurkako bi joera sortu zituen:
- Kolonialismoaren eta militarismoaren aurkako joera (errepublikanoak eta langileak).
- Costaren erregenerazionismotik sustatzen zena: Espainia Europako potentzien taldean sartzeko ahalegin erregenerazionista. Garai hartan, nazioen ospea botere kolonialaren arabera neurtzen zen.
Espainiaren Ekintza Afrikan (XIX. mendea)
XIX. mendean, Espainiak ekintza belikoetan parte hartu zuen Afrikan. Adibidez, Afrikako Gerra (1859-1860) Ceutaren inguruan gertatu zen, non Prim jenerala nabarmendu zen.
1893ko Gerra Melillan izan zen, eta Espainiak eta Marokok ituna sinatu zuten Sevillan, 1894an.
Marokoko Protektoratuaren Ezartzea
1904tik aurrera, Espainia indarkeria barik sartu zen Marokon, kabilekin banakako itunak eginez. Hala ere, Europako diplomaziak “Marokoko liztor-habia” zeritzon eremuan ia derrigorrez sartu behar izan zen.
Gobernuak emandako erantzun militarra interes ekonomikoak kabila intsumisoen erasoetatik babestea zen.
Annualeko Hondamendia eta Gerraren Garapena
1914-1918ko Gerra Handian, Espainiak neutraltasuna mantendu zuen, Marokoko ekintzan parte-hartze txikia izanez. 1919an, gerra amaitu ondoren, Frantziak bere ekintza indartu zuen eta eskualde osoan instalatzeko mehatxua egin zuen.
Horri erantzuteko, Espainiak lasterketa antzeko bat hasi zuen, Ceuta eta Melillatik abiatuta. 1904tik ezartzeko ahaleginetan zebilen protektoratuak eragin txarra zuen ekonomian, gizartean eta politikan. Ahalegin horren ondorio tragikoa izan zen Annualeko hondamendia.
Annualeko Gertaerak eta Silvestre Jenerala
Mendebaldeko zona okupatzeko ardura Dámaso Berenguer jeneralari eman zioten. Hala ere, hierarkian Berenguer baino gorago zegoen Fernández Silvestrek zuen kontua ekiteko joera.
Gerra horrek ospe txarra izan zuen Espainian, ez zuen ministerio-laguntzarik izan, eta pizgarri bakarra erregearen babesa zen.
Bitartean, Abd-el-Krim Rifeko erresistentzia antolatzen joan zen. Eraso egin zuen Alhucemasetik Igueribenen eta Annualen aurka. Silvestre jeneralak plaza horretatik atzera egiteko agindua eman zuen.
Ondorioz, 14.000 gizon inguru hil ziren. Silvestre jenerala hil egin zen, Annualeko parapetoan.