DBH mailako Medikuntza eta osasun zientziak ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Antigenoak eta Antigorputzak

Definizioak eta Ezaugarriak

Antigenoak: Gorputzera sartzen diren molekula ezezagunak dira, immunitate-erantzuna sortzen dutenak.

Antigorputzak: Serumean, ehun linfoidetan eta zelula batzuen azalean dauden glukoproteinak dira. Immunoglobulina (Ig) edo gamma-globulinak ere esaten zaie. Antigenoak molekula nahiko handiak dira eta aske egon daitezke edo izaki bizidun bati lotuta. Antigorputzek, berriz, Y-itxura dute eta antigenoarekin lotzeko bi elkargune berdin dituzte.

B Linfozitoen Funtzioa

B linfozitoak lipidoen, proteinen eta gluzidoen antigenoak ezagutzeko gai dira, eta erantzun humoralaren arduradunak dira. Antigeno bat dagoenean, antigorputzak sortzen dituzte. Antigeno espezifikoarekin lotzen badira, ugaldu eta azpipopulazioak...

Liberalismoa eta nazionalismoa

Frantziako Iraultzak zabaldutako printzipioek liberalismoaren oinarri ideologikoak osatu zituzten: gizaki bakoitzaren askatasuna eta pentsamendu-, adierazpen-, bilera- eta elkarte-askatasuna. Liberalismoa doktrina politiko baten gisara finkatu zen, ezaugarri hauekin: parlamentuzko sistema, errege-erregimenaren botere mugatzea, botere-banaketa, boto-eskubidea eta konstituzioak egitea.

Bi ideia zabaldu ziren: nazio-subiranotasuna, hau da, nazioa legez berdinak diren herritarrek osatzen dutela, eta nazionalismoa. Bilbarrak printzipio horiek guztiak errefusatu zituzten. Xede liberal-nazionalek etengabe hedatzen jarraitu zuten irailo-boladetan, herriak eta nazioak antzinako erregimena amaitzeko borrokatu zirelarik.

1848ko

Garraioa

Garraioa deritzo pertsonak, lehengaiak, energia eta landutako produktuak alde batetik bestera eramateari. Joan-etorriak non egiten diren, hainbat garraio sistema daude: lehorrekoa, itsasokoa, ibaietakoa, airekoa eta hodi nahiz kable bidezkoa.

• Garraiobideak: gizakiak gauzak garraiatzeko erabiltzen dituen ibilgailu mekanikoak: automobila, kamioia, trena, itsasontzia, etab.
• Azpiegiturak: gauzak garraiatzeko behar diren ekipamenduak: errepideak, autobideak, trenbideak, portuak, aireportuak, etab.

Garraio mota nagusiak

• Aire garraioa: hegazkina eta aireportua.
• Errepideko garraioa: kotxea eta autobidea.
• Trenbideko garraioa: trena eta geltokia.
• Hodi eta kable bidezko garraioa: petrolio-hodia eta kableak.
• Ibaietako garraioa: barkua eta portua.
• Itsas

Giza Biologia eta Immunologia

Odola eta Zelulak

Zelulak: Eritrozitoak (hematieak) + zenbakia, garraioa oxigeno/dioxidoa. GB Defentu orokorra. 2 mota:

• Granulozitoak: Eosinofiloak (defentsa parasitoen aurka), Basofiloak (erantzun hanturazkoa), Neutrofiloak (fagozitoak).
• Agranulozitoak: Linfozitoak (erantzun immune espezifikoa), Monozitoak (tamaina handikoak, fagozitoak, makrofago bihurtzen dira).

Plaketak: Tapoi hemostatikoa. Koagulazioa: fibrinogenoa-fibrina.

Sistema Immunitarioa

Sistema immunologikoa zelula, organo eta ehunez osatuta dago defentsa antolatzeko. Defentsa motak:

• Kanpoko defentsa: Patogenoen sarrera ekidin (azala, mukosak).
• Barneko defentsa: Patogenoak ezabatu:
  • Inespezifikoa: Berdin dio zein patogeno den. Hantura (basofiloak), zelula defentsa

1. Sarrera

Ondarearen gaineko Zergaren helburua ahalmen ekonomikoaren indize bat kargatzea da, zehazki ondarea. Zerga hau 1967an sortu zen, eta bere helburua informazioa lortzea eta maula ekiditea zen. Kontrol izaera bat izan zuen; ez zuen bilketa funtzio handirik izan, karga tasa txikiak ezarri zitzaizkiolako eta salbuetsitako gutxieneko handi bat zegoelako.

2008. urtean, bere karga kendu zen, baina, Ondarearen gaineko Zergaren legea indargabetu gabe. Honen arrazoia zen Estatuak ez zuela nahi, hau indargabetuz gero, Autonomia Erkidegoek hartu eta beren egitea. Hala ere, ez zegoen obligaziorik aitorpena egiteko, ezta ordainketa egiteko ere.

2011. urtean, berriz ere karga tasa indarrean jarri zen, baina, denboran mugatua.

2. Egitate Zergagarria

Nazioarteko zuzenbidearen egituran duen lekua

Era linealean aztertzea gauza bat da. Baina kontuan izan behar da haren harremana gainerako egiturazko printzipioekin.

Adibidea: bestelako egiturazko printzipioak ditugu aurrean, esaterako, barne arazoen sartze eza. Errealitatean nola eman zen ikusi behar da printzipio honen sendotzea.

Printzipioen arteko harremanak

• Autodeterminazioa eta barne eskuduntzaren edukiaren arteko harremana
• Autodeterminazio eskubideak nazioarteko ordenamenduan duen maila juridikoa
• Herrien libre determinazioak nazioarteko sanzioak ekar ditzake
• Libre determinazioaren eta estatu lurralde osotasunaren arteko harremana
• Libre determinazioa eta indarraren erabileraren debekuaren arteko harremana

Askapen mugimendu nazionalen oinarria

2625ek

Antolakuntza Eredu Berriaren Beharrak

Eredu Taylorista-Departamentalaren Emaitzak

• Informazio/erantzun bukleen existentzia.
• "Desinformazio espiralen" existentzia.
• Eslaboi baten erantzukizun ia osoa.
• Arazoa detektatzen den eta irtenbidea erabakitzen den arteko distantzia luzea.
• Departamentuak emaitzetan ez dira inplikatzen.
• Berrelikadura falta da.

Eredu Berriaren Beharrak

Helburua: sail baten erantzukizuna eta hobekuntza beregain hartuko duten pertsona taldeak edukitzea.

Bi entitate nagusi:

• Balio Sortzaile Unitateak (BSU): Bezeroaren asebetetzea helburu.
• Kudeaketa Eredu Elementalak (talde autokudeatuak): Pertsona ororen ahalmenen garapena bultzatzen dute.

Balio Sortzaile Unitateen Kontzeptua (BSU)

Bezeroaren eskaerak betetzera bideratuta daude.

Egitura hierarkikoa

Industria Jarduera

Lehengaiak landuz eta eraldatuz, kontsumo-gaiak ekoiztea helburu duten ekonomia-jardueren multzoa da.

Produktu Erdilanduak

Beste industria-produktu batzuen osagai izateko fabrikatzen dira.

Produktu Landuak

Zuzenean erabiltzeko eta kontsumitzeko dira.

Eskulangintza

Industriaren aurretik, eskulangileek beren tailerretan ehunak, oinetakoak eta beste produktu batzuk egiten zituzten, hau da, jendeak behar zuena. Produktuak eskuz egiten zituzten.

Industrializazioaren Hasierak

Produktuak eskuz egitetik industria-ekoizpenerako pausoa XVIII. mendearen erdian hasi zen. Industriako makina motor batek sortutako energiak mugiarazten zuen. Ordura arte eskuz egindako lan batzuk makinaz egiten hasi ziren (produktibitateak gora egin zuen).

Gaur Egungo