DBH mailako apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta problemak
Kolonialismoaren ondorioak
ALDAKETAK LANGILEEN MUGIMENDUAN
-Langileen mugimnduak kideak irabazi estatual biltzeko eta elkartzeko askatasuna aitortu rta langileen elkarteak legeztatu zituztenean. Alderdi sozialistak sortu:agintea lortzeko/ gizarte eraldaketak bultzazteko
- Langileen internazionalismoa berreskuratzen ahalegindu ziren: kide sozialistak baino ez, barne arazoak, marxista puruen eta erribisioniten liskarrak. Marxistak iraultzen alde, erribisionisten ideia porrot.
KOLONISMOAREN ONDORIOAK
-Arlo politikoan: tokiko gobernuak suntsitu, atzerriko kontrolaren menpe, kolonizatzaileek mugak ezarri-> gatazka etnikoak.
- Arlo demografikoan: heriotza tasak - medikuntzan eta higienean aurrerapenei. Inguru batzuetan indigenak behera, gaizotasunak kutsatu eta eskulan moduan...
Vocabulario de euskera
Hura,ura: bera, edateko/ardi, ahardi:obeja, txerriaren emea/ala hala ahala: o honela mientras/ or hor: hezurra han/ abia habia:abiatu nido/ bera behera: hura, abajo/har ar: gusano, macho/ hari ari ahari: aquel estar haciendo carnero/adi hadi:atento etor zaitez/ are harea: rastrillo arena/ agin hagin: alrededor diente/ orri horri:hoja a ese/ aste haste: semana empezar/ naiz nahiz: ni naiz nahiz eta/ate ahate: puerta pato/ aditu ahiu: prestar atención estinguir/al ahal: etxean al dago poder/aran haran: ciruela valle/ hasi hazi: empezar crecer/asti azti:ocio adivino/soro zoro: campo de cultivo loco/ hesi hezi: talla educar/ esker ezker: gracias a izquierda/su zu: fuego tu/sai zain: buitre vena/sail zail: parcela difícil/ ikusi ikuzi: ver lavar/
...Urruneko eltzea urrez etxeratu orduko lurrez
SINONIMOAK
Morroi: Mirabe ||||||||||||||||||||||||||| Pozoitu: Kutsatu
Musu-truk: Doan ||||||||||||||||||||||| Itxura: Irudi
Nasai: Lasai |||||||||||||||||||||||||||| Deusik: Fitsik
Nontzebarri: Kontakatilu |||||||||||||| Nozitu: Jasan
Ohitura: Aztura |||||||||||||||| Usu: Askotan
Panpox: Polit ||||||||||||||||||||| Xaxatu: Zirikatu
Paratu: Jarri |||||||||||||||||| Prestu: Fin
Triku: Kirikina |||||||||||||||||| Zarama: Zabor
Urrikaldu: Errukitu ||||||||||||||| Zango: Berna
Urtxintxa: Katamixar ||||||||||||||||| Zendu: Hil
Laiotz: Ospel ||||||||||||||||||| Ziplo: Bat-Batean
Ustez: Aburuz ||||||||||||||||| Xaxatu: Zirikatu
Mozkin: Etekin ||||||||||||||| Apal: Xalo
Zantzu: Aztarna |||||||||||||| Ezjakin: Ezikasi
Sustatzaile: Eragile ||||||||||||| Ebakera:...
Narratzaile objetiboa
Lehen pertsonako narratzailea:kontalaria kontakizuneko pertsonaia da, normalean protagonista. Eta haren ikuspegi subjetibotik erakusten dizkigu gertakariak eta beste pertsonaiak ere. Bigarren pertsonako narratzailea:Narratzaileak zuka kontatzen dio istorioa kontakizuneko pertsonaia bati, edo bere buruari. Kontakizun modernoetan aurkitzen dira narratzaile hauek.
Narratzaile orojalea:Pertsonaiak esan, egin, pentsatu eta sentitzen dutena ere kontatzen dute eta gertaerei buruzko iritziak ere eman ahal ditu. Narratzaile objetiboa:Pertsonaien ekintzak eta hitzak erakusten dizkigu, baina pertsonaien barnean sartu gabe. Lekuko hutsa da.
Julene azpeitia:(XIX-XX)Leku askoan bizi zen:mexikon, gorlizen.. Bere interesguneak, umeak eta euskara ziren.Lehenengo...
Perpaus mota
MODUZKO perpausak: -(e)n bezala,(e)n moduan,(e)n antzera__ Berdintasuna:(en)bezain, Desberdintasuna: baino gehiago.
/HELBURUZKOAK : -t(z)eko, -t(z)ekotan, -t(z)eagatik. / KAUSAZKOAK: -(e)lako.BALDINTZASKOAK : (baldin) ba-, (e)z gero. KONTSEKUTIBOAK:hain/hainbeste/hainbat.. KONTZESIBOAK:-(e)n arren, nahiz eta.. / -LA eransten zaio. EZAUGARRIAK: aditz lagntzailea -n darama bukaeran. ADITZAK--->NOR: nadin,dadin,gaitezen,zaitezen,zaitezten,daitezen /nendin, zedin,gintezen,zintezen,zintezten, zaitezen.VOCABULARIO; nagusitasuna->mayoria d edad./Bildotsa->cordero.lehiatsu->apasionado./ zahar ele,zuhur ele-> consejo de vejo consejo prudente./ arima->alma/ asko daki zaharrak,erakutsibeharrak-> odo lo que sabe el viejo seloa enseñado
Herri txikian borroka handiak
Bertuteak eta hiri ideala
1.POLITIKA. BERTUTEAK ETA HIRI IDEALA.
Hiria antolatzeko, Platonek kontuan hartzen ditu Arimaren hiru zatiak. Ez zaio interesatzen Estatua nolakoa den, baizik eta Nolakoa izan beharko lukeen, ezin duelako burutik kendu Sokrates kondenatzeko Egin zuten azpijokoa.
Horregatik uste du gobernariekprestakuntza berezia behar dutela.
Platonek hiri perfektuan gizakiek nolako hezkuntza behar Duten azaltzen du Errepublika liburuan.
Era berean, gizartearen jatorria eta helburua zuzentasuna lortzea da, bizikidetza lortzeko. Hiritarrek dagokien eginkizuna Betetzen badu lortuko da zuzentasuna. Beraz, bakoitzak bere gaitasunen Araberako laguntza eskainiko dio gizarteari.
Hiru gizarte talde proposatzen ditu:
·Produktugileak: haien bertutea Neurritasuna da eta oinarrizko
...