Populazio Piramideak: Motak eta Ezaugarriak
Populazio piramideak biztanleriaren sexu eta adin egiturak erakusten dituzten grafikoak dira. Horrez gain, beraietan, beste zenbait gertakizun demografiko, politiko, sozial eta ekonomikoren berri ere aurki daiteke: gerra-aldiak, izurriteak, jaiotzaren aldeko estatu-politikak, migrazio-mugimendu handiak, garapen ekonomikoa, etab.
Erregimen demografikoaren arabera, populazio piramideek forma desberdinak izaten dituzte. Garrantzitsuenak pagoda (hedakorra), kanpaia (gelditua) eta urni-forma (regresiboa) dira.
Teknikoki, barra-grafikoak dira, bi ardatzen inguruan antolatuak. Ardatz bat goitik beherakoa da eta bertan biztanleak adinaren arabera, bost urteko mailatan sailkatzen dira, zerotik ehuneraino (0-4, 5-9, 10-14, etab.). Beste ardatza ezkerretik eskuinerakoa da eta, honetan, gizonezkoak eta emakumezkoak banandu egiten dira (emakumezkoak grafikoaren eskuinaldean kokatzen dira eta gizonezkoak ezkerrean), eta barra horizontalen bidez adin-maila bakoitzean dauden emakumezko eta gizonezko kopurua adierazten da.
Pagoda Formako Piramidea (Hedakorra)
- Oinarri zabala du, jaiotza-tasak handiak direlako. Haur-hilkortasuna handia den arren, familia bakoitzeko ume kopurua handia da. Biztanleriaren gehiengoa 20 urtetik beherakoek osatzen dute.
- Gailurra estua da, bizitza-itxaropena laburra delako. Ondorioz, adineko (>65) gutxi daude.
- Berezko hazkundea handia da (>%2).
- Garapen-maila: herrialde azpigaratutako piramide mota da.
Kanpai Formako Piramidea (Gelditua)
- Oinarri nahiko zabala du, baina estutuz doa ume kopurua gutxitzen hasten delako familia-planifikazioa dela eta.
- Helduen adin-mailak eta gailurra zabalagoak dira, bizitza-itxaropena luzatuz doalako.
- Berezko hazkundea (%1-%2) da.
- Garapen-maila: garatzeko bidean dauden herrialdeetako piramidea da.
Urni-formako Piramidea (Regresiboa)
- Gero eta oinarri estuagoa dauka, jaiotza-tasak txikiak direlako. Ume eta gazte gutxi daude.
- Biztanle helduen taldea da nagusi (20-65 urte), eta adin handikoak (>65) ugarituz doaz, bizitza-itxaropena asko luzatu delako (EAEn: 84 urte emakumeak, 78 gizonak). Zahar kopurua ume eta gazteen parean dago.
- Berezko hazkundea txikia da (%0-%1), negatiboa ere izan daitekeelarik.
- Garapen-maila: herrialde garatuetako piramidea da. Baita iraganean eredu sozialista izan duten herrialdeetakoa ere, hauetan familia-planifikazioa lehenago ezarri zutelako.