Kanpo Merkataritzaren Ezaugarriak, Oztopoak eta Dibisak
Kanpo Merkataritzaren Berezitasunak
- Librea da, baina batzuetan debekatu egiten dute.
- Distantzia handiak daude, eta horrek garraio-kostuak dakartza.
- Moneta desberdinak erabiltzen dira (diru-trukea).
Merkataritzaren Zergatiak
- Produktua leku batzuetan bakarrik lor daiteke.
- Produktu asko leku askotan daude, baina beste batzuetan merkeagoak dira.
- Teknologia: ezagutzaren aldetik aldeak daude.
- Lehiakortasun-abantaila: kasu batzuetan, produktu bat ekoizteko baliabideak aproposagoak dira estatu batzuetan ekoizteko (espezializazioa).
Merkataritzarako Oztopoak
Oztopo motak:
- Debekapena: Kasu honetan, estatu batekiko merkataritza debekatu egiten da. Oso egoera arraroa da hau, eta indarrean egotekotan, zigor politikoak izaten dira kausa. Adibidez: Ipar Korean edo Iranen.
- Kuotak: Trukeak maila zehatz bateraino bakarrik onartzen dira. Adibidez: Europan Japoniatik 50.000 auto inporta daitezke.
- Muga-zergak: Zerga bereziak dira. Atzerritik datozen ondasunek bakarrik ordaindu behar dituzte. Normalean, aduanetan ordaintzen den portzentaje bat da. Muga-zergen ondorioz, produktu atzerritarrak garestitu egiten dira eta lehiakortasuna galtzen dute. Hala bada, barneko enpresek salmenta gehiago lor ditzakete.
Barne-ekoizleei babesa emateko beste bide batzuk:
- Arau teknikoak: Printzipioz ez dira oztopoak, baina martxan jartzen direnean, produktu atzerritarrek arazo gehiago izan ditzaten jartzen dira, eta era horretan lehiakortasuna galtzen dute.
- Barne-enpresei dirulaguntzak: Kasu honetan, produktu baten barneko ekoizleei ekoizpenerako dirulaguntzak ematen zaizkie. Era horretan, enpresek bezeroei kopuru txikiagoak kobra diezazkiekete eta inportazioek lehiakortasuna galtzen dute.
Dibisak
Kanpo-merkataritzaren berezitasun argi bat, normalean, moneta ezberdinak erabiltzen direla da. Erosleak saltzailearen moneta lortu behar du erosketa ordaintzeko. Hemendik dator diru-trukearen beharra. Kasu honetan, moneta bakoitzari dibisa deitzen zaio.
Dibisa-merkatuaren ezaugarriak:
- Mundu mailako merkaturik handiena da.
- Mundu osoan egiten dira trukeak.
- Egunero 24 ordutan zehar dago zabalik.
- Ondasunak identikoak dira.
- Erosle eta saltzaile milaka edo milioika daude.
Lehia perfektuaren parte-hartzaile nagusiak:
Enpresak, banku pribatuak, partikularrak eta banku zentralak.
Dibisa motak:
- Dibisa bihurgarriak: Era librean salerosten direnak.
- Dibisa ez-bihurgarriak: Estatuak trukea kontrolatzen du eta prezioak markatzen ditu. Helburua estatu horren kanpo-merkataritza kontrolatzea da. Egoera hau, normalean, demokratikoak ez diren estatuetan ematen da; adibidez, Kuban eta Venezuelan. Baina gobernuak prezio aproposak ez baditu markatzen, desorekak sortzen dira: atzerriko dibisak desagertu edo pilatu egiten dira.