Inperialismoa eta Espainiako Independentzia Gerra

Inperialismoa eta Kolonialismoa

Herrialde inperialista nagusiak

XIX. mendean, herrialde inperialista nagusiak honako hauek izan ziren:

• Europan: Alemania, Italia eta Belgika.
• Europatik kanpo: Ameriketako Estatu Batuak eta Japonia.

Kolonialismoaren faktore ekonomikoak

Industria Iraultzaren ondoren, ekoizpena nabarmen handitu zen eta koloniak aduana-zergarik gabeko merkatu bihurtu ziren. Halaber, herrialde kolonizatzaileentzat kapitalak inbertitzeko eremu egokiak ziren, eta industrietarako lehengai merkeak lortzeko iturri nagusi bihurtu ziren.

Faktore politikoak eta estrategikoak

Itsasoko eta lehorreko ibilbide garrantzitsuak kontrolatzeko asmoz, potentziek zenbait toki estrategiko konkistatu zituzten. Lurralde-hedapenak mundu mailako prestigioa handitzeko balio zuen, bai eta herritarren nazio-harrotasuna indartzeko ere.

Ideologia-faktoreak eta misioak

Mendebaldean ideologia arrazistek indar handia zuten, eta hori gabe ezin da ulertu inperialismoaren hedapena. Beren egitekoa beste herriak "zibilizatzea" zela uste zuten; horregatik, ehunka misio sortu zituzten Afrikan, Asian eta Ozeanian.

Europako administrazioaren ondorioak

Administrazio kolonialak ondorio kontrajarriak izan zituen. Alde batetik, kolonizatzaileek administrazio modernoaren oinarriak ezarri zituzten, eta egun administrazio horrek indarrean jarraitzen du lurralde askotan.

Kolonizazioaren izaera arrazista

Kolonizazioa prozesu guztiz arrazista izan zen; izan ere, indigenei lurrak kendu zizkieten eta biztanleria zuria asko hazten hasi zen. Ondorioz, indigenak baztertuta geratu ziren beren lurraldeetan bertan.

Espainiako Independentzia Gerra

Nola hasi zen Independentzia Gerra?

Napoleonek Fernando VII.aren familia bahitu zuen Baionan eta erregetza Jose Bonaparte bere anaiari uztera behartu zuen. Horrela, Napoleonen anaia Espainiako errege bihurtu zen. 1808ko maiatzaren 2an, Madrilen herri-matxinada eta altzamendua gertatu ziren frantziarren aurka.

Batzarren (Juntak) sorrera

Errege-familia falta zenez, matxinatutako eremuetan Batzarrak sortu ziren botere-hutsunea betetzeko eta erresistentzia antolatzeko.