Euskal Ahozko Literatura Tradizionala
Balada Zaharrak
Narrazio kantu laburrak dira, ahoz transmitituak, gertakariak kontatzeko helburuarekin.
- Kokapena: Zuberoa, Bizkaia eta Nafarroa.
- Gaia: Ezinezko maitasunak, heriotza bortitza, hilketa, etab.
- Doinua eta Estiloa: Estilo zuzena, efektu oldakor dramatikoa. Pertsonaiak ez dira deskribatzen. Izaera lirikoa du.
- Baliabideak:
- Paralelismoa: Egitura sintaktiko bat errepikatzen da baliabide espresibo gisa, informazio zehatza emanez.
- Errima: Amaierako hots berdintasuna da, entzuleari atseginagoa egiteko.
Maite Kantuak
Izaera tristea dute. Helburu nagusia pertsonei maitasunaren arriskuez ohartaraztea da.
- Kokapena: Ipar Euskal Herrian.
- Gaia: Maitasuna edo amodioa.
- Sinboloak:
- Izarrak: Hotz urruna.
- Loreak: Maiteminduta egotea sinbolizatzeko.
- Txoriak (Xoriak): Engainatutako neska.
Kopla Zaharrak
Lau lerrokoak dira. Edukia bi zatitan banatzen da:
- Zati sinbolikoa (natura).
- Esanahia duena.
- Kokapena: Euskal Herri osoan (anonimoak).
- Gaia: Bi mota (dantzatzeko eta eskaerak egiteko).
- Neurri Ezaugarriak: 10-8 / 8-8 / 7-6.
- Errima: 2. eta 4. lerroetan beti; 3.ean inoiz ez.
Bertsoak
Errima eta kontatzeko artea da.
Ahozko Literatura Motak
- Tradiziozkoak: Baladak, Maite Kantuak, Kopla Zaharrak.
- Ez Tradiziozkoak: Bertsolaritza, bat-bateko bertsolaria, bertso idatzia.
- Errima: Kopla Zaharren errima patroi bera jarraitzen du.