Lehen hezkuntza mailako Zuzenbidea ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Lan Zuzenbidearen Iturriak eta Hurrenkera Hierarkikoa

1. Europar Batasuneko Zuzenbidea (EBZ)

   Estatu kideek osatua, lehen mailako nagusitasunagatik. Hiru mota nagusi:

   • Erregelamenduak: Zuzenean aplikagarriak.
   • Zuzentarauak: Helburuak finkatzen dituzte; estatu bakoitzak nahi duen bezala bete ditzake.
   • Erabakiak: Gai zehatzak estatu zehatzei zuzenduak.

   Oharra: Soldatak ez zaizkio inporta, oreka ekonomikoa bai (ondasunen, zerbitzuen, kapitalaren eta lanaren zirkulazio librea).

2. Konstituzioa

   Atal ezberdinek balio ezberdinak dituzte Lan Zuzenbideko eskubideei dagokienez:

   1. Oinarrizko Eskubideak: Bertako arauak errespetatu beharra dago, legea edozein dela ere.
   2. Hiritarren Eskubideak: Eskubide hauek berez ez dute balio; legeen edo erregelamenduen garapenaren arabera erabili

Langilearen Eskubideak eta Betebeharrak

Langilearen Eskubideak

Oinarrizko Eskubideak

• Lana eta lanbidea askatasunez hautatzea
• Sindikatzeko askatasuna
• Negoziazio kolektiboa
• Gatazka-neurriak
• Greba eta biltzeko eskubidea
• Partaidetza
• Okupazio eraginkorra

Lanari Dagozkion Eskubideak

• Promozioa
• Ez baztertua izatea
• Segurtasuna eta higienea
• Intimitatea errespetatzea
• Ordainsaria legez eta garaiz jasotzea
• Ekintza indibidualak
• Kontratu indibidualaren akordioa

Langileen Betebeharrak

• Enpresaburuaren aginduak betetzea
• Asmo onez jokatzea
• Produktibitatea hobetzen laguntzea
• Lanpostuak berekin dakartzan betebeharrak betetzea
• Segurtasun- eta higiene-neurriekin lotutako arauak betetzea
• Enpresaren jardunarekin lehian ez jardutea

Lan Kontratu Motak

• Iraupen Mugagabeko Kontratuak:
  • Kontratu mugagabe

Lan Kontratuaren Iraungipena (Langileen Estatutua, 49. artikulua)

Kontratuko alderdiei eragiten dieten arrazoiengatik

Langileari

• Heriotza: Langilea hiltzen bada, kontratua automatikoki amaitzen da.
• Ezgaitasun iraunkorra: Istripu edo gaixotasun iraunkor baten ondorioz, langileak ezin badu bere lana egin, kontratua iraungi daiteke (aldi baterako ezgaitasunarekin ez).
• Jubilazioa: 67 urterekin (±), langileak erretiroa hartzeko eskubidea du. Enpresak ezin du langilea adinagatik kaleratu.

Enpresaburuari (Pertsona fisikoa)

• Heriotza: Enpresaburua hiltzen bada, enpresa likidatu egiten da. Hala ere, oinordekoek enpresarekin jarraitzen badute, kontratuak indarrean jarraituko du. Enpresa saltzen bada ere, kontratuak indarrean jarrai dezake.
• Ezgaitasuna: Enpresaburuak

VI. Premiamendu-prozeduraren hasiera. Premiamendu-probidentzia.

Premiamendu-errekargua. Ordainketa egiteko epea

Aipatu bezala, premiamendu-prozedura hasten da premiamendu-probidentzia jakinaraztean. Hau administrazio-egintza bat da eta bertan ordainketa eskatzen da, probidentzian emandako epean ez bada ordaintzen, ondarearen exekuzioa egingo dela ohartuz. Subjektuarentzat ohar bat da, azken aukera ematen zaio ordainketa egiteko. TLOren 167.2 artikuluaren arabera, titulu nahikoa da premiamendu-prozedura hasteko eta tributu-betebeharpekoen gauzen eta eskubideen aurka egiteko, epai judizialaren exekuziozko indar bera dauka.

Lehen, exekuziozko titulua agerian uzten zuen ziurtagiria zen. Administrazioak egiten zuen eta tributuaren bilketa egiten zuenari...

I. Balioen Egiaztapena

Hasiera batean, ondareen eskualdaketa zergapetzen zuten tributuetan aplikatzen zen. Gaur egun, denetan aplikatzen da (57.1). Gauzez gain, artikulu honek errentak, ekoizkinak eta tributu-obligazioaren beste osagaiak ere aipatzen ditu. Egiaztapena egiten da kontuan hartuta Administrazioaren perituek emandako txostenak, kotizazio ofizialak, merkatuko salneurriak (prezioak) eta tributu-lege bakoitzak ezarritako tresnak.

Zerrenda hau ez da itxia, lege bakoitzean bere tresnak ezarri ahal direlako eta, gainera, legeak ez duelako lehentasunik ezartzen. Balioen egiaztapen-prozedura kudeaketa-prozedura gisa biltzen du (TLO 123.d) eta Tributuen 134. artikuluak arautzen du. Balorazio-jardunak bi motatakoak izan daitezke:

• Modu independentean