Lehen hezkuntza mailako Geografia ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

1. ERAIKUNTZA Gunea ETA KOKAPENA

Antigua auzoa egon zen, baina hiriaren lehenengo eraikuntza gunea Urgull izan zen, beranduago inguruko hedatuko zen. Kostaldean eta Urumea ibaiaren bokalean dago, hiru hondartza ditu eta mendiz inguratuta dago.

BILAKAERA HISTORIKOA

XII. mendearen bukaeran Urgulleko gazteluaren inguruan pilatu ziren etxeak eta eraikuntza zibilak. Harresiak toki estrategikoa zela 1813ko sutearen ondoren gero berreraiki zen Trinidad kalea baino ez zen gelditu. 1863an harresiak eraitsi zituzten. 1960tik aurrera hazkunde handia izan zuen hiriak eta inguruko auzoek. Hazkunde horren ondorioz inguruko herriekin egin du topo eta Donostialdea aglomerazioa sortu da.

MORFOLOGIA

* ALDE ZAHARRA

Gune historikoa da. Sutearen ondoren berreraiki eta plano...

Kanpoko Migrazioaren Ondorioak Espainian

A) Ondorio Demografikoak

Espainiako biztanleria gutxitu zen, eta biztanleriaren banaketan desorekak sortu ziren. Gaur egun ere, desoreka horiek nabarmenak dira.

B) Ondorio Ekonomikoak

Ondorio positiboak:

• Berezkuntza demografiko indartsua bultzatu zen.
• Langabezia leundu zen.
• Emigranteek bidalitako dibisen bidez, Espainiako garapen ekonomikoa finantzatu eta merkataritza-defizita murriztu zen.

Ondorio negatiboak:

• Aurrezkiak ez zien beti mesede egin emigranteen sorlekuei; izan ere, bankuek inguru garatuenetan inbertitu zituzten.

C) Gizarte Ondorioak

• Deserrotzea, gizarte, hizkuntza eta ohitura ezezagunak zirelako.
• Bizi-baldintza makurrak: familiatik urrun, kalitate txarreko etxebizitzetan, eta, gehienetan, bertako langileek

Barne Migrazioen Ondorioak

Barne migrazioek hainbat ondorio dituzte gizartean eta ekonomian:

• Laneko Migrazioen Eraginak

  Laneko migrazioen eraginez, eskualdeen arteko eta autonomia erkidegoen eta probintzien barruko desoreka demografiko eta ekonomikoak areagotzen dira.

• Hiri Barruko Egoitza Migrazioak

  Hiri barruko egoitza migrazioen eraginez, hirigune igorleak gehiegi zahartzen dira, eta periferia hartzaileetako biztanleria handiagotzen da; horren ondorioz, ekipamendu eta zerbitzu gehiago behar dira. Udalerri txikietara edo landa-ingurukoetara egiten diren egoitza migrazioek aldaketak eragiten dituzte bertako gizarte-osaeran eta bizimoduetan.

• Itzulerako Migrazioen Eraginak

  Itzulerako migrazioek gehiegizko zahartzea eragiten dute erretirodunak jasotzen

Kanpoko migrazioak, batez ere ozeanoz edo itsasoz bestaldeko emigrazioa, Espainiatik eta Euskal Herritik munduko hainbat lekutara bideratu zen. Migrazio mota honek ezaugarri bereziak izan zituen:

• Gehienbat Latinoamerikara, Estatu Batuetara, Kanadara eta Australiara bideratu zen.
• Emigrazio iraunkor eta lagundua izan zen.
• Azpiegitura handiak eraikitzeko lan egiteko helburua zuen.
• Aldi baterako irteerak ere izan ziren, nekazaritza-eginkizunak betetzeko.

Etapa Nagusiak

Loraldiaren Lehen Etapa (XIX. mendea - 1914)

Kausak:

• Latinoamerikako herrialdeek immigranteak behar zituzten populatzeko, baliabide ekonomikoak ustiatzeko eta azpiegitura handiak eraikitzeko. Horretarako, Espainian emigranteak erreklutatzeko agenteak ezarri zituzten.
• Espainiak emigrazioari

Barne-migrazio mugimenduak lurraldearen barruan gertatzen diren mugimenduak dira. XIX. mendeko azken hamarkadan hasi ziren Espainian, eta jendea hontara bultzatu zuena lana beharra izan zen. Espainiaren kasuan, norabide bakarreko fluxuak izan ziren, baserritik hirira egindakoak, eta gehienbat kualifikazio baxuko gazteak izaten ziren bidaiatzen zutenak. Lehen barne migrazioak urtaroko eta aldi bateko migrazioak izaten ziren. Hauek oso garrantzitsuak izan ziren XIX. mendearen amaieran eta 1960ko hamarkadan, eta beti itzultzeko asmoarekin joaten ziren, normalean, beste nekazari gune batzuetara edo hirira. Herrietako nekazari exodoa irirantz 1900-1975 urteen bitartean eman zen batez ere, eta hauek, esan bezala, lanpostu duin eta hobeto ordaindutako...

MEDITERRANEO

Kokap.Medit.kosta+kostaldeaurre,guadalq haran+balearrak. Erliebe gorabehetsua kostan, laua kostatil hurbil, pixkat menditsu kostaurrean, landazabal leuna guadalqu. Itsas eragineko klima med. Udan prez gutxi.

Nekazaritza egiturak:

Biz ugaria lehen baina gaur exodoak murriztu. Popul sakabanatuak pilatzeko joera kostan ezik. Ustiateg. Inguru ureztatu, minifundioa. Lehorreko lur, txiki+ertain. Kat ert handi extrem

Erabilera

Nekazaritza: Lehorrean:Guadalq+kostaurre+mallorkaren barnean zerehalak, mahats, oliboak.Ureztatuak: Tenp leun+ intsolazio+ erliebearen babesa+lur egokiak+eskaera mesedegarria. Baratzezaintza goiztiarra egin aire zabalean. Fruitukultura med+fruta tropik malaga+granada.

Abeltzaintza Kat. Ardiena lehorreko lurretan abelburu...

Donostiako Mugak eta Geografia

Urumeak zeharkatzen du hiria. Mugak hauek dira:

• Ekialdea: Errenteria, Pasaia.
• Hegoaldea: Astigarraga, Hernani, Lasarte-Oria.
• Mendebaldea: Usurbil, Orio.
• Iparraldea: Kantauri itsasoa.

Bi eremu topografiko ditu: eremu lauak eta aldapa leuneko muinoak. Bere inguru fisikora oso ondo moldatutako hiria da. Tertziarioko mendikateez osatua: Igeldokoa, Urgull eta Ulia.

Plano Konplexua: Hirigune Historikoa

Alde Zaharra

Jatorrizko nukleoa Urumea ibaiaren eta Urgull mendiaren magalean kokaturik dago. Antso VI.ak eman zion hiri gutuna XII. mendean. Kokagune aparta zuen, komunikazioa, merkataritza eta garrantzi militarra zirela medio.

Erdi Aroko eremu txiki bat mantendu da, 1813ko suteak ia dena suntsitu baitzuen. Bilbeak laukizuzeneko...

Nekazaritza Komertzial Mota Nagusiak

Plantazioetako Nekazaritza

Kokapena:

• Afrika
• Erdialdeko Amerika
• Hego Amerika
• Asia

Ezaugarriak:

• Labore bakarreko nekazaritza da.
• Produktu tropikalak ekoizten dira, herrialde garatuetara esportatzeko.
• Lursail erraldoiak erabiltzen dira, hau da, latifundioak.
• Jabeak herrialde garatuetako multinazional handiak dira, eta teknika modernoen bidez kudeatzen dituzte lursailak.
• Jende askok lan egiten du, baina soldatak urriak dira.
• Enpresek irabazi handiak lortzen dituzte.

Produktu nagusiak:

• Kafea
• Kotoia
• Banana
• Tea
• Tabakoa

Zerealen Nekazaritza Teknifikatua

• Errendimendu handiko nekazaritza estentsiboa da.
• AEBko, Kanadako eta Australiako ordokietan hedatuta dago.
• Lursailak erregularrak eta izugarri handiak dira, hau da, latifundioak.
• Produktibitate

Ekonomiaren Hirugarren Sektorea: Zerbitzuak, Garraioa, Merkataritza eta Turismoa

1. Ekonomiaren Hirugarren Sektorearen Jarduerak

Ekonomiaren hirugarren sektoreak gizarteari zerbitzuak ematen dizkion jarduerak biltzen ditu. Adibidez, garraioa, komunikazioak, merkataritza, turismoa, osasuna edo hezkuntza.

2. Zerbitzu Pribatuak eta Publikoak

• Zerbitzu pribatuak: Enpresa pribatuek eskaintzen dituzte, zerbitzua eskatzen dutenek ordaindutako diruaren truke. Xede nagusia etekin ekonomikoa lortzea da.
• Zerbitzu publikoak: Estatuak edo herri-administrazioek ematen dituzte, zergen bidez bildutako diruarekin ordainduta. Xedea gizarteari ondasunak eskaintzea da.

3. Garraioa, Garraio-sistema, Garraio-baliabideak eta Garraio-azpiegiturak

• Garraioa: Pertsonak eta salgaiak