Batxilergoa mailako Arteak eta humanitateak ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Santa Teresaren Estasia: Berniniren Maisulana

Esku artean dugun irudia Gian Lorenzo Berninik (Napoli 1598 - Erroma 1680) egindako Santa Teresaren Estasia da. 1647 eta 1652 artean sortu zen, eta erlijioari buruzko obra barrokoa da, marmolez eta brontzez egina. Tipologia exentukoa da, eta Erromako Santa Maria della Vittoria elizan dago. Teatrum Sacrum-aren adierazle argia da, bai eskulturak bai bere inguruak antzerki eszena bat sortzen baitute, barrokoaren ezaugarri diren dramatismoa eta emozioa areagotuz. Eskultura aldare batean dago, kaperaren erdian, espiritualtasun biziko eszena bat sortuz.

Eszenaren Deskribapena eta Sinbolismoa

Obrak aingeru batek Santa Teresaren bularretik gezi bat kentzen duen unea irudikatzen du. Santa Teresak, hodei artean,...

Testuinguru Historikoa

Barroko izena portugaldar "barrueco" hitzetik dator, "perla irregularra" esan nahi duena. Hasieran, XIX. mendean, estilo hau mespretxuz erabilia izan zen, gehiegizko dekorazioa eta originaltasunik eza leporatuz. Hala ere, gaur egun, barrokoaren aberastasuna eta berezko izaera aitortzen dira.

Mugimendua XVI. mendearen bukaeran hasi eta XVIII. mendearen erdian amaitu zen, Rokokoaren agerpenarekin. Barrokoa mendebaldeko Europan sortu zen, eta handik Europa osora eta Hego Amerikara zabaldu zen. Erreforma protestanteek erlijioaren arloan sortutako haustura eta horri kontrajarri zitzaion Kontrarreforma katolikoak eragin handia izan zuten barrokoaren sorreran. Era berean, monarkia absolutuen ezarpenek, erregeek eta Eliza Katolikoak...

XIX. Mendeko Artea: Lehen Hamarkadak

Neoklasizismoa

Burgesiak estilo hau sortu zuen Erroman, garai klasikora itzultzeko nahian, noblezia eta erregetzarekin lotzen den Barrokoa eta Rokokoa baztertzeko. Ezaugarri nagusiak: soila, sinplea eta adierazkortasun gabekoa (Grezia klasikoko ezaugarriak berreskuratuz). Idealismoa da oinarri. Gure ikuspuntutik atzera pauso bat ematea badirudi ere, garaian apustu iraultzailea izan zen, eta horregatik estiloa garaian gertatzen den iraultza politiko liberalarekin lotzen da.

Jatorria eta Hedapena

• Erroman sortu zen, Rokoko gainditzeko asmoz (apainketa sinplea eta esanguratsua bilatuz), eta gero Europa osora hedatu zen.
• Frantzian arrakasta handia izan zuen, batez ere liberalen artean, pentsamendu liberala demokraziaren

Cinquecentoko Artearen Ezaugarriak

Arkitektura

Cinquecentoko arkitekturak simetria eta proportzioa nabarmentzen ditu, Vitruvio eta giza gorputzaren proportzioetan inspiratuz. Harmonia eta oreka bilatzen zen.

• Perspektiba: Espazioaren irudikapena sakondu eta 3. dimentsioa lortu zen.
• Oinplanteak: Antzinako ereduen jarraipena, oinplanta zirkularrak eta gurutze latindar formakoak erabiliz.
• Estalkiak: Kanoi ganga eta kupula sistema abobedatuak erabili ziren monumentaltasuna lortzeko.
• Monumentaltasuna: Eraikinak handiagoak eta sofistikatuagoak izan ziren, prestigioa helarazteko.
• Argia eta espazioa: Naturaltasunaren erabilera espazioan eta argiaren sarreran azpimarratu zen.
• Integrazioa ingurunearekin: Eraikinen harmonia ingurunearen aldean bilatu zen.
• Apaindurak:

Errenazimenduko Artea: Arkitektura, Pintura eta Eskultura

Arkitektura: San Pedroko Basilika eta Michelangelo

Miguel Ángel Buonarrotiren Vatikanoko San Pedroko proiektua bi zati nagusitan banatzen da: eliza eta kupula.

Elizan, pisu horizontalak sortzen dira, bakoitza bere taulamenduarekin. Bertikalki, ordena erraldoiko pilastrak erabiltzen dira, Manierismoa eta Barrokoa aurreratuz.

Kupulari dagokionez, Bramanteren proiektua aldatu zuen Michelangelo-k. Ez da hemisferikoa (estatikoa), peraltatua baizik, mugimendua sortzeko. Brunelleschiren Santa Maria degli Fioreko kupula hartu zuen eredu. Zati garrantzitsuenak hauek dira:

• Danbor zirkularra
• Erdiko gorputza
• Kupula bera (138 metroko altuera eta 42 metroko diametroa)
• Linterna

Elizako pilastrek jarraipena...

Materialak:

• Opus quadratum
• Opus reticulatum
• Opus latericium

Ordena arkitektonikoak:

• Orden konposatua
• Orden toskanoa
• Orden gainjarri bien konbinazioa

Arkuak eta gangak:

• Kanoi-ganga
• Ertz-ganga
• Ganga anularra
• Zirkulu-erdiko ganga (edo laranja-erdikoa)
• Esfera laurdeneko ganga

Tenpluak

Podioa erabiliko dute, frontala, altuagoa dena eta sarreran eskailerak. Tenplu prostiloak eta pseudoperipteroak izango dira.

Agriparen Panteoia

Agriparen Panteoia, Erroman, K.o. II. mendean eraiki zen, Adrianoren agintaldian, jainko guztien omenez eta Erromaren unibertsaltasunaren ikur gisa. Sarrera klasiko bat du, granitozko zortzi zutabeko portiko batekin eta bi zatitan banatutako teilatuarekin. Portikoari barruko cella edo naos zilindrikoa (errotonda) atxikitzen zaio. Tenplua,...

1808ko Maiatzaren 2ko Altxamendua eta Fusilamenduak

1808ko maiatzaren 2a edo Monkloako fusilamenduak

Identifikazioa

Olio-pintura mihise gainean.

"1808ko maiatzaren 2an Madrilen" - Egilea: Francisco de Goya - Etapa: Goyaren heldutasun etapakoa da. - Kronologia: 1814an margotu zuten obra.

Estiloa: Goyak bere estilo propioa erabiltzen du, errealismoak eta adierazpen emozionalak markatua. Lan zehatz honetan, teknika errealistak erabiltzen direla ikusten da eszenaren gordintasuna eta dramatismoa irudikatzeko.

Eskola: Obra espainiar pintura eskolari dagokio, zehazki, Erromantizismo mugimendu artistikoa da, nahiz bere estiloa berezia eta eskola bakar baten barruan zaila

gaia....protagonista espainiar herri etsitua

Azterketa

Koadro monumental bat da, Espainiako...

Mila Etxea: Gaudíren Arkitektura Ikurra

Identifikazioa

Aurrean daukagun arkitektura lana Mila Etxea da, Antoni Gaudík egindakoa. Kanpoko fatxada bat da, eraikin zibila, etxebizitza delako.

Azterketa Formala

Oinplanta erreparatuz, librea eta irregularra da. Material nagusia kareharria da fatxadan, eta balkoietan burdin forjatua eta terrazan trencadis zeramika zuria erabiltzen ditu. Eraikuntza sistema dintelduna da, baina ganbaran katenaria gangaz egina dago. Fatxada hirukoitza da, erdialdean txaflan forma hartzen du, eta fatxada osoan zehar leihoak modu irregularrean irekitzen dira. Balore plastikoei dagokienez, horizontaltasuna iradokitzen du, baina forma kurbatuak nagusi direnez mugimendua ematen dio, bai fatxadan bai terraza gorabeheratsuetan....

Espainiako hirien erdigune historikoen eta zabalguneen azterketa

Valentzia

Alde Zaharra

Erdi Aroan eraikitako zonaldea da, plano irregularrarekin, kaleak estuak eta korapilatsuak. Etxeak egurrezkoak eta zaharrak ziren, ur edangarririk eta higienerik gabe.

Ensantxea

XIX. mendean burgesek eraikitako zonaldea, alde zaharretik kanpo, fabriketatik lortutako diruarekin. Kale zabalak, argitsuak eta espaziotsuagoak ditu, iturriak, alkantarillak eta zonalde berdeak. Zerbitzuak ere baditu: jatetxeak, ospitaleak, trenbideak eta unibertsitateak. Plano erregularra du, kaleak zuzenak eta era bertikalean moztuta, manzanak sortuz.

Periferia

XX. mendean eraikitako zonaldea, hiriaren populazioaren hazkundearekin batera. Langileak eta behe-klaseak bizi dira bertan,...

Errenazimendua

Errenazimendua aro modernoaren hasieran mundu klasikoaren kulturara itzultzeko kultur fenomeno bat izan zen. Erlijioaren menpe zegoen mundu aldaezinaren ideia baztertu eta gizakia ardatzat zuen eta aldaketa etengabean zegoen munduaren ideia defendatu zuen. Errenazimendua Italian hasi zen, hiru une desberdin bereizten direlarik:

• Quattrocentoa: lehen errenazimentua, XV. mendean, Florentzian hasi zen, Medici familiarekin, gero Europa osora zabalduz.
• Cinquecento: bigarren fasea, XVI. mendean, Erroman, Aita Santuek bultzatuta, klasizismoa handituz.
• Manierismoa: 1520tik aurrera.

Arkitekturaren Ezaugarri Orokorrak

Eraikuntza tradizio klasikoa berreskuratu zen, Florentzian hasi eta garatu zen XV. mendean, Medici familiak sustaturik.

• Arkitekturako