XV. Mendeko Susperraldi Ekonomikoa eta Desparekotasun Soziala
Ekonomiaren Susperraldia
Penintsulako erresuma guztietan jarduera ekonomikoen susperraldi motel eta iraunkorra eman zen XV. mendean.
Gaztelako Erresuma
Abeltzaintza zabaldu zen, artilea esportatzen zen, eta artaldeen jabeek, beraien interesak defendatzeko, Mesta izeneko elkartea sortu zuten.
Aragoiko Erresuma
Lan baldintzak hobetu ziren nekazarientzat. Katalunian, muga-zergak sortu ziren ehunen manufaktura babesteko, eta Mediterraneoko portuek merkataritza bultzatu zuten.
Gizarteko Berdintasunik Eza
Biztanleen %90 nekazariak eta artisauak ziren. Gainontzekoa, nobleek eta kleroko goi-karguak, ia ondasun guztien jabeak ziren. Maiorazkoa zenez, familia nobleen ondasun guztiak seme zaharrenarentzat ziren. Aragoiko erresuman, susperraldi ekonomikoari esker, merkatarien eta artisauen eragin soziala hazi zen.
Kontinente Berrira Iritsi Zirenekoa
Itsas Espedizioak Egiteko Arrazoiak
Ekialdetik ekarritako produktuen salerosketak urrea eta zilarra ematen zituen. Baina Otomandar Inperioak eragotzi egin zuen merkataritza hori. Orduan, Europako estatuak Ozeano Atlantikoa esploratzen hasi ziren (ordezko itsasbidea). Horregatik, tresna berriak sortu ziren (ipar-orratza, astrolabioa, portulanoa).
Portugaldarren Espedizioak
XV. mendean zehar, merkataritza-koloniak ezartzen hasi ziren. Bartolome Dias Afrikako kostaldera iritsi zen 1488an. Vasco da Gama Indiara iritsi zen 1498an. Bidaia hauen ondorioz, portugaldarrek zetaren eta espezieen salerosketaren monopolioa lortu zuten Europan.
Kolonen Proiektua
Kristobal Kolon Iberiar Penintsulara joan zen proiektuetan interesa zeukalako. Errege-erregina katolikoei aurkeztu zien bere proiektua, eta Elisabet erreginak finantzatzea lortu zuen. Horretarako, Santa Fe-ko kapitulazioa sinatu zuten. Kolonek Asiako kostaldetara zioala pentsatzen zuen, baina ezezaguna zen kontinentera iritsi zen (Amerika).
Kolon Oker Zegoen
Lurra esferikoa zelaren uste osoa zuen. Toscanelli matematikariaren ustez, Europa eta Asiaren artean ozeano bakarra zegoen. Kolon Amerikara iristean, hainbat zibilizazio bizi ziren bertan, garrantzitsuenak aztekak (ekialdeko Amerikan), inkak (Andeetan) eta maienak. Nekazaritza eta meatzaritza aberatsa zuten, eta idazkera ezagutzen zuten, baina ez zuten gurpilaren eta burdinaren berririk.