Turner eta Goyaren Obra Nagusiak: Analisi eta Gakoak

Euria, Lurruna eta Abiadura (J. M. W. Turner)

J. M. W. Turner artista britainiarrarena da, 1844an sortua. Londresko National Galleryn dago eta Garai Erromantikoko obra ikonikoa da.

Ezaugarri Teknikoak eta Estilistikoak

• Teknika: Luminismoa, eszenan mugimendu eta energia sentsazioa sortzeko erabilia.
• Konposizioa: Trenbideko zubia eta trena bera dira nagusi lehen planoan, paisaia hondoan atzeratzen den bitartean. Horrek sakontasun eta perspektiba sentsazioa sortzen du, baita mugimendu eta abiadura sentimendua ere.
• Koloreak: Biziak dira; lokomotoraren gorri eta laranjak paisaiaren urdin eta berdeekin kontrajarriak.

Esanahia eta Garrantzia

Koadroak erakusten du nola trenbidea aurrerapenaren eta modernitatearen sinbolo bihurtzen ari zen, eta nola aldatzen ari zen jendearen bidaiatzeko eta mundua esperimentatzeko modua. Artelan indartsua eta oroigarria da, mundu aldakor baten energia biltzen duena. Turnerrek artista gisa duen trebetasunaren eta garai bateko izpiritua harrapatzeko duen gaitasunaren testigantza da.

Errege Familiaren Erretratua (Francisco Goya)

Francisco Goya artista espainiarraren margolana da, 1800ean sortua. Madrilgo Errege Jauregian dago.

Deskribapena eta Analisia

• Teknika: Oihal gainean margotutako olio-pintura.
• Gaia: Espainiako errege familia irudikatzen du, Karlos IV.a erregea, bere emazte Maria Luisa erregina eta haien seme-alabak barne.
• Konposizioa: Formalki aberatsa da, errege familiak erabiltzen zituen jantzi eta osagarri aberatsengatik. Irudiak piramide antzeko egitura batean antolatuta daude, erregea eta erregina erpinean eta haien seme-alabak azpian dituztela. Horrek egonkortasuna eta ordena sortzen ditu, errege-familiaren boterea eta prestigioa azpimarratuz.

Tentsioa eta Esanahi Soziala

Pinturak tentsio eta egonezinak ere islatzen ditu. Irudien aurpegi-adierazpenak zorrotz eta urrun samarrak dira, formaltasun eta erreserba maila jakin bat iradokitzen dutenak. Gainera, pinturak garai hartan Espainian gertatzen ari zen asaldura politiko eta sozialaren zenbait zantzu biltzen ditu.

Hondoa boterearen eta aberastasunaren sinboloz beterik dago (ispilu urreztatu bat, argimutil bat eta tapiz apaingarriak barne). Hala ere, sinbolo horiek kontrastatu egiten dira eskale baten irudiarekin, Espainian zegoen desberdintasun sozial eta ekonomikoa gogorarazten baitiete ikusleei.

Artelan konplexua da, XIX. mende hasierako espainiar errege familiaren dotorezia formala eta azpiko tentsioak biltzen dituena. Goyak margolari gisa duen trebetasunaren lekuko da.

1808ko Maiatzaren Hiruko Fusilamenduak (Francisco Goya)

Francisco Goya artista espainiarraren obra da, 1814an sortua. Madrilgo Pradoko Museoan dago eta Erromantizismoaren adibide nagusia da.

Analisi Estrukturala

• Teknika: Mihise gaineko olio-pintura.
• Gaia: Penintsulako Gerran, 1808ko maiatzaren 3an, frantziar soldaduek espainiar herritarrak exekutatu zituztela irudikatzen du.
• Konposizioa: Bi diagonal nagusi, lurrean dagoen argiontzian elkartzen direnak. Lehen planoko hildakoak eskortzoan ageri dira. Mugimendua lortzen da: lerro bertikala kondenatuen gorputzetan, lerro horizontala fusiletan eta lerro kurbatua sable eta besoetan. Eszena errealitatez irudikatzen da.

Argia eta Kolorea

• Argia: Kontraste nabariak ageri dira. Nolabaitean, tenebrismoa erabiltzen duela aipatu daiteke, dramatismo efektua lortuz. Hondo ilun baten gainean, argi foko bakarra argiontziarena da. Soldadu frantziarrak ilunpean ageri dira. Argiak, sinbolikoki, bi gune bereizten ditu.
• Kolorea: Tonu ilunak nagusitzen dira, okrea, beltza eta grisa bezalakoak. Kontraste handia sortzen da zuria eta gorriarekin. Hildakoen zaurien gorria bereziki nabarmentzen da, eszenaren indarkeria adieraziz.

Marrazkia eta Esanahia

Goyak ez ditu lerroaren gradazio legeak errespetatzen. Marrazkia ia desagertu egiten da. Gorputz eta aurpegiak desagertzeko joeran ageri dira, ia teknika expresionista erabiliz. Pintzelkada luzea eta orban handikoa da.

Eragin emozionalaz gain, artelanak esanahi historikoa du Penintsulako Gerran Espainiaren eta Frantziaren artean izandako gatazkaren irudikapen gisa. Margoak gatazkaren kaosa eta indarkeria jasotzen ditu, baita gerra erdian harrapatutako espainiarren sufrimendua ere.

Oro har, gerraren izugarrikeria eta tragedia biltzen dituen artelan indartsu eta hunkigarria da.

Saturno bere semea jaten (Goyaren Pintura Beltzak)

Francisco Goyaren Pintura Beltzetako bat da, 1820-1823 urteen artean sortua. Madrilgo Pradoko Museoan dago.

Teknika eta Konposizioa

• Teknika: Mistoa. Lehenengo horma lehorrean olio-pintura erabiliz pintatua, gero mihisera lekualdatu zen.
• Gaia: Obra tragiko honetan Saturno, denboraren jainkoa, bere seme baten gorputza jaten ageri da, indarkeria eta tentsio handia adieraziz.
• Konposizioa: Plano bakar batez osatuta dago. Konposizio asimetrikoa da, diagonalak nagusi direlarik. Diagonal bat hankan eta soinean kontrajartzen da, mugimendu antinaturala sortuz.
• Adierazkortasuna: Figurek trataera naturalista dute, baina adierazkortasuna gehiegizkoa eta deformatua da.

Kolorea eta Argia

• Pintzelkada: Azkarrak eta zabalak. Kolorea lerroaren gainetik dago.
• Koloreak: Zuri-beltz sorta bat antzematen da. Azaletan okrea, eta semearen haragia zuriz eta gorriz.
• Argia: Trataera dramatismo handikoa da, Saturnoren irudia iluntasunaren gainetik nabarmenduz. Argi-ilun efektuek irudiaren espresibitatea areagotzen dute. Saturnoren buruaren espresionismo bizia nabarmentzen da.

Ondorioa

Artelan hau Goyaren Pintura Beltzen hamalauko bat da. Espresionismoak eta surrealismoak hemen izan zuten aitzindaria. Goyak kolore ezaren espresibitatea aurkitu zuen bere azken ohiturazko pinturetan, kritika soziala egiteko atmosfera ilunak erabiltzean.