Neptuno, Grabitazioa eta Unibertso Ikuskeraren Ondorioak

Neptuno planetaren aurkikuntza eta grabitazioaren froga

Neptuno planetaren aurkikuntzak Newtonen legeak, eta bereziki grabitazio unibertsalaren legea, benetakoak direla frogatu zuen. Lege horiek jarraituz, bi astronomo desberdinek, bakoitzak bere aldetik, Eguzki sisteman ezagutu gabeko planeta bat zegoela ondorioztatu zuten:

• Adamsek 1845eko irailean aurresan zuen.
• Le Verrierrek 1845eko azaroan aurresan zuen, bere orbita kalkulatu, eta aurkitzeko zeruaren zein norabidetan begiratu behar zen esan zion Galle-ri.

1846ko irailean, Gallek planeta berria aurkitu zuen Le Verrierrek esan zion tokitik gradu batera bakarrik. Planeta berriari Neptuno izena jarri zitzaion. Gertakizun hori grabitazio unibertsalaren legea benetakoa dela frogatzen duen froga indartsu bat bezala hartu zen.

Unibertso-ikuskera modernoaren ondorio filosofikoak

Unibertso-ikuskera modernoaren ondorio filosofikoak asko eta indartsuak dira, besteak beste:

Mekanizismoa

Unibertsoa ordulari erraldoi baten makina bezalakoa da; legeen arabera eta helbururik gabe dabil. Jadanik ez du axola gertakizunak zergatik gertatzen diren, baizik eta nola edo zein legeen arabera gertatzen diren.

Matematizismoa

Unibertsoaren legeak matematikaren hizkuntzaz idazten dira.

Determinismoa

Unibertsoa determinista da eta guztiz aurresan daiteke. Atomo guztien lekua eta mugimendua ezagutuko bagenitu, beraien funtzionamenduaren legeak baditugunez, etorkizuneko eta iraganeko egoera guztiak aurresan ahalko genituzke, egoera horiek legeen eta oraingo egoeraren arabera guztiz determinaturik egongo baitlirateke.

Jainkoaren beharrik eza

Jainkoaren existentzia beharrezkoa ez bihurtzen da unibertsoaren funtzionamendua azaltzeko, unibertsoak jadanik behar ez dituelako ez Aristotelesen lehen motorra ezta Newtonen berrabiarazlea ere.

Bakardadea

Gizakia bakarrik eta segurtasunik gabe sentitzen da espazioan eta denboran infinitua den eta helbururik ez duen unibertso batean.

Arrazionalismoa

Aldi berean, gizakia ahaltsu sentitzen da bere arrazoimenak unibertsoa ezagutzeko eta manipulatzeko ahalmena duela frogatu delako. Auguste Comtek esan zuenez: “Jakin ezazu, aurresan ahal izateko; eta aurresan ezazu, ahal izateko.”