Neoklasizismoa: Arte Klasikoaren Berpizkundea eta Ezaugarriak

Neoklasizismoa Grezia eta Erromako tradizio klasikoaren araberako formez berriro ere arduratu zen estiloa da. Errenazimentuko formak modu mimetikoagoan imitatu ziren, eta greziar nahiz erromatar mintzaira plastikoa erabili zen. Unibertso klasikoaren aldeko interesa Arrazionalismoaren ondorio izan zen, baliabide arrazionalak miresten baitzituen.

Testuingurua eta Ezaugarriak

• XVIII. mendearen erdialdean sortu zen (Ilustrazioaren mendea).
• XVIII. eta XIX. mendeetan Frantzian garatu zen.
• Ilustrazioa garatu zen testuinguru berean hedatu zen.
• Grezia eta Erromako tradizio klasikoaren araberakoa zen.
• Europan zehar zabaldu zen, Italian batez ere.
• Espainian ez zuen arrakastarik izan XVIII. mendearen erdialdera arte, barrokoa oso sustraituta zegoelako eta ideia ilustratuak oso zabalduta ez zeudelako.
• Gizartean aldaketak gertatu ziren, baina ez politikan.
• Ilustrazioaren ideia arrazionalisten eragina izan zuen.
• Frantzian 1789an Iraultza gertatu zen.
• Inperio napoleondarreko arte ofiziala izan zen.
• Monarkia ilustratuen gogokoa izan zen.
• Espiritu arrazionalistarekin oso lotuta zegoen.
• Arkeologiarekiko interesa piztu zen.
• Mundu klasikoaren interpretazio idealizatua egin zen.
• Rokokoarekin eta Erromantizismoarekin batera garatu zen (estilo burgesa).
• Arte akademiek, eskolek eta abarrek arte klasikoaren ezagutza bultzatu zuten.
• Propagandaren artea bihurtu zen Iraultza amaitu zenean.

Artista Garrantzitsuak

Winckelmann eta Ingres izan ziren artista ezagunenetakoak.

Neoklasizismoa Arkitekturan eta Pinturan

Arkitektura Neoklasikoa

Forma klasiko greziar eta erromatarretan oinarritu zen, baina ez zuen mintzaira berri bat zehaztu, Errenazimentuan bezala. Arrazionaltasunaren eta formen arteko oreka bilatu zuen, estilo barrokotik urrunduz. Arte klasikoaren forma eta balioak idealizatu zituzten, erromantizismo kutsua bazuten ere. Lan nagusiak Frantzian eta Alemanian egin ziren (Frantzian sortu zela esan ohi da). Europa osoan eta Estatu Batuetan ere lan bikainak aurki daitezke. Frantzian, Luis XV.aren erregealdian hasi ziren lehen eraikinak eta Ponpeiara lehen espedizioak.

Frantziako Arkitektoak

• Soufflot: Espediziora joan zen eta bertako eraikinetan oinarrituta Sainte-Geneviève eliza (egungo Panteoia) eraiki zuen.
• Claude Nicolas Ledoux: Arc-et-Senanseko gatzagak eta Parisko Barrièreak.
• Boulée: Forma eta neurri izugarri handiko proiektu utopikoak. Erromantizismo kutsua zuten, zientzia-jakintza arrazionalari egindako omenaldiak izan arren.

Espainiako Arkitektoak

• Juan de Villanueva: Printzipio klasikoak bideratu zituen. Museo del Prado.

Alemaniako Arkitektoak

• Schinkel: Arkitektura klasikoaren irakurketa miragarriak egin zituen eraikin zibil askotan, eta estilo neogotikoa elizetan. Altes Museoa, Charlottenburg-eko Schinkel pabiloia eta Neue Wache eraikina.

Pintura Neoklasikoa

Arte klasikoak bultzatuta, marrazketari eman zitzaion lehentasuna, azken xehetasuneraino landuz. Irudiaren batasuna zen xede nagusia, eta horretan bilatu zen edertasuna, forma geometriko soilak erabiliz. Pinturaren alderdi fisikoa baztertu zen: pintzelada urtuak, keinuak eta bizitasuna desagertu ziren. Egonkortasuna, harmonia eta baretasuna lehenetsi ziren. Koloreari garrantzia eman zitzaion, irudien zurruntasuna, argi uniformea eta tenebrismo eza nabarmenduz.

Jacques-Louis David

• Erretratugile dotorea izan zen.
• Inperio estiloa (Napoleonen garaian altzari eta jantzien bidez bideratu zen estilo neoklasikoa) garatu zuen.
• Oso lotuta egon zen Napoleonen garaiko ideiekin.
• Bruselara erbesteratu zen Borboiak errege jarri zirenean, eta han hil zen.

Lan Aipagarrienak

• Horazioen zina
• Sokratesen heriotza
• Napoleonen koroatzea

Jean-Auguste-Dominique Ingres

• Frantziako pintore neoklasikoa izan zen.
• Arte-bizitza oparoa eta emankorra izan zuen, ospe handikoa.
• Marrazkigile eta erretratugile dotorea zen.
• Oinarria eta bolumena moldeatzeko eta batasuna sendotzeko kolorea erabili zuen.
• Argi-ilun biziak baztertu zituen.
• Ia ez zen pintzeladen arrastorik sumatzen.
• Lausotzeak saihesteko tonuak apalki nahastu zituen.