Mikrobiologia eta Immunologia: Bakterioak eta Birusak
1. Bakterio estandarraren egitura
Bakterioek honako osagai nagusi hauek dituzte:
- Bakterio-pareta: Egitura zurruna.
- Bakterio-kapsula: Paretaren gainetik egon daitekeena.
- Mintza: Mintz unitarioa eta mesosomak (barruranzko tolesturak).
- Erribosomak: Aske edo RNAri lotuta.
- Bakterio-kromosoma: DNA helize bikoitzeko molekula bakarra.
- Plasmidoak: Ohikoak diren DNA molekula zirkular txikiak.
- Inklusioak: Erreserba-substantziez osatutako granuluak.
- Flageloa: Lokomozio-funtzioa duten apendize filiforme luzeak.
- Piliak: Gainazaleko luzapenak.
- Zitoplasma: Barne-ingurune zelularra.
2. Birusak: Kontzeptua eta egitura
Kontzeptua
Izaki xumeak dira, antolakuntza zelularrik eta metabolismo propiorik gabeak. Ez dute nutrizio- edo erlazio-funtziorik betetzen eta nahitaezko parasitoak dira (animalia, landare edo bakterioenak).
Egitura eta ezaugarriak
- Kapsida: Proteinazko bildukia (kapsomeroz osatua). Itxuraren arabera:
- Ikosaedrikoa (esferikoa).
- Helikoidala (luzanga).
- Konplexua (ikosaedro-burua, zilindro-isatsa eta zuntzak).
- Azido nukleikoa: Kate bakarreko DNA, DNA bikoitza, RNA hirukoitza edo kate bakarreko RNA (azken honek alderantzizko transkriptasa izan dezake).
- Mintzezko bildukia: Batzuek duten kanpo-geruza.
- Tamaina: Oso txikia.
3. Antigorputzak eta haien egitura
Antigorputzen egitura honako elementuek osatzen dute:
- Lau kate polipeptidiko: bi kate astun (H) eta bi kate arin (L).
- Gluzido-kate bana kate astunetan.
- Disulfuro-zubiz lotutako egitura.
- Zati aldakorra: Antigenoarekin lotzen dena (mota askotakoa).
- Zati konstantea: Egitura egonkorra.
- Bisagra zatia: Mugikortasuna eta moldakortasuna ematen duena.
4. Antigeno-antigorputz erreakzioak
Lotura ahulen bidez gertatzen diren erreakzio motak:
- Prezipitazioa: Antigenoak makromolekula disolbagarriak direnean, lotzean hauspeatu egiten dira.
- Aglutinazioa: Antigenoak zelula baten gainazalean daudenean gertatzen da.
- Neutralizazioa: Mintz plasmatikoan antigorputzek antigeno solteak blokeatzen dituzte.
- Opsonizazioa: Makrofagoek egindako fagozitosia errazten du.
5. HIESa eta GIB birusa
HIESaren eragilea den birusak T4 linfozitoei eraso egiten die. Bere egituran honako hauek ditu: bi RNA kate, bi alderantzizko transkriptasa (edo gehiago), proteinazko bi bilduki eta mintzezko kanpo-bildukia.
6. Transplanteak eta errefusa
Transplante motak
- Autotransplantea: Emailea eta hartzailea pertsona bera dira.
- Isotransplantea: Genetikoki berdinak diren kideen artekoa (biki unibitelinoak).
- Alotransplantea: Espezie bereko kideen artekoa.
- Xenotransplantea: Espezie desberdinen artekoa.
Errefusaren prebentzioa
Transplantea egin aurretik histokonpatibilitate-frogak egiten dira bateragarritasun handiena bilatzeko. Ondoren, farmako immunosupresoreak erabiltzen dira, nahiz eta honek patogenoak eta tumoreak garatzeko arriskua handitu.