Merkatu motak eta ekonomiaren zirkuitu fluxua
Banaketa-kanalak
Enpresek beren produktuak eta zerbitzuak bezeroengana iristeko erabiltzen dituzten bideak dira banaketa-kanalak. Bi mota nagusi daude:
Kanal propioa
Enpresaren jabetzakoa da. Bezeroari eman behar zaion informazioa eta aholkularitza garrantzitsuak direnean erabiltzen da. Kanal horretan, enpresa zuzen-zuzenean heltzen da bezeroarengana, bitartekaririk gabe.
Kanpo-kanala
Ez da enpresarena. Zenbait enpresaren negozioa beste enpresa batzuen produktuak banatzea da. Kasu horretan, enpresa horien plangintza, antolaketa eta kudeaketa zehatz-mehatz pentsatuta daude banaketa-lan hori behar bezala egiteko. Baliteke enpresa batek baino gehiago parte hartzea produktu baten banaketan. Kanpo-kanalaren hedadura banaketan parte hartzen duten bitartekarien araberakoa izango da. Bitartekariak handizkariak edo txikizkariak izan daitezke.
Handizkariak
Produktua azken erabiltzaileei saltzen ez dioten bitartekariak dira. Produktuak ekoizleei zuzenean edo beste handizkari batzuei erosten dizkiete, eta beste bitartekari batzuei saltzen dizkiete. Salmentak kantitate handikoak izaten dira; horregatik esaten zaio handizkako salmenta.
Txikizkariak
Produktuak azken erabiltzaileei saltzen dizkieten bitartekariak dira. Kantitate txikiak saltzen dituzte; horregatik, txikizkako salmenta esaten zaio. Txikizkariak dira: dendak, supermerkatuak eta saltoki handiak.
Ekonomiaren Zirkuitu Fluxua
Ekonomia batean, hiru eragile nagusiren arteko harremanak eta fluxuak gertatzen dira: Enpresak, Familiak eta Sektore Publikoa. Harreman hauek bi merkatu nagusitan gauzatzen dira.
1. Ondasunen eta Zerbitzuen Merkatua
Merkatu honetan, enpresek ekoitzitako ondasunak eta zerbitzuak saltzen dira, prezio baten truke.
Enpresen rola
- Ondasunak eta zerbitzuak hornitzen dizkiete kontsumitzaileei (familiei eta sektore publikoari).
Familien rola
- Enpresek ekoitzitako ondasunak eta zerbitzuak kontsumitzen dituzte.
2. Ekoizpen-Faktoreen Merkatua
Merkatu honetan, ekoizpen-baliabideen (lana, kapitala, lurra) erosketa eta salmenta gertatzen da.
Familien rola
- Ekoizpen-baliabideak hornitzen dizkiete enpresei.
Enpresen rola
- Familiek jarritako ekoizpen-baliabideak erosten eta erabiltzen dituzte.
Eragileen arteko fluxuak
Eragile hauen artean bi motatako fluxuak gertatzen dira:
Diru-fluxua
- Prezioa: Ondasunen eta zerbitzuen salmentagatik ordaindutakoa.
- Errentak (alokairuak, soldatak, interesak): Enpresek familiei ordaintzen dizkiete ekoizpen-baliabideak erabiltzeagatik.
- Zergak: Enpresek eta familiek sektore publikoari ordaintzen dizkiote.
- Gastuak: Sektore publikoak enpresei eta familiei egiten dizkien ordainketak (adibidez, zerbitzu publikoengatik edo dirulaguntzengatik).
Fluxu materiala
- Ondasunen eta zerbitzuen hornikuntza enpresetatik familiei eta sektore publikoari.
- Ekoizpen-baliabideen hornikuntza familietatik enpresei.
Sektore Publikoaren funtzioa
Sektore publikoak sistemaren funtzionamendu ona arautu eta bermatzen du, bai ondasunen eta zerbitzuen merkatuan, bai ekoizpen-faktoreen merkatuan.