Kooperatibak eta ETEak: Ezaugarriak eta Funtzionamendua
Kooperatiba-sozietateak
Kooperatiba interes eta premia berdinak dituzten eta enpresa-jarduera bat egiten duten pertsona fisikoen eta juridikoen elkartea da. Kooperatibek ondare erkidea sortzen dute, hura eskualdatzeko mugak dituzte eta ez dute irabazi-asmorik.
Ezaugarri nagusiak:
- Erantzukizuna: Bazkideek kooperatibaren aurrean duten erantzukizuna sozietatean duten ekarpenaren zenbateko izendatura mugatzen da (benetan ordaindu edo hitzemandako ekarpenen zenbatekora).
- Zerga-araubidea: Sozietateen gaineko zergak zergapetzen ditu kooperatibak, baina araubide berezi bat dute.
Enpresa txiki eta ertainak (ETEak)
Hauek dira ETEen oinarrizko ezaugarriak:
- Enpresa-prestakuntza urria: Enpresaburuak ezagutza tekniko urriak ditu eta, sarritan, enpresaren kudeaketa egitean eskuratu ditu.
- Finantza-ahalmen urria: Finantza-merkatuetara heltzeko zailtasunak izaten dituzte. Familia-enpresa gisa sortzen direnez, baliabide gutxirekin zaila egiten zaie hazteko beharrezkoa den autofinantziazioa sortzea.
- Langileen kualifikazioa eta zaharkitze teknologikoa: Langileen birziklapenaren eta enpresaren teknologiaren bizkortasuna ez da berdina. Hori zuzendaritzaren aurreikuspen faltagatik edo baliabide ekonomiko eskasengatik gerta daiteke. Teknologiaren garapen bizkorrak desfasea ekar dezake.
- Antolaketa malgua: Langile kopurua txikia denez, komunikazioa erraza da. Horrez gain, erabakiak hartzea errazagoa da, malgutasun handiagoa baitago.
- Langileen integrazioa: Langileak enpresan integratuta daude, ardurak hartzen dituzte eta motibazio handiagoa dute.
- Merkatu interstizialetan garatzea: Enpresa handiek merkatuetan utzitako hutsuneak baliatzen dituzte. Enpresa handiak produktu batean espezializatzen dira eta eskala-ekonomiak lortzen saiatzen dira.
- Enplegu-sortzaileak: ETEek kapital-baliabideak baino lan-baliabide gehiago dituzte. Tamaina handiko enpresek baino enplegu gehiago sortzen dute, kapitalean inbertitzeko finantziazio nahikorik ez dutelako.