Iraultza Burgesak, Liberalismoa eta Nazionalismoa Aro Garaikidean

Iraultza Burgesak eta Aro Garaikidearen Hasiera

Iraultza Burgesak (XVII. mendea)

Ilustrazioaren eraginpean egindako eraldaketek ez zituzten Antzinako Erregimeneko arazoak konpondu. Horregatik, sistema horren amaiera iraultzaren bidez etorri zen.

XVII. mendearen amaieran iraultzak gertatu ziren politikan, ekonomian, gizartean eta zientzian, Mundu Modernotik eta Antzinako Erregimenetik Mundu Garaikidera igarotzea ekarriz.

Izenak gorabehera, iraultza horietako protagonistak ez ziren burgesak izan; beste gizarte talde batzuek ere hartu zuten parte. Hala ere, burgesia izan zen onuradun nagusia.

Frantziako Iraultza (1789)

Noiz hasi zen eta zergatik izan zen garrantzitsua?

1789ko maiatzean hasi zen. Horrek gizartean oinarrizko aldaketa ekarri zuen; horri esker, burgesiak antzinako klase pribilegiatuak aginte politikotik kendu zituen.

Iraultza horrek Europan garrantzi handia izan zuen eta Aro Garaikidearen hasieratzat hartu ohi da.

Berrezarkuntza

Zer izan zen Berrezarkuntza?

Berrezarkuntza erreakzio antiliberala izan zen. Napoleonen porrotaren ondoren, Antzinako Erregimeneko monarkek boterea berreskuratu zuten; hortik datorkio erregimen horren izena.

Ideologia Berriak

Liberalismo Ekonomikoa

Liberalismo ekonomikoak askatasun ekonomikoaren printzipioak izan behar du nagusi ekonomia jardueran. Hala, pertsona orok negozio bat irekitzeko eskubidea du eta estatuak ez du ekonomian gehiegi esku hartu behar.

Nazionalismoa

Nazionalismoa ideologia politiko bat da, eta horren arabera pertsonen bizitzako oinarrizko unitatea nazioa da. Nazioa historia, hizkuntza edo kultura komunetik eratorritako berezko ezaugarriak dituen komunitatetzat ulertzen da.

Alemaniaren Bateratzea

Alemaniak Germaniar Konfederazioa osatzen zuen. Konfederazioa 39 estatuk osatzen zuten, besteak beste Austriak.

Bateratzea Prusiako erreinuko Gilen I.ak eta Otto von Bismarck kantzelariak gidatu zuten.

Bateratze prozesua hainbat fasetan gertatu zen:

• Lehenengoan, Prusia eta Austria aurrez aurre aritu ziren. Austriak galdu ondoren, iparraldeko estatu alemanak bateratu ziren.
• Gero, Frantziaren aurka borrokatu zen, Hegoaldeko estatu alemanak bateratzea lortzeko. Frantziak 1870ean porrota izan zuen.

Porrot horren eraginez, Frantziak Alsazia eta Lorenako lurraldeak galdu zituen, eta 1871n Alemaniako II. Reicha (edo Alemaniako Inperioa) abiatu zen.

Alemaniak konstituzioa egin zuen. Horren arabera, gizonezkoen sufragio unibertsala eta sistema politiko federala ezarri ziren, eta estatuek eskumen zabalak zituzten. Horrela, Alemaniako Inperioa Europako estaturik indartsuena bihurtu zen.