Euskarazko Hiztegi Historikoa: Hitz Arkaikoak eta Esanahiak
Euskarazko Hitz Arkaikoen Hiztegia
Dokumentu honek euskarazko hitz arkaiko eta mugakideen zerrenda bat eskaintzen du, bakoitza bere esanahiarekin. Hitz hauek euskara klasikoko testuetan aurki daitezke.
A-tik G-ra
- Gatigatu: trabatu
- Kurulloa: kurriloa
- Diotsa: esaten dio
- Ongina: ongilea
Z eta B arteko hitzak
- Zorko: zorizango
- Aloger: sari
- Bagagoz: bagaude
- Potin: batel
- Be: ere
- Begoala: bazegoela
- Triketa: sarea lotzeko
- Eskota: soka mota
- Tosta: txalupako jarlekua
O eta U hitzak
- Otzara: saskia
- Itandu: galdetu
- Geuntsan: genion
- Ustekida: konfiantza
- Otuko jakon: bururatu
- Dau: du
- Esaeuskun: esan zigun
- Azkortuteagaitik: adoretzeagatik
- Orpozik: oinutsik
- Erramoak: arraunak
N eta Z hitzak
- Neban: nuen
- Arrenetan: otoitzean
- Done: santu
- Geuntsazan: genizkien
- Zabunetan: kulunketan
- Destainazkoa: mespretxuzkoa
- Jatazan: zitzaizkidan
- Euskun: zigun
- Esondu: esan
K eta B hitzak
- Karelari: txalupa ertza
- Bitsa eriola: lerdea zeriola
- Mekotuagoak: ahula
- Betikotasuna: eternitatea
- Saminetan: penetan
- Inkesaka: intzirika
- Genduzan: gintuen
- Baga: uhin
- Eustan: zidan
- Erion: zerion
- Jazoerea: gertaera
- Urrinean: urruti
- Jakuzan: zitzaizkigun
- Taket: egun puska
- Hatxari: haitzari
- Eresian: kantuan
- Oin: 28cm urri
- Baizen: bezain
- Zimel: malgu
- Zindoak: sendoak
- Eramango: irabaziko
- Azpantarrez: ardi-larruzko estalki
- Arranen: zintzarrien
- Belatxeta: izpiliku
- Idoroko: aurkitutako
- Girona: eguraldi on
- Ongin ahiz: borondate on
- Kupidaz: errukiz
- Bagiñazen: bagindoazen
- Galdatan: eguzki bero
- Kerizpean: itzalean
- Genduzanean: gintuenean
- Oles giñon: diosala
- Ertzetan: irteten
- Epailetik: martxotik
- Jetzi: eraitsi
- Ostetare: berriz ere
- Kankarro: ontzi
- Eskorta: esparru
- Haga: habe
- Gar-gar: pol-pol
- Irinarte: zirritu
- Arren: eskea
- Geramakigun: generaman
- Otarratxoa: saskitxo
Gainerako hitzak
- Zabar: utzi
- Gatzeok: gaudek
- Alde-alderra: guxigorabera
- Samurtu: haserretu
- Oju: ohiu
- Alkiok: iezaiok
- Berexeagoa: lasaiexeagoa
- Egoskait: irensteko zaila
- Ttattartxoa: txikitxoa
- Erroen: sustraien
- Irauzi: tira
- Beharrik: zorionez
- Apurtxoena: txikiena
- Ginbail: kapelu
- Beraizik: nahita
- Ertilaria: artista
- Arrenean: zorian
- Dunbateko gaitzez: zarata handiz
- Arranoak ez badu: arraioa
- Bederik: bada ere
- Narraska: herrestan
- Josapat-zelaiean: kristauen arabera
- Atxitu: harrapatu
- Agorraren: irailaren
- Buruz belarri egin: ez aditu
- Barua: baraua
- Seroraren: apaizari laguntzen dion andrea
- Tenkatu: zutik jarri
- Itaia: igitaia
- Da: eta
- Maldar: aldapa
- Kotxean: zalgurdian
- Zurt: erne
- Zelatan: ezkututik begira
- Burrunda: hots
- Aurki: laster
- Igarri: sumatu
- Ixterbegiaren: etsaiaren
- Sobera alderatu: gehiegi hurbildu
- Kukutu: ezkutatu
- Asaldatuak: larrituak
- Franko: bikaina
- Arrunt: oso
- Apuntatu: destatu
- Kakoari: katuari
- Anartean: artean
- Emendatzen: handitzen
- Aiezka: min-oihu
- Urde: zerri
- Ñapurra: litxarra
- Behazuna: gai mingotsa
- Hilotzik: hilik
- Amultsuki: gozo
- Paseiantak: ibiltariak
- Amorosoren: maitale
- Emeki: poliki
- Zaloin: zalu
- Jin: etorri
- Mitxa: pospolo
- Heltzekotz: pizteko
- Zainbera: urduri
- Elekan: hizketan
- Ihardetsi: erantzun
- So egin: begiratu
- Zintzurra trinkaturik: eztarria mozturik
- Erialea: hiltzailea
- Deplauki: zalantza gabe
- Desplazentago: desatseginago
- Ebastekotz: lapurtzeko
- Izi erazi: ikarazi
- Daketen geoiti: izango da
- Higuin: gorroto
- Baniro: baniezaio
- Zio: kausa
- Zainak eriak: nerbioak gaixo
- Oixtion: arestian
- Izialdurak: ikarak
- Tink-tinka: estu-estu
- Manatu: agindu
- Gertuzko gaiztagin: kasualitatez gaizkile
- Erdeinuz: mespretxuz
- Nigarroiki otoiztu: negarrez erregutu
- Laxatu: askatu
- Engoiti: jadanik
- Bilur: soka
- Jalgi: atera
- Aurdiki: jaurtiki
- Iguri: itxaron
- Ziotsalarik: esaten zioalarik
- Dea: al da
- Artoski: kontuz
- Harzara goititu: berriro jaso
- Beharria: belarria
- Hilduatuarentzat: mortifikatuarentzat
- Hautemán: nabaritu