Erromatar Eraikuntza Nagusiak

Arteak eta humanitateak2,48 KB

Hiria

  • Erromatar kanpamenduetan oinarrituriko hiriak eraiki eta antolatu zituzten.
  • Bi kale garrantzitsu zituen: Cardus (iparretik hegoaldera doana) eta Decumanus (mendebaldetik ekialdera doana). Etruriarren eragina zuten.
  • Bi kale horiek Foroan elkar gurutzatzen ziren. Foroan zeuden hiriko eraikin garrantzitsuenak.

Akueduktoak

  • Ura manantialetatik hirira garraiatzeko bideak ziren.
  • Pez izeneko koipea erabiltzen zuten ura irristakor eta iragazgaitz egiteko.
  • Morteroa erabiltzen zuten harriak lotzeko.
  • Garrantzitsuenetako bat Espainian dago: Segoviako akueduktua.

Tenplua

  • Jainko edo jainkosa bati edo gehiagori eskainia egon zitekeen.
  • Adibidez, Erromako Fortuna Viril tenplua, portuen jainkoaren omenez eraikia.
  • Oinplano angeluzuzena izaten zuten eta podium baten gainean altxatzen ziren. Aurrealdetik igotzen zen.
  • Oinplano borobileko tenpluak ere bazeuden, adibidez Agriparen Panteoia: eredu bihurtu zen, eta atari angeluzuzen batetik sartzen da gela borobilera. Bere sabaia erdi-esferiko kupula erraldoi batek estalia dago eta honen erdialdean okulu bat –idi-begi bat– dago, argi zenitala sar dadin. Jainko-jainkosa guztien omenez egina zen.

Basilika

  • Merkataritza-harremanak egiteko eta justizia administratzeko eraikina zen.
  • Oinplano angeluzuzena eta hiru nabe zituen, zutabeen bidez banatuta.
  • Lehen kristauek kopiatu zuten beren leku sakratuak eraikitzeko.
  • Foroaren barruan eraikitzen zituzten, adibidez, Maxentzioren Basilika.

Termak

  • Bainuetxe publikoak ziren.
  • Hiru gela nagusi zituzten: calidarium (ur beroa), tepidarium (ur epela) eta frigidarium (ur hotza). Ura berotzeko berogailu sistema zuten.
  • Horrez gain, liburutegiak eta gimnasioak ere kokatzen zituzten.
  • Ospetsuenetako batzuk: Karakallaren Termak.

Antzokiak

  • Greziar antzokien eragina zuten.
  • Oinplano erdi-borobila zuten, eszenatokia gune handiagoa eta orkestrarako leku txikiagoa utziz.
  • Erromatarrentzat, Bako jainkoaren omenez eraikitzen ziren (Greziako Dioniso).
  • Hirietan eraikiak, exentuak ziren, ez zuten mendi-maldarik aprobetxatzen.
  • Adibide garrantzitsuenak: Marcelo Antzokia eta Meridako Antzokia Hispanian.

Deskargatu

PDF Word HTML