Enplegu Politika, Inflazioa eta Politika Makroekonomikoa

Enplegu Politika eta Kontzeptuak

Gobernuen lehentasunezko helburua izaten da langabeak babestea eta enplegua sortzea.

Kontzeptuak

• Biztanleria guztia: aktiboa eta ez aktiboa.
• Aktiboa: landunak eta langabeak.
• Ez-aktiboa: ez dabil lan bila.
• Jarduera-tasa: (BIZTANLERIA AKTIBOA / BIZTANLERIA 16+) * 100
• Langabezia-tasa: (LANGABEAK / BIZTANLERIA AKTIBOA) * 100
• Okupazio-tasa: (LANDUNAK / BIZTANLERIA AKTIBOA) * 100

Langabezia Motak

• Ziklikoa: hedaldiak eta atzeraldiak izaten dira.
• Urte sasoikoa: jarduera batzuek urte sasoi batzuetan bakarrik behar dute eskulana.
• Egiturazkoa: enpresaburuek proposatzen duten lan eskaintza eta langileek duten lana guztiz bat ez etortzeak eragiten du. Langileek lanpostu hutsak betetzeko gaitasun tekniko egokia ez izatearen ondorioa da.
• Frikzionala: pertsonak bere borondatez langabezian egoten da.

Inflazioa eta Deflazioa

Inflazioa: Ekonomia bateko prezioek orokorrean eta modu jarraituan gora egitea.

Deflazioa: Inflazio negatiboa, prezioek beherantz egitea.

Politika Makroekonomikoa

Estatuak ekonomia jardueran esku hartzeko eta herrialdearen bilakaera ona errazteko hartzen dituen neurriei eta erabiltzen dituen tresnei deritzo politika makroekonomikoa.

Aldagaiak eta Adierazleak

• Ekoizpena, prezioak eta enplegu eta langabezia tasa.

Emaitzak eta Helburuak

• Ekonomian hazkunde handiagoa edo txikiagoa, inflazio handiagoa edo txikiagoa eta langabezia-tasa handiagoa edo txikiagoa.

Helburuak

• Ekonomia hazkundea, enplegu betea eta prezioen egonkortasuna.

Politikak

Zerga politika, moneta politika, kanpo politika eta errenta politika. Politika hauei politika makroekonomiko koiunturalak deitzen zaie.

Diru Sarrera Publikoak

Gizarte kotizazioak eta tributuak (iturri nagusi): Zergak eta tasak.

Zerga Motak

• Zuzenekoak: Ondarearen gaineko zerga, Pertsona fisikoen errentaren gaineko zerga (PFEZ) eta sozietateen gaineko zerga.
• Zeharkakoak: Ondare eskualdatzeen gaineko zerga, balio erantsaren gaineko zerga (BEZ), Zerga bereziak.

Beste Sarrera Batzuk

Transferentzia korronteak, ondare bidezko sarrerak, inbertsioen besterentzea eta kapital transferentziak.

Gastu Publikoak

Gastu arruntak, inbertsio gastua eta transferentziak eta diru laguntzak.

Defizit

Sarrerak

Defizit Motak

• Ziklikoa: aldi batean soilik irauten du.
• Egiturazkoa: iraunkorra da, eta ia enplegu beteko egoeretan ere iraun ohi du.