XVII. eta XVIII. Mendeetako Gizartea eta Politika

XVII. Mendeko Gizartea: Antzinako Erregimena

Pribilegioetan oinarritutako gizartea zen, lege eta zergen aldetik desberdintasun handiak zituena.

1. Noblezia

   Pribilegiatuak ziren, legedi berezia zuten eta zergarik ez zuten ordaintzen.

   • Goi-noblezia: Tituludunak (dukea, markesa, etab.), ondasun handiak eta luxuzko bizimodua zuten.
   • Behe-noblezia: Hidalgoak eta zaldunak.

2. Kleroa

   Pribilegiatua zen, legedi berezia zuen eta zergarik ez zuen ordaintzen.

   • Goi-kleroa: Aita Santua, gotzainak, apezpikuak. Goi-nobleziarekin lotuta zeuden.
   • Behe-kleroa: Apaizak eta fraideak. Alde handiak zeuden haien egoeraren arabera.

3. Hirugarren Estamentua

   Ez-pribilegiatuak ziren, eta zerga guztiak ordaintzen zituzten.

   • Burgesia: Merkatari handiak, oso aberatsak. Medikuak eta eskulangileak ere talde honetakoak ziren.
   • Nekazariak: Talde ugariena. Jopuak eta jornalariak.
   • Baztertutako taldeak: Eskaleak, ijitoak eta gaixoak.

Ilustrazioa

XVII. mendeko Antzinako Erregimenaren printzipioak zalantzan jarri zituen korronte intelektuala izan zen. Tolerantzia zen bizikidetzaren oinarria, ideia erlijioso eta politiko guztiak errespetatuz.

Entziklopedia, Ilustrazioaren Hedabidea

Kimikariek, matematikariek, teologoek eta beste aditu batzuek idatzi zituzten artikuluak.

• Denis Diderot: Filosofo frantziarra. Entziklopediarako hainbat artikulu egiteaz gain, nobelak eta antzezlanak ere idatzi zituen.
• Jean le Rond d’Alembert: Filosofo eta zientzialari frantziarra. Matematikari buruzko hainbat artikulu idatzi zituen Entziklopediarako.

Espainiako Ondorengotza Gerra (1701-1714)

1700ean Karlos II.a Habsburgokoa oinordekorik utzi gabe hil zen. Horrela piztu zen nazioarteko gatazka. Austria, Herbehereak eta Ingalaterra Espainia eta Frantziaren aurka jarri ziren.

Gerra zibila ere izan zen: Gaztelako zati handi batek Filipe V.aren alde egin zuen, eta Aragoiko Koroak, berriz, Karlos Habsburgokoaren alde.

Utrechteko Ituna (1713)

Ituna sinatu zen, eta Filipe V.a Espainiako errege bihurtu zen. Ordainetan, Espainiak Flandrian eta Italian zituen jabetzak Austriari eman zizkion, eta Gibraltar eta Menorca britainiarrei.

Espainiako Borboiak XVIII. Mendean

Filipe V.a (1700-1746)

Bere erregealdiaren erdialdean abdikatu zuen, tronua bere seme zaharrenari, Luis I.ari, utziz. Hau hil zenean, berehala itzuli zen tronura, bigarren erreinaldi bat burutuz.

Fernando VI.a (1746-1759)

Oso bakezalea zen. Bere erregealdian Espainia ez zen inolako gerratan sartu.

Karlos III.a (1759-1788)

Napolesen erregea zen, bere anaia Fernando VI.a hil zenean. Madrilera joan zen, Napolesen beste anaia bat geratuz.