Napoleon: Kontsulaldia, Inperioa eta Vienako Biltzarra

Historia2,94 KB

Kontsulaldia (1799-1804)

  • Estatu-kolpea, burgesiak babestuta.
  • 1799an kontsul izendatu: gobernu pertsonalista (autoritarioa).
  • Helburuak: ezegonkortasun politikoa gainditzea, iraultzaren printzipio batzuk indartzea, ekonomia suspertzea (burgesiaren interesak).
  • Ez botere-banaketarik, ez eskubide-adierazpenik (askatasunak mugatu), zentsura inposatu (iritzi publikoa kontrolatzeko).
  • Administrazioa berrantolatu eta zentralizatu:
    • Prefekturak (gobernuaren aginduak probintzietan).
    • Ogasuna erreformatu.
    • Funtzionario-elitea sortu.
    • Hezkuntza bultzatu (lizeoak/eskolak).
  • Erbesteratuei itzultzen utzi, Elizarekin konkordatoa (ituna), kode zibila (bizikidetza arautzeko).
  • Ekonomia suspertzeko: merkataritza-kodea egin, Frantziako Bankua sortu, billete berriak.

Inperioa (1804-1815)

  • 1803tik aurrera Europa konkistatzeari ekin zion.
  • 1804an Aita Santuak enperadore koroatu zuen (berrezarrita).
  • Armada handia (taktika militar berriak): Europako monarkiak garaitu zituen.
  • Austerlitzen, 1805ean, Austriako eta Errusiako enperadoreak garaitu zituen.
  • Herrialdeak Frantziaren mende (Europa ia osoa, Erresuma Batua izan ezik).
  • 1808an Espainia inbaditu zuen. Josef Bonaparte (anaia) errege izendatu zuen.

Alde

  • Monarkia absolutuak abolitu (kendu) zituen.
  • Eskubide feudalak kendu zituen.
  • Liberalak alde zeuden.

Aurka

  • Armadaren (atzerrikoa) inbasioa.
  • Soldaduen bortizkeria. Herrialdeak indarrez okupatu zituen. Soldaduak errekrutatu zituen.
  • Frantziako interesak lehenetsi zituen:
    • Napoleonen familiakoak tronuan jarri.
    • Zergak kobratu.
    • Negozioak egin.
    • Aberastasunak bereganatu.
  • Herritar askok aurkako sentimendua garatu zuten: sentimendu abertzaleak eragin zituen (Espainian, Alemanian, Italian...).

Porrota

  • Errusia ezin konkistatzeak.
  • Espainia ezin menderatzeak gainbehera eragin zion.
  • Frantziako armada Waterloon garaitu zuten (Austriak eta Prusiak) 1815ean.
  • Santa Elena uhartera erbesteratu zuten.
  • 1821ean hil zen.

Vienako Biltzarra (1814-1815)

  • Napoleon garaitu zutenak Vienako Biltzarrean elkartu ziren (Metternich Austriako kantzilerra buru zela).
  • Helburua: ideia liberalekin amaitzea eta Europan absolutismoa berrezartzea.
  • Monarkak beren tronuetan jarri zituzten.
  • Errusia, Erresuma Batua, Austria eta Prusiak Europako mapa birmoldatu zuten (beren interesen arabera). Frantzia 1792ko mugetara itzuli zen. Napoleonek irabazitako lurrak irabazleen artean banatu zituzten.
  • Berrezarkuntzaren printzipioak: monarka absolutuen legitimitatea, subiranotasun nazionala ukatzea, esku hartzeko eskubidea.
  • Aliantza Santua sortu zen: monarka absolutuek elkarri laguntzeko eta iraultza liberalei aurka egiteko.

Deskargatu

PDF Word HTML