Ludwig Wittgenstein: Eten Filosofikoak eta Hizkuntzaren Logika

Dirudienez, filosofo bati benetan garrantzitsua esaten diogu filosofiaren historian etena egiten duenean, hau da, aurretik egindako filosofia errepikatzea ezinezkoa denean. Wittgensteinek, ordea, bi eten egin zituen, eta horrexegatik izan zen filosofo bikaina. Sokrates filosofoarenaren pareko jenio hori bizitza eta filosofia artean ezberdintasunik adierazten ez duen funtsezko konpromisoaren eredu da.

Ludwig Wittgenstein (1889-1951): Jenio Bikoitza

Talentu bikaineko gizona izan zen, bai filosofian, bai matematikan, logikan eta musikan. Ingeniaritza ikasketak egin zituen, ondoren Lehen Mundu Gerran parte hartu, eta maisu eta lorazaina izateaz gainera, Cambridgeko Unibertsitateko irakasle izan zen. Bere bi obra nagusiak Tractatus Logico-Philosophicus eta Ikerketa Filosofikoak dira.

Hizkuntzaren Logika-Analisia

Hauek dira Wittgensteinek Tractatus Logico-Philosophicus lanean adierazten dituen bi helburu nagusiak:

• Arazo Filosofikoak eta Hizkuntza-Logika

  Hizkuntza-logikaren ulermen ezegokiaren ondorioz sortutako arazo filosofikoak aztertzea. Horregatik, filosofiaren helburua arazo hauen izaera aztertzean datza. Esan ez litekeena adierazten saiatzen garenean sortzen dira horrelako arazoak; hau da, proposizioen esanahia osatzen duten baldintzak ahazten ditugunean.

• Hizkuntzaren Egitura Logikoa

  Egitura logikoa duen hizkuntza ulertzea. Hizkuntzaren logika ulertzeak esanahiarekin esan eta pentsa litekeena eta ez litekeenaren arteko mugaren ezarpena ekartzen du. Filosofiaren zentzugabekeriak hizkuntza-analisiaren bidez saihestean, arazo filosofikoak konponduko ditugu.

Proposizioen Sailkapena

Proposizioak munduan gertatutako ekintzak adierazten dituzten hizkuntza-unitateak dira. Ezaugarri bakunenak (izenak) ekintzen osagaiak adierazten dituzte: objektuak.

• Zientzia Naturalaren Proposizioak

  Esanahia duten bakarrak dira. Egiazkoak ala faltsuak izan daitezke, eta esperientziaren gertaerekin egiazta ditzakegu.

• Logikaren Proposizioak

  Munduan gertatutako ekintzei buruzko informaziorik ematen ez diguten proposizioak dira. Zentzugabekeriak ez badira ere, ez dute esanahirik adierazten. Adibidez, tautologiak (euria ari du ala ez du ari) eta kontraesanak (euria ari du eta ez du ari).

• Metafisikako Proposizioak

  Zentzurik gabeko proposizioak dira, proposizioaren zatiren batek erreferentziarik ez duelako, edo ezinezkoa delako egia ala gezurrezkoa egiten duten baldintzak zehaztea.