Industria Iraultzaren Gakoak eta Ondorioak

Industria Iraultza (1780tik aurrera)

Sarrera

1780 inguruan hasi zen iraultza politikoarekin batera, ekoizpen-sistema errotik aldatu zen. Eskuz egindako lanetik, makinek bultzatutako fabrika handietara igaro zen.

Hedapena

• Hasiera: 1760 inguruan eskualde ingeles batzuetan, baina 1780tik aurrera Britainia Handian hedatu zen.
• Europa: 1830etik aurrera Belgika, Frantzia eta Alemaniara zabaldu zen.

Baldintza politikoak eta sozialak

• Aristokrazia eta burgesia: 18. mendeko iraultzen ondoren, aristokrazia lurjabearen eta burgesiaren arteko bat-egitea gertatu zen.
• Biztanleriaren hazkundea: Elikadura hobetzeak eta heriotza-tasaren jaitsierak eskulanaren eta produktuen eskaria handitu zuten.

Faktore ekonomikoak

Garraioak eta komunikabideak

Hobekuntzek merkataritza bultzatu eta barne-merkataritzaren sorrera erraztu zuten.

Kanpo-merkataritza

Britainia Handiaren nagusitasun kolonialak bultzatuta, industriak kapitala, lehengaiak eta produktuak saltzeko merkatua izan zituen.

Baliabide energetikoak eta mineralak

Britainia Handian ugariak ziren baliabide hauek industria garatu ahal izateko.

Nekazaritzako aldaketak

Hazkunde demografikoa bultzatu zuten, industriari eskulan eta fabrikak sortzeko dirua emanez.

Aldaketa teknikoak

• Energia: Gizakien lanaren ordez, energia-iturri indartsuagoak erabili ziren (ura, lurruna, ikatza).
• Lanaren antolaketa: Eskulangintzatik fabrika handietara igaro zen, lan-banaketa sortuz.

Industria nagusiak

Kotoiaren industria

Eskariaren gorakadak berrikuntza teknikoak ekarri zituen: ehuntzeko makina hidraulikoa, iruteko makina eta, azkenik, ehungailu automatikoa (1830).

Industria siderurgikoa

Burdina mineraletik ateratzeko prozesua hobetu zen, egurraren ordez ikatz minerala erabiliz eta lurrun-ponpak sartuz. Henry Cortek pudelaketa eta ijezketa prozesuak asmatu zituen.

Ondorioak

Nazioarteko garrantzia

Industrializazio-mailaren arabera sailkatu ziren herrialdeak: industrializatuak eta industrializatu gabeak.

Biztanleriaren hazkundea eta hiri-hedapena

Industriak hiri-nukleoen inguruan ezarri ziren.

Jarduera ekonomikoak

Nekazaritzan makinak sartu ziren, garraioan iraultza gertatu zen eta merkataritza bultzatu zen.

Gizarte-klase berriak

Aberastasunean oinarritutako gizarte-klase berriak sortu ziren: burgesia eta proletariotza.

Zientzia eta teknologiaren garapena

Zientziak eta teknologiak aurrerapen handiak izan zituzten, beste arlo batzuetan ere eragina izanik.