Heteropolisakaridoak eta Lipidoak: Egitura, Funtzioa eta Garrantzia Biologikoa
Heteropolisakaridoak
Animaliak
Heteropolisakaridoak animalietan, gutxienez 2 MN motaz osatuak eta askotan eratorriak. Glukosaminoglukosanoak ere deituak, aminoazukreen NAG eta azido uronikoen eratorriak direlako.
Mukopolisakaridoak
- Heparina: PS konplexua eta hondar sulfatatu ugari. Antikoagulatzaile naturala arteria eta zaindu paretetan metatua. Oso ugaria izainongan.
- Kondroitina: Ugaria kartilago, kornea eta hezurretan.
Landareak
Hemizelulosa
Metil-D-galaktosamikoz eta beste MN batzuez osatua. Zelulosarekin batera landareen zelula-pareta osatu. Propietate gehigarria elikagaigintzan, marmeladak egiteko erabiltzen da: sagarretan, madarietan, aranetan.
Agaragar
Alga gorrietan ugaria, D eta L-galaktosaz eta hondar sulfatu ugari. Propietateak: gelifikatzailea. Hainbat erabilera: bakterioen hazkuntza-salda, xabeak, flanak...
Pektina
Arabinosaz eta xilosaz osatua. Propietate gehigarria eta landarean zelula-pareta ere osatu, marmeladak egiteko.
Heterosidoak
Peptidoglikanoak
Atal gluzidikoa (azukrea) + atal ez-gluzidikoa (aglikona):
- Peptido kateak
- Lipidoak
Glukolipidoak
- Mintz zitoplasmatikoaren inguruan daude.
- Funtzioak:
- Errezeptore bezala seinaleen harreran.
- Mintz markatzaileak, nortasun seinaleak, norbanako zelulak bereizten dituztenak.
Lipidoak
Ezaugarri heterogeneoak: uretan disolbaezinak, gutxi batzuek disolbagarritasun txikia dute, gantz azidoak, fosfolipidoak... disolbagarriak disolbatzaile organikoetan: kloroformo, eter... Konposizioa eta funtzioa: energia, egituraketa, bitaminikoa, hormona.
Energia Erreserbarako Lipidoak
Soberako guztia ehun adiposoan metatzen da triazilglizerol (gantz) moduan. Guztiak hidrofoboak dira, ez dute urik behar.
Gantz Azidoak
Propietateak:
- Disolbagarritasuna: molekula anfipatikoak sortzen dituzte, mizelak mintz biologikoetan.
- Fusio-puntua: 25 °C.
- Isomeria geometrikoa: lotura bikoitzen eraginez, gantz-azidoen kateak tolestu egiten dira ukondoak eratuz.
- Taldekatzeko joera: alboetatik lotzeko joera. Lotura bikoitzek ukondoak eratzen dituztelako eta Van der Waalsen lotura gutxiago eratzen dira, eta horrek asegabea izatea abantaila da, fluidotasuna ematen duelako.